dosya 02

sınıfın duyguları

emeğin duygulanımsal haritası

Malumatın Büyüsü ile Hakikatin Riski Arasında Bir “Entelektüelin” Krizi

Tezcan Durna -
Özcü bir pozisyona düşmeyi göze alarak şöyle bir saptamada...

Dünya Nasıl Değişir

Joseph Fronczak -
Hobsbawm, gelecek için yazdı; daha umut vadeden zamanlar için. Hayatının son bir iki yılında şekillenmeye başlayan dünya için yazdı. Geleceğin sosyalizme ait olduğuna dair inancını hiçbir zaman kaybetmedi.

Ekran Devrimi

James Marriott -
Orwell kitapları yasaklayacak olanlardan korkuyordu. Huxley'in korkusu ise kitapları...

Ah Bu Sevda!

Şeyma Afacan -
Baha Tevfik’in “Ah bu Sevda!”’da kısık sesle ima ettiği şekliyle, politik ve ekonomik atmosferin gölgesinde, tatsız, lezzetsiz, aşksız, ilişkisiz, yalnızca ara ara “mutlu” olan, hesaplı, yüksek ihtimalle ise çoktan kendi doğasına ve çevresine yabancılaşmış bir insan ideali doğuyordu.

Kölelik ve Kapitalizm

Yener Çıracı -
David McNally’nin yeni kitabı Kölelik ve Kapitalizm Atlantik köle ticaretinin kapitalist karakterine ve kölelik ile kapitalizm arasındaki ilişkiye dair yeni bir Marksist tarih perspektifi sunuyor.

İktidar ve İtiraz

Alper Yalçınkaya -
Bu ölüm kalım savaşında gerekirse askerliğiyle (ve yeni zamanların silahlarını kullanarak) zaten hizmet verecek vatandaş, özellikle iktisadi savaş bağlamında devlete, vatana, millete hizmet etmek istiyorsa, dünyayı ve kendini yeni bilimler gözünden görmeyi, yeni teknolojiler vasıtasıyla deneyimlemeyi öğrenmeliydi.

Her Şeyin Şafağı

Giulio Ongaro -
Her Şeyin Şafağı bir bilim kurgu romanı gibi okunsa da, asıl kurgusal olan, insanlık tarihine dair yerleşik anlayışımızdır. Peki Steven Pinker, Jared Diamond, Francis Fukuyama veya Yuval Noah Harari’den farklı olarak sunduğu nedir?

Bir Ankara Ansiklopedisi Yazmak Mümkün mü?

Mustafa Mutlu -
“Bir kentte hayran kaldığın şey, onun yedi ya da...

“Atlıkarıncalar Dönüyordu!”

Joseph Mogul -
Uykusunu böldükleri için Yahudi direnişçilere kızgın olan Katolik bir kadın şöyle diyordu: “Bütün gece makineli tüfek sesleri duyuyorum… Şu Yahudiler ne düşünüyor ki? Nasıl olsa ölecekler. En azından teslim olabilirlerdi.”

Cinlerle Muhabere

Özgür Türesay -
1850’lerde Amerika’da ortaya çıkıp hızla Avrupa’ya yayılan bir inanç olan ispiritizmacılık ölülerin ruhlarıyla iletişim kurulabildiğini iddia eder. Bu inanç neredeyse eşzamanlı olarak Osmanlı toplumuna da sirayet etmiştir. Bu inancı benimseyenlerle farklı nedenlerle reddedenler arasındaki tartışmalar bilim, din, inanç gibi kavramlar üzerine düşünmek için elverişli bir zemin teşkil ediyor.

Bilim Yoluyla, Vatan İçin

Alper Yalçınkaya -
Geç Osmanlı bilim tartışmaları, toplumsal iktidar ilişkilerinden bağımsız düşünülebilir mi? İslam ve terakki arasında Ahmet Mithat Efendi ve Münif Paşa’nın metinleri bugüne ne söyler?

Aşk Çiçek Açarken

Şeyma Afacan -
“Şehvetsiz, hırssız, hatta kıskançsız bir aşk... Nail bir koltuğa yaslandı. Cigarasını yaktı. Enis piyanosuna oturdu. Yeni bir vals çalmaya başladı. Aşk çiçek açarken!” Molla Davutzade, Baha Tevfik, Ziya Gökalp… Geç Osmanlı’da ortak bir entelektüel hayal olarak üretilen duygusuz insanın verimlilikle bağı ne olabilir ki?

Sağ Neden Demokrasiden Nefret Eder?

John Medearis -
Sağ siyaset, Fransız Devrimi esnasında nasıl monarşiyi ve geleneksel hiyerarşileri savunarak yola çıktıysa, tarihi boyunca köklerinden hiç sapmamıştır. Schumpeter’a göre demokrasi, elitlerin halkı yönetme hakkı için seçimler aracılığıyla birbirleriyle rekabet ettiği yönetim biçimidir.

Hamlet Davası

Elif Çongur -
Şekspir, Muhsin Ertuğrul, Halide Edip, Peyami Safa; ülkenin bir zamanlarki kültür sanat ikliminden bir acayip hikâye. Bana kalırsa, işte bütün mesele bu.

Simone Weil Kimdi?

Peter Salmon -
Weil 1936'da savaşmak için İspanya'ya gittiğinde, yoldaşları zamanlarının çoğunu, içlerinden birini öldürmesin diye onu silahlardan uzak tutmaya çalışarak geçirdi.

Gündelik Hayatta Devrim

Terence Renaud -
1980’lerde sol aktivizm neredeyse tamamen şiddet içermeyen bir hal aldı. Tüm bu sesli yeraltı hareketleri nihayetinde metalaştırıldı, parti siyasetinden ve işçi hareketinden büyük ölçüde kopuk hale geldi. Radikal bir şekilde idealist, ancak silahsızlandırılmış ve bölünmüş…

Tarihsel Mirasın Reddi

İsmail Gezgin -
MÖ 2. yüzyılda İspanya’daki Kartagena gümüş madenlerinde çalışanların sayısı 40 bini buluyordu. Bugün madencilerin her sabah ocağa inerken hissettiği ürperti ve sıranın ne zaman kendilerine geleceğine dair yanıtı olmayan korkunç soruların nedeni bu geçmişte yatar.

Hippiler ve Halide Edip

Cem Oto -
İstanbul'u Katmandu yolunun durağı haline getiren Hippilerin Halide Edip Adıvar heykelini temizlediklerini aktaran gazete haberine bir başlık atılır: "Kendileri pis, fakat vicdanları temiz."

Antik Tarih v2

Kostas Vlassopoulos -
İngiliz tarihçi G. E. M. de Ste Croix, Antik Yunan Dünyasında Sınıf Mücadelesi kitabında, antik dünyanın tarihini Marksist sınıf teorisiyle yeniden yazıyor.

Kölelik Her Zaman mı Yanlıştı?

Catherine Wilson -
Çoğu diğer uygulama gibi kölelik hem metafiziksel hem de pratik gerekçelere sahipti. Aristoteles’e göre bu doğal bir şeydi, çünkü evrenin kendisi hiyerarşik olarak düzenlenmişti.

Japon Sosyalizminin Destansı Kökenleri

Alexander J. Brown -
Meiji Restorasyonundan samurayların sınıfsal düşüşüne, Kanto Depreminden Japon kadın hareketine dek, Japonya’nın sosyalist mücadele tarihine özlü bir bakışa ne dersiniz?

Marksizm, Tarih ve Sınıf

Ingar Solty -
Thompson'ın dinamik ve öznel sınıf teorisi, birçok Marksist düşünce akımının ruhani öncüsü olarak hizmet etmiştir.

Neden Barınamıyoruz?

Glyn Robbins -
Gezegenimiz yanarken, bu kapitalist ölüm yolculuğuna alternatifler inşa etmek hiç bu kadar ivedi olmamıştı!

Rudi Dutschke

Cecilia Sebastian -
Dutschke’nin, Antonio Gramsci’nin “mevzi savaşı” kavramını anımsatan, “kurumların içinden uzun yürüyüşle” kademeli bir süreç olarak devrim teorisine yöneldiği şimdiden hissediliyor.

John Lennon

Simon Frith -
İşçi sınıfı kahramanının sorunu, kendisinin de başka insanların düşlerinde tarif edilmiş olmasıdır.

Kötümserliğe Karşı

Antonio Gramsci -
Sadece emekçi kitleler dizginleri kararlı bir şekilde tutabildiği zamanlarda fiilen iyimser olsaydık birbirimizden ne farkımız kalırdı?

Wilhelm Liebknecht

Andrew Bonnell -
Wilhelm Liebknecht Almanya’nın başarısız 1848 devriminde yer aldı ve sürgündeki Karl Marx’ın yakın müttefikiydi.