# Corpus Dergi ## Posts - [Neden Barınamıyoruz?](https://corpusdergi.com/2024/neden-barinamiyoruz-kapitalist-metropol-ve-konut-sorunu/): Gezegenimiz yanarken, bu kapitalist ölüm yolculuğuna alternatifler inşa etmek hiç bu kadar ivedi olmamıştı! - [Yaşam Alanı Ekonomisi](https://corpusdergi.com/2024/yasam-alani-ekonomisi-baska-bir-dunya-mumkun/): Sol cenahta yer alan iktisatçıların temel analitik çerçevesi neredeyse yüzyıldır olduğu yerde dururken, yaşadığımız dünyayı anlamlandırmak için yeni bir paradigmaya ihtiyacımız var. - [Politika ve Estetik](https://corpusdergi.com/2024/politika-ve-estetik-marx-radikal-ozgurlesme-utopyasi-ve-cumhuriyet/): Kolektif eylemde direniş, muhalefet ve onaylama biçimleri icat edilir, geleceği yaratan şey budur; bedenleri harekete geçiren programlanmış bir geleceğin, belirlenmiş bir toplum modelinin varlığı değil. - [Evren Bir Kuantum Dalgalanması mı?](https://corpusdergi.com/2024/evren-bir-kuantum-dalgalanmasi-mi/): Evrenin tamamı bir vakum dalgalanmasının sonucudur ve bu, kuantum hiçliği olarak adlandırdığımız bir durumdan dolayı böyledir. - [Caravaggio ve Devrimci Realizmi](https://corpusdergi.com/2024/caravaggio-ve-devrimci-realizmi/): Caravaggio’nun gerçeklik algısı, dünyevi şehveti, erken Rönesans döneminin gerçekçiliğini resme yeniden kazandırmış ve sonrasında daha da ilerletmiştir. - [Bilmeye Cesaret Et!](https://corpusdergi.com/2024/bilmeye-cesaret-et-iyimserlik-tanri-ve-hakikat-arayisi-uzerine/): Mademki özgürce düşünmeye kararlıyız, bizden evvel başkalarının vardığı gibi, belki de bize çok büyük acı verebilecek sonuçlara varma riskini de göze almalıyız. - [Toplumsal Cinsiyet Teorisini Unutmak](https://corpusdergi.com/2024/toplumsal-cinsiyet-teorisini-unutmak/): Toplumsal cinsiyet terimi, cinsiyet eşitliğini teşvik etme kisvesi altında kadınların esnek ve güvencesiz çalışmasını arttırmak için piyasa odaklı yönetişimce gasp edilmiştir. - [Isaac Newton](https://corpusdergi.com/2024/isaac-newton-tanriyi-arayan-bir-mistik-rasyonel/): Newton'a göre, bilim Tanrı'nın zihnine açılan bir kapıdır ve aynı zamanda insanlar ile Tanrı arasında bir köprüdür. - [Algoritma Değilsiniz!](https://corpusdergi.com/2024/algoritma-degilsiniz-spotify-twitter-ve-oznelesmenin-yitimi/): Tam olarak ruhunuzu satmıyorsunuz ama özneliğinizi rehin bırakıyorsunuz. Kendinizi; gerçekte siz olmanın nasıl bir şey olduğunu hesaba katmayan, katamayan dışsal bir bakış açısından görülebileceğiniz şekilde görmeye izin veriyorsunuz. - [Kentsel Dönüşüm Ne Demek?](https://corpusdergi.com/2024/kentsel-donusum-ne-demek/): Yeni yapıların yarattığı yeni ekonomik giderler bazı daire sahiplerinin bu masrafları karşılayamayarak kentin daha sınırda alanlarına taşındıkları durumlar yaratıyor. - [Chopin](https://corpusdergi.com/2024/chopin-polonya-dansinin-zaferi/): İlham! Güç! Coşku! Hiç şüphesiz böylesine bir ruh Fransız Devriminde yer almalı. Şu andan itibaren, bu Polonez bir sembol haline gelmeli, destansı bir sembol. - [Evrenin Gizemli Bileşenleri](https://corpusdergi.com/2024/evrenin-gizemli-bilesenleri-karanlik-madde-ve-karanlik-enerji/): Şimdiye kadar karanlık maddeden parçacık toplamak için sarf edilen çabalar başarısızlıkla sonuçlandı, astronomik gözlemler ile esas teori arasında biraz stresli bir çelişki. - [Mimarlık ve Sosyalizm](https://corpusdergi.com/2024/mimarlik-ve-sosyalizm-vkhutemastan-lefebvree-toplumcu-kent-tahayyulu/): Hayatlarımızın kontrolünü geri almak, şehirlerin halka ait olduğunu yeniden ilan etmek ve sıradan insanların kendi şehir yaşantılarını etkileyebilmelerine olanak sağlayan radikal politik değişiklikler yapmak anlamına gelir. - [Evren Sonsuz mu?](https://corpusdergi.com/2024/evren-sonsuz-mu/): Evrenin bir tür sınırı olup olmadığını belirlemek, sonuç olarak onun şeklini, boyutunu ve gerçekte ne kadarını gözlemleyebileceğimizi anlamaya ve belirlemeye dayalıdır. - [Agora'da Felsefe](https://corpusdergi.com/2024/agorada-felsefe-kamusal-felsefenin-dunu-bugunu-yarini/): Agorada felsefe uzun ve çoğunlukla seçkin bir tarihe sahiptir. Geleceğin sürekli çeşitlenen agorasında gelişmesini sağlamak için elimizden geleni yapalım. - [Aşkın Yolu: Freud, Lacan ve Levinas](https://corpusdergi.com/2024/askin-yolu-freud-lacan-ve-levinas/): Lacan, psikanalizin ortaya çıkışıyla birlikte, yepyeni türde bir aşkın varlık kazandığını ilan etmişti: Aktarım aşkı olarak gerçek aşk. - [Yaşamın Dansı: Hayatın biyolojik bir amacı var mı?](https://corpusdergi.com/2024/yasamin-dansi-hayatin-biyolojik-bir-amaci-var-mi/): Yaşam, kendini devam ettirmeye çalışan bir tür maddi düzendir. Yaşam otonom bir amaçlılığa sahiptir. - [Kuvvetli Bir Alkış: Iskalanan Senin Hikâyen](https://corpusdergi.com/2024/kuvvetli-bir-alkis-iskalanan-senin-hikayen/): Hedefi yakından ıskalamanın bilerek karavana atmaktan daha büyük geri tepme doğurmasının, on ikiden vuracak olanların elini titreteceğini düşündüğümden bu eleştirel yaklaşımda politik bir fayda da göremiyorum. - [Faşizmin Felsefesi](https://corpusdergi.com/2024/fasizmin-felsefesi/): Felsefe, faşizmi felsefi açıdan ele almayarak, faşizmin bir risk olmadığı görüşüne itibar kazandırmaktadır. - [Tarihin Bedeli](https://corpusdergi.com/2024/tarihin-bedeli/): Proleter devrim toplumsaldır; bu nedenle eşi benzeri görülmemiş zorlukları ve itirazları aşmaya mecburdur; bu nedenle tarih onun muzaffer olması için Rus halkının ödemek zorunda kaldığı gibi korkunç bedeller talep etmiştir. - [Piyasa nedir?](https://corpusdergi.com/2024/piyasa-nedir-neoliberalizmin-mesum-tarihi/): Neoliberal çağ, piyasanın hem toplumsal yapılanmanın hem de siyasi tahayyülün kaçınılmaz ve dokunulmaz ufku olarak adeta ikinci bir doğa olarak kurulduğunun göstergesi olmuştur. - [Uzaylıları Tanıma Kılavuzu](https://corpusdergi.com/2024/uzaylilari-tanima-kilavuzu-dunya-disi-yasam-nasil-bir-sey-olabilir/): Yaşam, bu dünyada ve muhtemelen yaşam potansiyeli olan diğer dünyalarda inanılmaz bir çeşitlilikle harikalar yaratan kompleks bir olgu ve biz bunu algılayabilen ayrıcalıklı canlılarız. - [Sosyal Heykel Olarak Kent](https://corpusdergi.com/2024/sosyal-heykel-olarak-kent/): Mekân her zaman karmaşık ve çoğul bir olgudur. Kısa aralıklarda bile kentlerde farklı türde mekânlar yan yana gelirler ve birbirlerini etkilerler. - [Yaşam nasıl başladı?](https://corpusdergi.com/2024/yasam-nasil-basladi-dnanin-kesfi-rna-dunyasi-hipotezi-ve-hidrotermal-bacalar/): Miller, Watson ve Crick'in keşiflerinden sonraki birkaç on yıl boyunca yaşamın kökeni sorusu, hangisinin önce geldiği konusunda dönüp durdu, DNA'nın mı yoksa proteinin mi? - [Simülasyonu Ciddiye Almak](https://corpusdergi.com/2024/simulasyonu-ciddiye-almak-chalmers-kotu-cin-ve-sanal-gerceklik/): Bir simülasyon yerine gerçek dünyada yaşadığınızı nasıl bilebilirsiniz? Bir VR cihazında birlikte etkileşime girdiğiniz "insanların" gerçek olup olmadığı önemli mi? - [31 Mart Yerel Seçimlerinden Çıkan Mesaj Herkes Açısından Net mi?](https://corpusdergi.com/2024/31-mart-yerel-secimlerinden-cikan-mesaj-herkes-acisindan-net-mi/): CHP kurduğu Cumhuriyetin 100 yılında tekrar bir tarihsel misyon üstlendi. Yine tıpkı 100 yıl öncesinde olduğu gibi, Kemal Kılıçdaroğlu ile başlayan karşı hegemonya çabası o olmaksızın, başka aktörlerin liderliğinde sonuç vermiş görünüyor. - [Hamburger ve Sınıfsallık](https://corpusdergi.com/2024/hamburger-ve-sinifsallik/): Ya yaşamın kendi ideal düzlemimize çıkması için bir öfke veya sessizlik seremonisi tutturacağız, ya da sorunun temeline uzanan çetin yolculukta, gerçek hayatın içindeki çatlaklara nüfuz edip, yolcuları sağ salim ulaştırmak için engelleri sabırla yaran lokomotifler olacağız. - [Lacan](https://corpusdergi.com/2024/lacan-dilsel-temsilden-jouissancein-uretimine/): Gösterge kendi başına hiçbir bir anlama sahip değildir; anlam onun diğer göstergelerden farklılaşmasının bir sonucudur. - [“Az Önce Bir Mektup Daha İmzaladım, Pişman Değilim”](https://corpusdergi.com/2024/az-once-bir-mektup-daha-imzaladim-pisman-degilim/): Köln Üniversitesi'nde Albertus Magnus profesörlüğü daveti, "Filistin için Felsefe" bildirisine imza attığı için iptal edilen Nancy Fraser, Jacobin için Hanno Hauenstein’a verdiği bu söyleşide ilk kez görüşlerini dile getiriyor. - [Karamazovlar ve Köpekler](https://corpusdergi.com/2024/karamazovlar-ve-kopekler/): Hiçbir şey yapmadığım, sadece yanından geçip gidiyor olduğum, ilk kez gördüğüm ya da yıllarca beslediğim, ekmeğimi, işimi, arkadaş çevremi paylaştığım bu köpek bana neden saldırdı? - [Kahramanın Yoksunluğu](https://corpusdergi.com/2024/kahramanin-yoksunlugu/): Simgesel olanın üstünlüğünün mantıksal bir sonucu olarak dile getirilemez bir nesnedir gerçek, yani tayin edilemeyen bir boşluktur. - [Psikanalizin Tercihi](https://corpusdergi.com/2024/psikanalizin-tercihi-bilim-din-ve-gercek/): Gerçek ve harekete geçirdiği endişe söz konusu olduğunda, yapılması gereken bir seçim vardır. - [Eleştirel Fenomenoloji Nedir?](https://corpusdergi.com/2024/elestirel-fenomenoloji-nedir/): Husserl sonrası fenomenolojiyle ilgilenen düşünürler kapalı bir sistem yerine oto-kritik bir felsefenin peşinden gider. - [Bilişsel Bilimin Öncüsü Olarak Immanuel Kant](https://corpusdergi.com/2024/bilissel-bilimin-oncusu-olarak-immanuel-kant/): Zihin dış gözleme kapalı olabilir ama bu zihni objektif bir araştırma nesnesi olmaktan çıkarmaz! - [Çalınan Mektup](https://corpusdergi.com/2024/calinan-mektup-marksist-yabancilasmanin-tarihsel-akibeti/): Poe’nun alegorisi, Marx’ın ölümünden sonra keşfedilen el yazmasının fazlasıyla karmaşık alımlanışını ve felsefenin geleceği noktasında taşıdığı önemi anlamamıza yardımcı olabilir. - [Merhaba Corpus](https://corpusdergi.com/2024/merhaba-corpus-beden-yazi-ve-dokunus/): Bedenden önce olan varlık bile değilse nedir? Tıpkı ölümün varlığın bedeni olması gibi, varlığın varlığıdır çünkü beden. - [Hangi "Bilim"?](https://corpusdergi.com/2024/hangi-bilim-post-normal-kavrami-ve-dengeler-caginin-dengesizligi/): İnsan için ne bildiği şey üzerine ne de bilmediği şey üzerine araştırmada bulunmak mümkündür; bilinen şey üzerine araştırma lüzumsuzdur, çünkü zaten bilinir. - [Türkiye'de Filozof Var mı?](https://corpusdergi.com/2024/turkiyede-filozof-var-mi-bir-camia-elestirisi/): Türkiye’de yeni düşünceler hiç mi filiz vermemektedir? Bütün yazılar ve bütün konuşmalar felsefe tarihinde zaten yer alanların birer tekrarından mı ibarettir? Hiç mi “filozof” yoktur? - [Umudun Felsefesi](https://corpusdergi.com/2024/umudun-felsefesi/): Sıradan hayatın anlamsız karmaşası bizi umutlarımızda tedbirli ve dik başlı kılmaktan fazlasını içerir. - [Tekerrürün İmkânı](https://corpusdergi.com/2024/tekerrurun-imkani-kierkegaard-ve-lacan/): Lacan’a göre, Freud’un kendinden önceki “ruh sorgulayıcılarından en keskini” olan Kierkegaard’un etrafı, kendisinin de bizzat tanıklık ettiği gibi, “bir tekerrürün mümkün olup olmadığı ve ne anlama sahip olduğu, bir şeyin tekerrür yoluyla kazanıldığı mı yoksa kaybedildiği mi” sorunuyla çepeçevre kuşatılmıştı. Kierkegaard bu soruyla karşı karşıya kaldığında “âdeta felç olduğunu” dile getirir; ona bir cevap verebilsin diye bir deneyimden yararlanır; geçmişte yaşadığına benzer bir mutluluk anını yeniden yaşamak ve böylece mutluluğu yeniden keşfetmek için adımlarını geçmişe döndürüp daha önceden ziyaret ettiği Berlin’e yolculuk etmeye karar verir. Burada Kierkegaard’un projesi, tam da kendisini bu denli yoğun bir biçimde alakadar eden teorik bir soruna […] - [Marx Cezayir’de](https://corpusdergi.com/2024/marx-cezayirde-kurtulusun-mekani-zamani-ve-ilerleme-fikri/): Kapitalizm tarihsel olarak kapitalist olmayan bir toplumun içinde doğar ve gelişir… Sermaye birikiminin gerçekleştiği ortam budur… Kasılmalarla genişleyen birikim, çalışan nüfusun olağan artışını bekleyip bununla yetinemeyeceği gibi, kapitalist olmayan yapıların doğal iç çözülmesini ve meta ekonomisine geçişini de bekleyemez ve bununla yetinemez. Sermayeye açık olan tek çözüm kuvvet kullanmaktır; sermaye birikimine tarihsel bir süreç olarak baktığımızda, bu yöntemin sadece ortaya çıkışında değil günümüze bile yerleşik bir silah olarak kullanıldığını görüyoruz. -Rosa Luxemburg (1913) “Sunum” ve “Araştırma” Marx, Detroit’e, Adam Smith de Pekin’e hiç gitmedi. Ancak Marx 1882 yılının başında, hayatının sonlarına doğru, doktorunun tavsiyesine uyarak Londra’daki sert kıştan kaçarak biraz olsun […] - [Gramsci’yi Anlamak](https://corpusdergi.com/2024/gramsciyi-anlamak-yeni-sol-kitle-kulturu-ve-sosyalist-strateji/): İtalyan komünist Antonio Gramsci, dünyayı dönüştürme derdindeki sosyalist strateji üzerine ardında zengin ve karmaşık bir düşünce mirası bıraktı. Daniel Devir ile bu söyleşisinde tarihçi Michael Denning, bu büyük ve yanlış anlaşılmış düşünür hakkında bize kılavuzluk yapıyor. - [Bilinçdışı](https://corpusdergi.com/2024/bilincdisi-hicligin-rengi/): Renksiz bir evren tasavvuru ... bizim için tam anlamıyla olanaksızdır. Jacques Lacan’ın evreni kafasında kurguladığı hâliyle gerçeğin kesin tanımı, tam da bu olanaksızlıktır. - [Kötümserliğin Felsefesi](https://corpusdergi.com/2024/kotumserligin-felsefesi-gelecek-guzel-gunler-mi-getirecek/): Bizi öldürmeyen şeyler bizi her zaman daha güçlü kılmaz. Tüm acılar yerini yeni ve iyi olana bırakmaz; tüm kötü deneyimler gelişmemize yardımcı olmaz. - [Bilimi Sahtebilimden Nasıl Ayırt Ederiz?](https://corpusdergi.com/2024/bilimi-sahtebilimden-nasil-ayirt-ederiz-sahtebilim-olarak-bilim-inkarciligi/): Aşı karşıtlığı ve iklim değişikliği inkarcılığı örneklerinde olduğu gibi, sahtebilimin giderek daha belirgin bir şekilde ortaya çıkan kişisel ve toplumsal olumsuz etkileriyle ilgi odağı haline gelmiştir. - [Rudi Dutschke](https://corpusdergi.com/2024/rudi-dutschke-ezber-bozmaya-devam-eden-enternasyonalist-bir-ogreti/): Dutschke’nin, Antonio Gramsci’nin “mevzi savaşı” kavramını anımsatan, “kurumların içinden uzun yürüyüşle” kademeli bir süreç olarak devrim teorisine yöneldiği şimdiden hissediliyor. - [Çevirmen Neyi Çevirir?](https://corpusdergi.com/2024/cevirmen-neyi-cevirir-dile-gelen-bedenler-tekillik-ve-jouissance/): Hepimiz, özellikle de arzunun ve aşkın alanında, tekilliği arzulayan kimseleriz, ki bu da psikanalitik analizden daha azı değildir. - [Popülizm Bitti Bir Doz Faşizm Verelim!](https://corpusdergi.com/2024/populizm-bitti-bir-doz-fasizm-verelim/): Muhafazakâr popülisti popülist yapan, taleplerin popülerliği değil, halkın heterojen bütünlüğünü sağlayan antagonizmanın keskin bir kutuplaşmaya dönüştürülmesidir. - [Görelilik ve Ölümsüzlük Fiziği](https://corpusdergi.com/2024/gorelilik-ve-olumsuzluk-fizigi-sonsuz-yasam-mumkun-mu/): Fiziksel evrende hiçbir şey sonsuza dek yaşamaz. Ancak görelilik, tek bir perspektiften her zamankinden daha fazla sonsuza yaklaşmamızı mümkün kılıyor. - [Yaşam Nasıl Başladı?](https://corpusdergi.com/2024/yasam-nasil-basladi-pasteur-darwin-ve-yasamin-kokeni-sorusu/): Tüm yaşamın yine yaşamdan geldiği ve tüm yaşamın ortak bir atası olduğu göz önüne alındığında, geriye kalan tek soru bu ilk ortak atanın nereden geldiğiydi. - [Köleler, Göçmenler ve Uygarlık İnşası](https://corpusdergi.com/2024/koleler-gocmenler-ve-uygarlik-insasi/): Bugün hem Amerika hem de Avrupa’da “aşırı sağ” daha doğrusu neofaşist parti ve akımlar yeniden yükselişteler. Motivasyon kaynağı ise bu kez göçmen düşmanlığı. - [Tanrı Tasavvuru ve Eril İktidarın İnşası](https://corpusdergi.com/2024/tanri-tasavvuru-ve-eril-iktidarin-insasi/): Erkeklerin kilisedeki neredeyse iki bin yılı aşkın hâkimiyetinin kırılması için daha çok beklemek gerekeceği belli olsa da “ezilenlerin Papası”nın yeni açıklaması üzerinde durmaya değer. - [John Lennon](https://corpusdergi.com/2024/john-lennon-rock-muzigin-yikici-gucune-inanmis-bir-asi/): İşçi sınıfı kahramanının sorunu, kendisinin de başka insanların düşlerinde tarif edilmiş olmasıdır. - [Yanlış Zamanın Emekçileri](https://corpusdergi.com/2024/yanlis-zamanin-emekcileri-montessori-ve-taylor/): Taylorizmin beklediği o yetenekli, uyumlu, bedensel ve zihinsel melekeleri gelişmiş bireylerden müteşekkil emekçi tiplemesi geç bir zamanda ortaya çıkar. - [Ahtapotlar Neden Bu Kadar Zeki?](https://corpusdergi.com/2024/ahtapotlar-neden-bu-kadar-zeki/): Birçok araştırma, ister doğal ortamlarında ister laboratuvar ortamında bir tankın içinde olsun, ahtapotların davranışlarında ciddi miktarda esnek olduğunu belirtir. - [İnancı Yeniden Düşünmek](https://corpusdergi.com/2024/inanci-yeniden-dusunmek-descartes-anscombe-ve-bilbo-baggins/): İnançlar dünyadan-zihne bir uygunluk-doğrultusuna sahiptir ve dünyayı doğru bir şekilde yansıtmıyorsa kötü inançlara sahibiz demektir. - [Parıltı Her Şeydedir!](https://corpusdergi.com/2024/parilti-her-seydedir-bilinc-ve-evrenin-kozmik-amaci/): Fizikten bilinç çıkaramazsınız, ancak bilinçten fizik elde edebilirsiniz. - [Derin Dinleme ve Demokrasi](https://corpusdergi.com/2024/derin-dinleme-ve-demokrasi-yurttaslari-ve-varliklari-siyasal-dinleme/): Siyaset felsefesinde dil, önemli bir rol oynar. Konuşma, çoğunlukla siyasal aktör ve siyasal toplumun parçası olmanın zorunlu bir koşulu olarak kabul edilir. - [Faşist Devlet Nasıl Kurulur?](https://corpusdergi.com/2024/fasist-devlet-nasil-kurulur-meloni-gramsci-ve-kulturel-hegemonya/): Meloni'nin yükselişi kendi bakış açısını İtalya imgesine bağlayarak normalleştiren geniş sağcı bir kültürel değişim tarafından körüklendi. - [Dönüşüm ve Ölümsüzlük](https://corpusdergi.com/2024/donusum-ve-olumsuzluk-dantenin-ilahi-komedyasina-giris/): Dante'nin Cenneti, tüm hareketin altında yatan ve manyetik olarak kendisine doğru çeken Nihai Hareketsiz'e doğru sürekli, neşeli bir geçiştir. - [Saatlerin Tehlikeli Tarihi](https://corpusdergi.com/2024/saatlerin-tehlikeli-tarihi-zaman-felsefesine-giris/): Standartlaştırılmış yeni zaman gökbilimsel zamanın gerçekliğini hiçe saydığı için, hem bir kandırmaca hem de bir sahtekârlık olarak görülüyordu. - [Felsefe Sanata Bakıyor](https://corpusdergi.com/2024/felsefe-sanata-bakiyor-kanttan-heideggere-dantodan-margolise/): Felsefenin sanatı anlamaya çalışması onun insan üretimi içinde en metafizik ve görünürde en işlevsiz olmasındandır. Sanatın görünürde yararsızlığında felsefe derin bir işlev ve anlam bulmaya çalışır. - [Dünyadaki Son İnsan](https://corpusdergi.com/2024/dusunce-deneyi-dunyadaki-son-insan/): Bir an için tek bir insan dışında tüm insan ırkının yok olduğunu hayal edin. İnsanlığın devamı için hiçbir umut yok. Bu insan öldüğünde insan ırkının da sona ereceğini kesin olarak biliyoruz. - [Yapay Zeka, Devrimler ve Özgür İrade](https://corpusdergi.com/2024/yapay-zeka-devrimler-ve-ozgur-irade/): İnsan kendi soyutlama gücüyle ürettiği kültür, ahlak, ideoloji, inanç gibi soyut koşulların ve seçeneklerin de etkisi altındadır. - [Ya Bir Gün Bahar Gelirse?](https://corpusdergi.com/2024/ya-bir-gun-bahar-gelirse-kuru-otlar-ustune-bir-varolus-cozumlemesi/): Kendi kuraklığını görmemek için baktığı her yerde çorak, susuz, ölü bir yer görmeye de mahkumdur. - [Yeni Trend](https://corpusdergi.com/2024/yeni-trend-post-hakikat/): Bir yandan hakikati ararken bir yandan hakikat-olmayana saygı beklemek. Tekno-enformasyon çağının ironisi işte bu arada kalmışlık durumu. - [Kötümserliğe Karşı](https://corpusdergi.com/2024/kotumserlige-karsi/): Sadece emekçi kitleler dizginleri kararlı bir şekilde tutabildiği zamanlarda fiilen iyimser olsaydık birbirimizden ne farkımız kalırdı? - [Üretken Emek](https://corpusdergi.com/2024/uretken-emek-marx-poulantzas-ve-beyaz-yakalilar/): Beyaz yakalılar, kendinden menkul gururlarıyla sırtlarını döndükleri sömürü gerçekliği aracılığıyla, ve tam da bu yüzden işçi sınıfıdırlar! - [Faşizmle Başa Çıkma Kılavuzu](https://corpusdergi.com/2024/fasizmle-basa-cikma-kilavuzu-fasiste-neden-fasist-demeliyiz-fasizm101/): Faşistlerin istediği şey, sürücü koltuğunda yalnızca kendilerinin oturması koşuluyla, kendi menfaatlerine hizmet edeceği şekilde Sermayeyle bir anlaşmaya varmaktan ibaret. - [Balibar, Balibar’ı Anlatıyor](https://corpusdergi.com/2024/balibar-balibari-anlatiyor-sosyalizm-ve-demokrasi/): Kapital'i Okumak kitabının ünlü yazarı, on yıllardır sosyalistleri özgürlük ve demokrasiyi hak ettikleri miras olarak geri almaya ve bir adım ötesine geçmeye teşvik ediyor. - [Genç Karl Marx Nasıl Radikalleşti?](https://corpusdergi.com/2024/genc-karl-marx-nasil-radikallesti/): Marx, gerçek özgürlüğe ulaşmak için kapitalizmi ortadan kaldırmanın gerekli olduğuna ve bunu da ancak işçi sınıfının yapabileceği inancına zaman içinde ulaşmıştı. - [Cinsellik ve Ontoloji](https://corpusdergi.com/2024/cinsellik-ve-ontoloji/): İnsan cinselliği ancak tabi kılındığı simgesel düzenin içsel bakımdan tutarlı değil, çelişkili ve arızalı olmasıyla varlığa gelir. - [Bir Kent Hakkı Mücadelesi Olarak Yürümek](https://corpusdergi.com/2024/bir-kent-hakki-mucadelesi-olarak-yurumek/): Evin dışına ilk adımı attığımız anda, kaldırımda başlar kent mücadelesi. Sunulması gereken hak kaldırımın genişliğini, döşemesini, yüksekliğini, kesintisizliğini, konforunu içerir. - [Savaşın Anlamı](https://corpusdergi.com/2024/savasin-anlami-savasta-yasam-ve-madde/): Bilimi insanların maddi isteklerinin tatminine yöneltme fikri, sanayide ve dolayısıyla ticarette öylesine olağanüstü bir gelişmeye yol açtı ki, eski zenginlik anlayışı tamamen altüst oldu. - [Felsefe Yapmak](https://corpusdergi.com/2024/felsefe-yapmak-capraz-sorguda-bir-filozof/): Matematik bir bilimdir, ama bir doğa bilimi değildir. Benzer şekilde, felsefenin de bir bilim olduğunu, ancak bir doğa bilimi olmadığını öne sürebiliriz. - [Hiyerarşinin Savunusu ve Seçkinlere İtaat İdeolojisi Olarak Modern Liberalizm](https://corpusdergi.com/2024/hiyerarsinin-savunusu-ve-seckinlere-itaat-ideolojisi-olarak-modern-liberalizm/): Liberaller geleneklerini saldırılara karşı savunurken, liberalizm tanımları her şeyi ve hiçbir şeyi kapsayacak kadar genişledi. Gerçek şu ki liberalizm, hiyerarşiye meydan okumaktan ziyade seçkinlere itaat etmekle ilgili bir hale geldi. - [Sermayeyi Güçlendirme Projeleri Olarak Kemer Sıkma Politikaları](https://corpusdergi.com/2024/sermayeyi-guclendirme-projeleri-olarak-kemer-sikma-politikalari/): Kemer sıkma politikaları, Birinci Dünya Savaşı sonrasında ekonomik elitlerin işçi sınıfının gücünü kırma ve geliri yukarı yönde yeniden dağıtma çabalarıyla ortaya çıkmıştır. - [Bilinçdışının Kahkahası](https://corpusdergi.com/2024/bilincdisinin-kahkahasi-joker-ve-lacan/): Kahkaha, gülmeye bir yanıt ve dolayısıyla bir iletişim biçimi olabilir: Ben sana gülerim, sen de bana gülersin, tıpkı karşılıklı aşkta olduğu gibi. - [Finansal Hegemonyanın Sonu mu?](https://corpusdergi.com/2024/finansal-hegemonyanin-sonu-mu/): Finans, usta bir şantajcıdır. 2008 krizinden bu yana, merkez bankalarından gelen sürekli para akışları sayesinde hegemonik konumunu korumuştur. - [Schopenhauer ve Özgür İrade](https://corpusdergi.com/2024/schopenhauer-ve-ozgur-irade-insan-dogada-bir-istisna-mi/): Düşünce tarihine bakıldığında, irade özgürlüğü meselesinin genelde ‘insan’ özelinde tartışıldığını görürüz. Bu tartışma diğer canlılara genişletilmediği gibi, cansız varlıklar söz konusu olduğunda hiç açılmaz bile. - [Tekno-Enformasyon Çağının İronisi](https://corpusdergi.com/2024/tekno-enformasyon-caginin-ironisi/): “Bilim” ve “bilimsel bilgi” kavramlarının kendinden açık, yani saydam kavramlar olduğunu düşünmek düşünmek hatalıdır. - [Wilhelm Liebknecht](https://corpusdergi.com/2024/wilhelm-liebknecht-alman-sosyalizminin-destansi-caginin-lideri/): Wilhelm Liebknecht Almanya’nın başarısız 1848 devriminde yer aldı ve sürgündeki Karl Marx’ın yakın müttefikiydi. - [Merleau-Ponty'nin Düşünce Çemberleri](https://corpusdergi.com/2024/merleau-pontynin-dusunce-cemberleri/): Merleau-Ponty'nin tamamlanamayan eseri "Görünür ile Görünmez"de, yarım kalan bir kitabın eksikliği pek hissedilmez. - [Tuhaf Bir Ayrımın Öyküsü](https://corpusdergi.com/2024/tuhaf-bir-ayrimin-oykusu-analitik-felsefe-ve-kita-felsefesi/): Analitik yaklaşım, bilimsel temizlik ve mantıksal netlik üzerinde odaklanırken, Kıta felsefesi daha sistemik ve edebi bir tarzı benimsedi. - [Bir Hamstera Veda](https://corpusdergi.com/2024/bir-hamstera-veda-cocuklarim-ve-ben-yas-tutmayi-nasil-ogrendik/): Oğlumun elinden küreği aldım, onu kaldırdım ve sıkıca sarıldım. Hayatta olmak, evrende herhangi bir yerde bir taş olmamak nasıl bir şanstır? - [Husserl’i Nasıl Okumalı?](https://corpusdergi.com/2024/husserli-nasil-okumali/): Bir filozofun kavram ya da ağ haritasını çıkarmak, o filozofun felsefesini kurtarmak için değildir bu yüzden; çıkış yolunu tasarlamak, düşünen okurun kendisi için hayati bir mevzuya dönüşür. - [Şanlı 50’li Yıllar](https://corpusdergi.com/2024/sanli-50li-yillar-fransiz-felsefesinin-tarihselligi/): Elinizde Derridacılar, Foucaultcular, Lacancılar var ve hepsi de bir şekilde birbirlerine düşmanlar. Rekabet hissine eksiksiz bir şekilde katılım gösterme becerisini göstermeyebilirsiniz illa ki ama en azından her şeyin nasıl işlediğine dair bir fikir edinebilirsiniz. - [Benjamin’in Son Kehaneti](https://corpusdergi.com/2024/benjaminin-son-kehaneti/): Karl Marx devrimi “tarihin lokomotifi” olarak resmederken, Benjamin bunun frene basmayı gerektirdiğini iddia ediyordu. - [Küresel Kapitalizm ve Bitmeyen Savaşlar](https://corpusdergi.com/2024/kuresel-kapitalizm-ve-bitmeyen-savaslar/): Sorun yerel halkın “vahşi” âdetleri değil; yabancı şirketler ve onların ürünlerini satın alan zengin tüketicilerdir. Onları denklemden çıkardığınızda tüm etnik savaş kurgusu yıkılır. - [Fredric Jameson Kimdi?](https://corpusdergi.com/2024/fredric-jameson-kimdi/): Fredric Jameson'ın ölümüyle 20. yüzyılın en önemli Marksist kültür eleştirmenlerinden birini kaybetmiş olduk. Terry Eagleton’ın, Jameson'ın ölümünden birkaç gün sonra kaleme aldığı bu yazı Jameson'ın tevazusu, cömertliği ve eşsiz bilgeliğini sunuyor. - [Fredric Jameson’ın Ardından](https://corpusdergi.com/2024/fredric-jamesonin-ardindan-eshas-fert-degil-karakterdir/): Jameson’a göre Üçüncü Dünya toplumlarında psikolojinin alanı her zaman belirgin olarak toplumsal terimlerle ifade edilir. Bireysel deneyim her zaman kolektif deneyimin alegorisidir. - [Tavuklar Zamanı Nasıl Algılar?](https://corpusdergi.com/2024/tavuklar-zamani-nasil-algilar/): Bir şeyler oluyor ve bunların hepsi bahçedeki tüm gözlemciler için aynı hızda gerçekleşiyor. Gerçekte zaman farklı türden canlılar için oldukça farklı hızlarda akabilir. - [Savaşlarda Vicdan Neden Susar?](https://corpusdergi.com/2024/savaslarda-vicdan-neden-susar/): Vicdanın savaşın ürettiği acı karşısında büründüğü sessizliğin bir sebebi, savaşın da vicdanın da toplumsal yanının olması, bu yanın ikisi için de çok belirleyici olmasıdır. - [Yalanın Hakikati](https://corpusdergi.com/2024/yalanin-hakikati-filozof-kral-ve-morpheus/): Simülasyonun simülasyonu mümkünse, gerçeğe giden bir yol da mümkündür, yeter ki Morpheus’u aradan çıkarmanın bir yolunu bulalım. - [Zombi Marx](https://corpusdergi.com/2024/zombi-marx-marksist-iktisatcilarin-kibri/): Marx'ın hayal bile edemeyeceği yeni sorunlarla uğraşmaktan başka çaremiz yok; ve burada referans noktası Keynes ve post-Keynesyenler olmalıdır. - [Köpekler Nasıl Düşünür?](https://corpusdergi.com/2024/kopekler-nasil-dusunur-homerosun-argosu-ve-benim-sogno/): Aslına bakarsanız ne hayvanlar, ne de biz insanlar birbirimizi tanımak için kavramlara ihtiyaç duyarız. - [Elektronun Kütlesi Yaşam İçin Neden Önemli?](https://corpusdergi.com/2024/elektronun-kutlesi-yasam-icin-neden-onemli/): Eğer elektron olduğundan çok daha büyük bir kütleye sahip olsaydı, dünyadaki tüm biyolojik süreçlere güç veren kimyasal reaksiyonlar son derece az görülürdü. - [Yeni Siyasal Öznenin İmkânı](https://corpusdergi.com/2024/yeni-siyasal-oznenin-imkani-badiou-olay-ve-komunist-idea/): Olay bir durumdaki normal olandan kopuştur, tekrarın kesintiye uğramasıdır, imkânsız olanın mümkün kılınmasıdır, yeninin ortaya çıkmasını sağlayandır. - [Pürüzlü Kenarlar](https://corpusdergi.com/2024/puruzlu-kenarlar-kurmacanin-politik-imkanlari/): Romanın bu zamana kadar kendisi için çizilmiş sınırları sürekli yeniden düşünmesi ve dönüştürmesinin hayattaki karşılığı, erkin çizdiği sınırları yeninden düşünmek ve dönüştürmektir. - [Politik Dayanışma ya da Paylaşılan Farklılıkların Politikası](https://corpusdergi.com/2024/politik-dayanisma-ya-da-paylasilan-farkliliklarin-politikasi/): Dayanışma dediğimiz şey, dünyayı daha iyi bir yer haline getirmek için onu başkalarıyla paylaşmaya hazır olmak ve bunun gerektirdiği sorumluluğu yerine getirmektir. Tıpkı Hrant Dink’in yapmış olduğu gibi… - [Marksizm, Tarih ve Sınıf](https://corpusdergi.com/2024/marksizm-tarih-ve-sinif-e-p-thompsonin-mirasi/): Thompson'ın dinamik ve öznel sınıf teorisi, birçok Marksist düşünce akımının ruhani öncüsü olarak hizmet etmiştir. - [Yalnızlaşan İnsan](https://corpusdergi.com/2024/yalnizlasan-insan/): Aydınlanmanın insan hakları ve Hümanizm düşüncesi, hayvan haklarını da gündeme getirmiş, Michelet ve Hugo gibi yazarlar kentlerin hayvanlara da açılmasını istemişlerdi. - [Resim, Renkler ve Fenomenoloji](https://corpusdergi.com/2024/resim-renkler-ve-fenomenoloji/): Merleau-Ponty’nin söylediği gibi, “öz amaç değil araçtır ve asıl anlaşılması ve kavrama taşınması gereken, dünyaya olan etkin bağlılığımızdır.” - [Tanrı Zar Atmaz](https://corpusdergi.com/2024/tanri-zar-atmaz-einstein-ve-kuantum-fizigi/): Kuantum fiziği dünyayı devrim niteliğinde değiştirdi. Fakat üstüne düşünürseniz, kuantum mekaniğinin yorumu hala gizemini koruyor. - [Kemer Sıkma Zenginlerin Zenginleşmesi İçin Var!](https://corpusdergi.com/2024/kemer-sikma-zenginlerin-zenginlesmesi-icin-var/): Milyarderlerin servetlerini ikiye katladıkları 14 yılın ardından, siyasi elitin emeklileri ve çocukları açlığa mahkûm etme tercihi, kemer sıkmanın tam bir aldatmaca olduğunu göstermektedir. - [Filistin, Adorno ve Demokrasinin Sonu](https://corpusdergi.com/2024/filistin-adorno-ve-demokrasinin-sonu/): İsrail ordusu meşru müdafaa hakkını aşmıştır. Bunu tarif etmek için Yahudi Faşizmi kavramını kullanmaktan çekinmiyorum. - [Batıya Ağıt](https://corpusdergi.com/2024/batiya-agit-cellatlar-ve-kurbanlar-icin-hukum-gunu/): İktidar karşısında kendimizi güçsüz bilsek bile, yaktığımız ağıttan ayıramayacağımız yargımız da bir o kadar da amansız olmalıdır. Tanrım, onlara huzur verme, çünkü ne olduğunu bilmiyorlar. - [Teizm mi Ateizm mi?](https://corpusdergi.com/2024/teizm-mi-ateizm-mi-graham-oppy-dunya-gorusleri-ve-teorik-erdemler/): Teizm, tanrıların varlığını varsayan belirli bir dünya görüşüyken, ateizm ise tanrıların varlığını reddeden belirli bir dünya görüşüdür. - [Klişeleri Ne Yapmalı?](https://corpusdergi.com/2024/kliseleri-ne-yapmali-emsalsiz-olmanin-sakincalari/): “Herkes farklıdır” bugünlerin popüler sloganlarından ve stereotipleştirmeye karşı bir panzehir olarak düşünülüyor. Ancak tek sorun bunun doğru olmamasıdır. - [Tekil Fail Nasıl Örgütlenir?](https://corpusdergi.com/2024/tekil-fail-nasil-orgutlenir/): Tekil varlık, tarihsel değişim sürecinde tebaa, uyruk, yurttaş ve bireyden sonra gelir. Fakat içerisinde tüm bu faillerden izler taşır. Bu müşterek emareler sayesinde çoğul olanla bağlantı kurar. - [Kuantum Fiziği Bize Gerçekliğin Noksan Olduğunu Gösteriyor](https://corpusdergi.com/2024/kuantum-fizigi-bize-gercekligin-noksan-oldugunu-gosteriyor/): Gerçeklikler arasında seçim yapabileceğimiz fikri, örneğin bir menüden pasta seçmek düşüncesi, asıl noktayı tamamen gözden kaçırmamıza neden olur. - [Yarık Habitus](https://corpusdergi.com/2024/yarik-habitus-failin-tekilligi-ve-bize-ozgu-olan/): Yarık habitus, habitusun birleştirici ve bütünleştirici karakterini delerek, gündelik hayatta sık karşılaşılan tipleştirmeyi ve karakterize etmeyi de parçaladı. - [Toplumsal Kimlikler Neden Önemlidir?](https://corpusdergi.com/2024/toplumsal-kimlikler-neden-onemlidir/): Kendi kendimizi gerçekleştirdiğimiz doğru ancak hem Marx’ın hem Hegel’in söylediği gibi, bu eylemde elimizdeki araçlar kendi seçtiğimiz araçlar değiller. - [Yeni Havva’yı Ararken](https://corpusdergi.com/2024/yeni-havvayi-ararken-anne-olmadan-kadinlik-deneyimi-eksik-midir/): Üreme konusunda pozitif bir yanılsama var, yalnızca ideal çocuğu düşleriz. Belki de bu, Schopenhauer’ın diliyle konuşacak olursak, türün bir aldatmacasıdır. - [Benliğin Şasisi](https://corpusdergi.com/2024/benligin-sasisi-onur/): Onur: varlığını ancak özel koşullarda belli eden, hareket ettiği ölçüde insanı başkalarının gözünü alamadığı büyük bir surete çeviren, insanlığın altını çizen, yer yer ürkütücü, yer yerse hayranlık uyandıran bir acayip duygu. - [Büyük Patlamayı Dinlerken](https://corpusdergi.com/2024/buyuk-patlamayi-dinlerken-genisleme-gorelilik-ve-coklu-evrenler/): Artık sadece evrenin genişlediğini, genişlemeyi neyin tetiklediğini bilmekle kalmıyor, saniyenin o ateşli ilk kesri sırasında uzayı harekete geçiren kuantum süreçlerinin izlerini de tespit ediyoruz. - [İmparatorluğa Direnme ve Demokrasiyi Yenileme](https://corpusdergi.com/2024/imparatorluga-direnme-ve-demokrasiyi-yenileme/): Çalışma şekilleri derinlemesine değişti. Bugün artık mesele basitçe işçileri homojen kitleler halinde bir araya getirip hepsine aynı eylemi arka arkaya tekrarlatmaktan ibaret değil. - [Kapitalizm İnsanı Yapayalnız Bırakıyor](https://corpusdergi.com/2024/kapitalizm-insani-yapayalniz-birakiyor/): Şayet yalnızlıktan uzak bir toplum arzu ediyorsak, insanın ihtiyaçlarını, dolayısıyla insan ilişkilerini, merkeze koymak zorundayız. Mevcut kapitalist sistem altında bu mümkün olmayacaktır. - [Göçün Ekonomi Politiği](https://corpusdergi.com/2024/gocun-ekonomi-politigi/): Emek göçünün sefaletini sona erdirmek için küresel bir perspektif ve emperyalizme karşı mücadele gereklidir. Ekonomik krizlerin yoğunlaşacağı, savaşların ve iklim değişikliğinin insanları göçe zorlayacağı bir dünyada göçmen işçilik artacaktır. - [Müzik ve Marksizm (Dikkat Çalma Listesi İçerir)](https://corpusdergi.com/2024/muzik-ve-marksizm-dikkat-calma-listesi-icerir/): Sanat eserlerinin toplumsal ürünler olması Marksist kültür yaklaşımlarının temel taşıdır. - ["Anadolu Yok"](https://corpusdergi.com/2024/anadolu-yok-burjuvazinin-aporetik-fantezileri/): Instagram çağının kendine has bir kültürü varsa şayet, bu, görüntüyü bir deneyimden koparılan sahneye dönüştürmesinde ve o sahneyi doğal bir görüntü gibi sunmasında yatar. - [İncel Devrimi, Alternatif Sağ ve Erkeklik Krizi](https://corpusdergi.com/2024/incel-devrimi-alternatif-sag-ve-erkeklik-krizi/): Siyasette trol hâkimiyetinin tesis edilmesinden sorumlu tutulan bu akım, aslında bundan çok daha fazlasından, yani ağır bir nefret söyleminin dolaşıma sokulmasından sorumlu. - [Tanrı, İnsan, Hayvan](https://corpusdergi.com/2024/tanri-insan-hayvan/): Yaşayanın ne tanrı ne insan ne de hayvan değil, sadece ruh, yani yaşam olduğunu hatırlamanın vakti değil mi? - [Zamanın ‘Altınçağ’ı Olarak Şiir](https://corpusdergi.com/2024/zamanin-altincagi-olarak-siir/): Zaman, şiirin ölümle birlikte ne konusu ne teması, doğal yazılma hallerindendir çünkü, nasıl ölümü çalışmamış şair olmazsa, zamanı yok sayarak da şiir yazılmaz. - [Marksist Müzikolojinin Görevi Nedir?](https://corpusdergi.com/2024/marksist-muzikolojinin-gorevi-nedir/): Marksist bir analitik yöntemi kapitalizmin eleştirisinden ve kapitalizmi aşma tasarısından ayırmaya yönelik herhangi bir girişim onu fiilen başka bir şeye dönüştürür. - [Fikirler Ne Zaman Ölür?](https://corpusdergi.com/2024/fikirler-ne-zaman-olur-platoncu-dunyagorusu-ve-sicim-teorisi/): İnsan aklı, bilimsel yöntemlerin özenli bir şekilde uygulanması ve her zamankinden daha güçlü araçların kullanılması yoluyla, doğal dünyanın tam bir kavrayışına ulaşabilir mi? - [Paris Olimpiyatları Açılış Töreninin Özgürleştirici Anlamı](https://corpusdergi.com/2024/paris-olimpiyatlari-acilis-toreninin-ozgurlestirici-anlami/): Böylesine ironik ve müstehcen bir gösteri, sıradan ve mizahtan yoksun politik doğruculuktan olabildiğince uzaktır. Tören yalnızca Avrupa'yı en iyi şekilde temsil etmekle kalmadı, dünyaya böyle bir törenin yalnızca Avrupa'da mümkün olduğunu hatırlattı. - [Yunuslara Aşıkken Hamsileri Neden Yeriz?](https://corpusdergi.com/2024/yunuslara-asikken-hamsileri-neden-yeriz-turculuge-kisa-bir-bakis/): İnsanlar olarak özellikle kendi "iç grup" refahımız tehdit edildiğinde, "dış grup" olarak algıladığımız bireylere karşı empatimizle bağları koparma konusunda endişe verici bir yeteneğe sahibiz. - [Yabancılaşma Nedir?](https://corpusdergi.com/2024/yabancilasma-nedir-locke-marx-ve-mustereklerin-trajedisi/): Yabancılaşma üzerine yazan çoğu düşünür –üç isim vermek gerekirse Rousseau, Marx, Sartre– bunun bir modern dönem hastalığı olduğu konusunda hemfikir görünmektedir. - [Hislerimiz Bize mi Ait?](https://corpusdergi.com/2024/hislerimiz-bize-mi-ait-spinoza-ve-para/): Hume gibi Spinoza da düşünce ve davranışlarımızın bütünüyle diğer düşünce ve davranışlar tarafından belirlendiğine inanır. - [Einstein Tanrı'ya İnanıyor Muydu?](https://corpusdergi.com/2024/einstein-tanriya-inaniyor-muydu/): Einstein'a göre, nedensiz bir dünya, ahenksiz, ilahi güzellikten yoksun, anlamsız bir dünya olurdu. Nedensiz bir dünya kanunsuz ve tanrısız olurdu. - [Özgürlükten Kaçarken Aynılık Girdabına Kapılmak](https://corpusdergi.com/2024/ozgurlukten-kacarken-aynilik-girdabina-kapilmak/): Müzedeki hangi sanat eserinin sizi en çok etkilediği, o sanat eserindeki hangi detayın sizde kalıcı bir duyuş yarattığı önemli değildir; o müzede bulunmak, müzeden birkaç fotoğraf karesiyle çıkmak yetip de artar bile. - [Aşkı Beklemek](https://corpusdergi.com/2024/aski-beklemek/): Beklemek aşk ve eksiklik oyununun bir parçasıdır, ancak avı gölgeyle karıştırmamaya dikkat edin: bekleyebilir, umut edebilir, hayalî bir aşk düşleyebiliriz, ancak yalnızca gerçeği yaşarız. Ve filozof André Comte-Sponville’in işaret ettiği gibi gerçeklik asla yanılmaz. Sven Ortoli: Aşkı beklemek ilk bakışta size ne çağrıştırıyor? Aşk her şeyden önce kişisel anılar, kimi zaman tatlı, kimi zaman acı, çoğu zamansa ikisi birden. Arzuyu, ama zaman içinde genleşmiş, sanki gerçekleşmesinden ayrılmış gibi. Hazzı, ama bir sonra için. Neşeyi, ama geç kalmış bir neşeyi. Tutkuyu, ama en azından şimdilik nesnesinden koparılmış bir tutkuyu. Yani eksiklik, sabırsızlık, açgözlülük, bazen de hüsran… Bu tutkunun en güçlü yönü ve […] - [Yapayalnız Olan, Post-İnsan ve Kapitalist Söylem](https://corpusdergi.com/2024/yapayalniz-olan-post-insan-ve-kapitalist-soylem/): Modern özne tek başına “keyif almaya” ne kadar davet edilirse, keyif alma biçimi o kadar gözetlenip denetlenir ve çağdaş özne de o kadar tecrit edilmiş ve diğerlerinden kopuk bir konum edinir. - [Zenginleri Yeme Kılavuzu](https://corpusdergi.com/2024/zenginleri-yeme-kilavuzu-baldiriciplaklar-icin-ofke-fenomenolojisi/): Sartre öfkelilerin bir araya gelişini “kardeşlik” olarak tanımlar. Engellenen, haksızlığa uğrayan insanın hissettiği nefret ve öfke onu diğer haksızlığa uğrayanlarla bir sevgi bağıyla bağlar, baldırıçıplakların kardeşliğidir bu. - [Kâbusun Tadı](https://corpusdergi.com/2024/kabusun-tadi-borges-wordsworth-ve-bedevi/): Rüyalar estetik bir çalışma olmasına rağmen Borges, kâbusta korku türüne ait tuhaf bir yan olduğunu söyler. - [Delilik Nedir?](https://corpusdergi.com/2024/delilik-nedir/): Felsefe, deliliği insan doğası kavrayışımıza dâhil etmeye yönelik geçici çabalara ne gibi katkılar sunabilir? - [Azman Çevirmen](https://corpusdergi.com/2024/azman-cevirmen/): Bir süre önce Alice Harikalar Diyarında çevirilerini incelerken önsözlerin bile intihal edilebildiğini gördüm; çeviri tarihçisi için ayrı bir harikalar diyarı bunlar. - [Düşüncenin Evrimi](https://corpusdergi.com/2024/dusuncenin-evrimi-zihnin-gelecegini-ongormek/): Daima kavranmamış alternatifler olacaktır: Elimizdeki kanıtları daha iyi açıklayabilecek olsa da eski yollar yüzünden henüz ulaşamadığımız alternatifler daima olacaktır. - [Sanat ve Mücadele](https://corpusdergi.com/2024/sanat-ve-mucadele-filistin-kulturu-yemegi-ve-zeytin-agaclari/): Doğa için mücadele her zaman yaşam için mücadeleyle iç içe geçmiş, zeytinliklere duyulan saygı yıllar boyunca hep bereketle karşılık bulmuştur. - [Uygarlığın Geleceği](https://corpusdergi.com/2024/uygarligin-gelecegi-akliselime-cagri/): Bugün barbarlığa doğru bir geri dönüşe tanık oluyoruz. Bu eğilim her ülkeyi etkiliyor. Yaşamın değeri tehlikededir. - [Popülizm ve Demokrasi](https://corpusdergi.com/2024/populizm-ve-demokrasi/): Halk her ne kadar içinde bastırılamaz bir anarşi taşısa da, kendini kamusal ya da ortak bir şey (komünizm) olarak yaratmak zorundadır. - [Komünistler ve Seçimler](https://corpusdergi.com/2024/komunistler-ve-secimler/): Komünist Enternasyonal’in ve dünya devriminin fikirlerine ve gündemine sadık, etrafında işçi sınıfının yeni ama kesin siyasi ve idari teşkilatını oluşturabileceği güçlü ve sağlam bir çekirdek var mı? - [Anadolu İrfanının Hülasası](https://corpusdergi.com/2024/anadolu-irfaninin-hulasasi-sokak-kopeklerine-uyku-siginmacilara-pogrom/): Anadolu irfanı uzunca zamandır hepimizin karşısına dikilen bir taşra esnafı gibi hayatlarımız üzerinde karar verme hakkı olduğunu dikte ediyor ve bu dikteyi hoşgörü ambalajına sarıp sunuyor bizlere. - ["İstanbul Erguvandır"](https://corpusdergi.com/2024/istanbul-erguvandir-kentsel-ekoelestiri-ve-istanbul-romanlari/): Kentsel Ekoeleştiri nedir? Edebiyat ve çevre arasındaki ilişkiyi inceleyen disiplinlerarası yaklaşımlara dayanan bir alan olan ekoeleştiri, ekosistemin ayrılmaz bir parçası olan kentsel peyzajların önemine de odaklanmaktadır. Kent deneyiminin ve kentsel mekânların ekoeleştirel uygulamaya dâhil edilmesi, ekoeleştirinin daha geniş bir tanımının yapılmasını ve kapsamının genişletilerek sosyokültürel ve politik kaygılara açılmasını sağlamıştır. “Kentsel ekolojiyle ilgilenen kültürel eleştiri” (Bennet 296) olarak tanımlanan bu ekoeleştiri dalı, kentsel ekoeleştiri olarak adlandırılır. Bu ekoeleştiri türü, kent sakinlerinin deneyimlerini ve kent içerisinde “kentleşmiş doğa” olarak adlandırabileceğimiz şeyle sorunsallaştırılmış ilişkilerini ele alan edebi metinleri araştırır. Kentsel ekoeleştirinin, kentsel ekolojinin içgörülerinden yararlandığını belirtmek gerekir. Kentsel ekoloji, kenti kültürel ve doğal […] - [Kübra’nın Filmini Nasıl, Neden Yapamadılar?](https://corpusdergi.com/2024/kubranin-filmini-nasil-neden-yapamadilar-bir-ulusal-kriz-semptomu/): Filme o kadar apaçık ve apaçık olduğu için de anlaşılmaz olan göndermeler daha doğrusu imalar serpiştirilmiş ki insan bunun yapılmış olacağına inanamıyor. - [Flanör ve Hayalet](https://corpusdergi.com/2024/flanor-ve-hayalet-kuzum-soylesene-kimler-yasiyor-burada/): Yoksa adına flanörlük dediğiniz şey o Ankara Romantiklerinin hepsinin okuduğu romanda adı geçen yerlerden ibaret bir şey mi? - [Sonunda Makinedeki Hayaletlere mi Dönüştük?](https://corpusdergi.com/2024/sonunda-makinedeki-hayaletlere-mi-donustuk-teknoloji-siirsel-oznellik-ve-olum/): Makine Olarak İnsan İnsanların kolonileşen makineler arasında hayaletleştiği düşüncesi uzun bir felsefi geçmişe sahip. Gilbert Ryle’ın René Descartes hakkındaki erken dönem düşünceleri ve beden ile zihin arasında yaptığı ayrımdan tutun kendisinden ilhamla Arthur Koestler’in yazdığı The Ghosts in the Machine (Makinedeki Hayaletler) kitabına kadar haklı olarak teknolojik köleleşmenin ve kendi türümüzün sonunun yaratıcıları olabileceğimize dair bir şüpheyle karşılaşırız; ki bu kitapta Koestler, insanlığın arzuladığı mutlak aşkınsallığın onu teknolojik bir fetişizme ittiği ve bunun insanlığı kendi yok oluşuna hızla yuvarladığı hakkında uyarır. Bu düşüncelerin çoğu, politik modernitenin doğuşundan itibaren, makinevari düşünmeye yönelişin kendimizi bir tür olarak görme biçimimizin ayrılmaz bir parçası olduğunun […] - [Kendisini Büyüten Kusurlu Çocuklar](https://corpusdergi.com/2024/kendisini-buyuten-kusurlu-cocuklar-alfred-adler/): Benlik, kendisini temellendiren bir zemini “inkâr ederek”, “arzularından vazgeçerek” inşa edilir; varlık zeminini yadsıyarak veya yanlış anlayarak, kusurlarını etkin biçimde gizleyerek tutarlılık kazanır. - [Uzayzamanın Ortaya Çıkışı, Panpsişizm ve Bilincin Doğası](https://corpusdergi.com/2024/uzayzamanin-ortaya-cikisi-panpsisizm-ve-bilincin-dogasi/): Zaman ve mekân algımıza bu kadar yakından bağlı olan deneyim, zamansız ve uzamsal olmayan bileşenlerden nasıl ortaya çıkar? - [Özgür Olmak Ne Demek?](https://corpusdergi.com/2024/ozgur-olmak-ne-demek-kant-marksizm-ve-arnavutluk/): Her sistemin insan doğası üzerine düşünme biçiminde temel farklılıklar var. İnsanlar meşhur deyişle ‘rasyonel hayvanlardır’; ancak asıl soru şu: Biz daha çok hayvan mıyız yoksa daha çok rasyonel mi? - [Kuşların Dili Var Mı?](https://corpusdergi.com/2024/kuslarin-dili-var-mi-peki-ya-gramerleri/): Kuşların da kendi dillerinin olup olmadığını sormak gayet makuldür. Sorunun cevabı, dili nasıl tanımladığınıza bağlı olarak değişebilir. - [Egemenlik Ne Anlama Gelir?](https://corpusdergi.com/2024/egemenlik-ne-anlama-gelir/): Egemenliği yaratan, halihazırda var olduğu varsayılan bir halk değildir, aksine halkı yaratan düşünülmüş, inşa edilmiş ve kararlaştırılmış bir egemenliktir. - [Hegelci Marksizm Nedir?](https://corpusdergi.com/2024/hegelci-marksizm-nedir-ozgurlesmis-yasam-ve-tarihsel-deneyim/): Elbette kapitalizm altında köleliğin ve boyunduruğun pek çok biçimi varlığını sürdürmüş olsa da, ücretli emek tarihsel olarak her birimizin yaşam süremizin ‘sahibi’ olduğunu ilkesel olarak kabul eden ilk toplumsal biçimdir. - [Sevdiğiniz Her Şey ‘Vok’ Oluverdi](https://corpusdergi.com/2024/sevdiginiz-her-sey-vok-oluverdi/): Neiman, doğru anlaşılan bir solculuğun Aydınlanma’nın evladı olduğunu savunuyor. Dolayısıyla ona göre "vok"lar Aydınlanma değerlerini reddettikleri için, "vok" sol karşıtıdır. - [İnanç ve Aydınlanma](https://corpusdergi.com/2024/inanc-ve-aydinlanma-hegelci-kultur-savaslari/): İnancın toplumsal pratikleri ile bu pratikleri dayandırdığı aşkınsal Tanrı düşüncesi arasında kapatılamaz bir uçurum var. - [Dünya Yanarken](https://corpusdergi.com/2024/dunya-yanarken-kapitalizm-rantcilik-ve-iklim-krizi/): Mevcut hükümetler, karbon sıfırlama yönünde atılacak küçük bir adımı bile yönetmekte yetersiz olduklarını göstermişlerdir. - [İnanç Yükselişte mi?](https://corpusdergi.com/2024/inanc-yukseliste-mi-somurgen-yayincilar-ve-diyanet-a-s/): Fuar basılıp yayıncıların gözaltına alındığı, muzır neşriyat garabetinin sürdüğü, otosansürün iliklere işlediği yerde, yayıncılığın neden en önemli savaşım alanlarından birisi olduğunu daha iyi görebiliriz. - [Evrenin Evrimi](https://corpusdergi.com/2024/evrenin-evrimi-zaman-bir-baslangic-mi/): Maddenin en küçük bileşenlerinden bir bütün olarak Evren'e kadar, tüm ölçeklerde, daha katı olan eski klasik çerçevenin yerine modern doğa görüşü bir hareket ve değişim modeli ortaya çıkmıştır. - [Evrim Öngörülebilir mi?](https://corpusdergi.com/2024/evrim-ongorulebilir-mi/): İster Darwin’in ispinozları, ister Oreinotinus, ister şekere aç bir grup E.coli olsun; hepimiz evrimin gizemli işleyişine tabiyiz. - [Yerlicilik](https://corpusdergi.com/2024/yerlicilik-yeri-ve-politikayi-estetize-etmek/): Yerliciliğin panzehiri yersizleşme değil sosyalist bir yurtseverlik anlayışından türetilecek yeni bir yurttaşlık idealidir. - [Tanrıları Tartışmak](https://corpusdergi.com/2024/tanrilari-tartismak-analitik-din-felsefesinin-yukselisi/): Felsefenin ilk problemlerinden olan “arkhe sorunu”, yani evrenin kurucu ilkesini araştırma isteği, din felsefesinin önemli problem alanlarından evrenin varlığı sorunuyla doğrudan ilintilidir. - [Spinoza Merceğinden Mükemmel Günler](https://corpusdergi.com/2024/spinoza-merceginden-mukemmel-gunler/): Neşenin de hüznünde de sermayesi en az uğratıldığımız, maruz bırakıldıklarımız kadar her karşılaşmanın bir diğer bileşeni olarak bizlerin duygulanım ve eylemlerimizin aktüelliğini teşkil eden potentia agendi yani eyleme kudretidir. - [Felsefenin Çarpıtılmış Tarihi](https://corpusdergi.com/2024/felsefenin-carpitilmis-tarihi-bati-felsefesi-miti/): Felsefenin Yunan kökenli öyküsü geç 18. yüzyılda Avrupa-merkezci tarih yazınında yaygın hale geldi. 19. yüzyılda ise bu anlatı, Avrupalı olmayan geleneklerin felsefe kanonundan dışlanmasını pekiştirmek için kullanıldı. - [Felsefe Yükselişte mi?](https://corpusdergi.com/2024/felsefe-yukseliste-mi-tiktok-filozoflari-ve-stoacilik/): TikTok filozoflarının nihai zaferinin ilanı ancak tüm rakiplerini alt etmekle olabilirdi ve akademiye açılan savaş bunun bir cephesiydi. - [Çağırmasalar Gidemezdim](https://corpusdergi.com/2024/cagirmasalar-gidemezdim/): "Kendi yazdıklarımı bir daha okumaktan hiç hoşlanmamama karşın, bu tiradı on kere, yirmi kere, yüz kere dinleyebilirim bıkmadan, Münir onu bu kadar güzel yansıtıyor diye." - [Kentsel Şerefe](https://corpusdergi.com/2024/kentsel-serefe-kenti-nasil-duyumsariz/): Şaraba dair çok bilinen bir söylem vardır; beş duyudan yalnızca sese hitap etmeyen bu kadim içkinin kusuru kadehlerin tokuşturulmasıyla kapatılır. Bir çın sesiyle ve ardından gelen “şerefe” ile duyusal tatmin tamamlanır. Bir rivayet de odur ki; şerefe, masada konuşulanların masada kalacağına dair verilen şeref sözüdür. Kelimenin etimolojik kökeninden ritüelin tarihselliğine kadar meseleye farklı açılardan yaklaşıldığında kelimenin anlamına, yerine veya yersizliğine dair farklı sonuçlar çıkarılabilir elbette, ancak bu yazı hareket noktasını buradan alıyor; kadim kentler hangi duyuya hitap etmiyor da kentsel politikaların ele alındığı masalarda “katılım”, alınan kararların tüm kesimlere açık olacağına dair verilen sözün karşılığı olabiliyor? Daha açık bir ifadeyle, ne […] - [Los Colonos ve Ulus Miti](https://corpusdergi.com/2024/los-colonos-ve-ulus-miti-bu-ulkenin-bir-parcasi-olmak-istiyor-musun-rosa/): Kuşkusuz fotoğraflar yalan söylemez ancak unutulmamalıdır ki yalancılar fotoğraf çekebilir. - [Ansiklopedik Ahmaklık Üzerine](https://corpusdergi.com/2024/ansiklopedik-ahmaklik-uzerine-flaubert-godard-lacan/): Godard’ın filmi kelimenin tam anlamıyla her şeymiş ayağına yatan herhangi bir bilginin beyhudeliğini adlandırır âdeta. - ["Toplumun Harcı"](https://corpusdergi.com/2024/toplumun-harci-utanc-uzerine/): Hareket edebilme cüreti, erk sahibi olmayı gerektiriyor; bu erk ise norma aşinalıktan ya da statü gereği kuralları değiştirebilmekten alıyor kaynağını. - [Kendini Bilmek ya da Bilgi Selinde Boğulmak](https://corpusdergi.com/2024/kendini-bilmek-ya-da-bilgi-selinde-bogulmak/): Paylaşacak somut şeyiniz kalmadıysa siz de sosyal medyadan en kolay paylaşılan şeyi paylaşır rahatlarsınız. - [Duygusal Olan Politik midir?](https://corpusdergi.com/2024/duygusal-olan-politik-midir-sinifin-duygusu/): Toplumsal varlığımız, sınıfsal koşullarımız ve bunun türettiği kültür, duygulanımlarımızı belirleyen bir konumu işgal ediyor. - [Geçiş Döneminde Devlet](https://corpusdergi.com/2024/gecis-doneminde-devlet-iscilerin-iktidari-mumkun-mu/): “İşçi sınıfı hazır devlet aygıtını basitçe ele geçirip onu kendi amaçları için kullanamaz." - [Düşünmek İçin Bir Yer](https://corpusdergi.com/2024/dusunmek-icin-bir-yer/): Düşünme, kendisini dünyanın dışında buluyor göründüğünde bile dünyadadır ve dünyaya aittir. - [Geçiş Döneminde Devlet](https://corpusdergi.com/2024/gecis-doneminde-devlet-yasal-devrim-mumkun-mu/): Mesele, yasallık uğruna yasallık değil, düşmanını yasal zemini terk etmeye zorlamak için yasal zeminde mücadele etmektir. - [Kozmolojinin Doğuşu](https://corpusdergi.com/2024/kozmolojinin-dogusu-edwin-hubble-ve-genisleyen-evren/): Modern yaratılış öyküsü (kozmoloji bununla ilgilidir) en basit bileşenleri olan temel parçacıklardan atomlara, yıldızlara, galaksilere, gezegenlere ve yaşama doğru karmaşıklık içinde büyüyen maddenin öyküsüdür - [İnsan Özünde İyi Midir?](https://corpusdergi.com/2024/insan-ozunde-iyi-midir-bregman-ozculuk-ve-naziler/): Himmler, Yahudileri gaz odalarına gönderirken, döverken, taciz ederken, aç bırakırken ve köle işçi olarak ölümüne çalıştırırken ahlaklarını koruduklarını düşünüyordu. - [Bitkiler Hisseder, Peki Ya Bilinçli midirler?](https://corpusdergi.com/2024/bitkiler-hisseder-peki-ya-bilincli-midirler/): "Kimyasal kelime dağarcığında" 3000 kimyasal maddeye sahip olan bitkiler iletişim de kurabilirler. - [Büyük Patlamanın Kısa Öyküsü](https://corpusdergi.com/2024/buyuk-patlamanin-kisa-oykusu/): Başlangıçtaki ısı yayılımı dağıldıktan sonra, atomları oluşturan parçacıklar birbirine bağlanmak üzere artık serbestti. - [Kral Lear](https://corpusdergi.com/2024/kral-lear-marx-shakespeare-ve-modern-prekarya/): Bugünün dünyasında, prekaryanın ve mültecilerin vahim durumu Shakespeare’in tasvirine yaklaşıyor. Lear’ın insan onurunu, sosyal adaletsizliği ve varlığın eşit dağılımının bir ihtiyaç olduğunu fark etmesi ivediliğinden hiçbir şey kaybetmedi. - [Gayriinsanileştirebildiklerimizden misiniz?](https://corpusdergi.com/2024/gayriinsanilestirebildiklerimizden-misiniz-dehumanizasyon-irkcilik-ve-turler/): Canavarlar kurgusaldır, ancak dehümanizasyon gerçektir ve çoğunlukla failleri senin ve benim gibi sıradan insanlardır. - [Her Şey Neden Böyle?](https://corpusdergi.com/2024/her-sey-neden-boyle-rosa-luxemburgun-devrimci-nesesi/): Fransız filozof Simone Weil, Rosa Luxemburg’un hapishanede kaleme aldığı mektuplar üzerinden Stoacılıkla, yaşam sevinciyle olan bağını serimliyor. Ve neden hâlâ Rosa’nın izinden gitmemiz gerektiğine dair bir fikir sunuyor. - [Kültür Nereye Gidiyor?](https://corpusdergi.com/2024/kultur-nereye-gidiyor/): Çin’de üretilen Mevlana bibloları kültüre dahil midir? Cırt cırtlı cüppeler ya da Vietnam Savaşı sürecinde radikalizmin simgesi haline gelen askeri parkalar uygarlıkla bağlantılı mıdır? - [Epistemik Erdemler, Epistemik Kusurlar](https://corpusdergi.com/2024/epistemik-erdemler-epistemik-kusurlar-felsefi-bir-deneme/): Bir kaya parçası üstünde evrenin bilinmezlerini düşünebilecek kadar evrimleşen primatların, yani insanların varlığı oldukça heyecan verici bir düşünce olsa gerek. - [Süpermen Gazze’de](https://corpusdergi.com/2025/supermen-gazzede/): Gazzeli Süpermenler, Bombardıman Uzmanlarının, Batılı ve Arap tabi devletlerinin onu etkisizleştirmeye yönelik çeşitli çabalarına rağmen var olmaya devam ediyorlar. - [Dönercide Randevu](https://corpusdergi.com/2025/donercide-randevu/): Ortak yanların arandığı çevrimiçi buluşmalar insanın tüm karakterini sıradan bir “Aa, ben de!”ye indirgiyor. Bir insanın bir başkasını tanıması daha öngörülemez bir şey değil midir? - [Yeraltından Tarih](https://corpusdergi.com/2025/yeraltindan-tarih/): Yeraltından Notlar, determinizme yapılmış bir saldırıdan çok, nihayetinde tarihi inkâr etmekte başarısızlığa uğradığımızın bir itirafıdır. Fahişe Liza’nın da ima ettiği gibi, Yeraltı Adamı sahicilikten yoksundur, tam anlamıyla belirlenmiş bir karakterdir. - [Bir İşe Yaramazdan Bir İşe Yaramaza Mektup](https://corpusdergi.com/2025/bir-ise-yaramazdan-bir-ise-yaramaza-mektup/): Ben ve benim yaşımdaki pek çok insanın düşlediği yetişkin hayatı bambaşkaydı. Bunu konuştuklarımdan ya da okuduklarımdan biliyorum. Peki ben başarısız olsam ne olur ne çıkar? - [Aşk Birden Çok Jenny](https://corpusdergi.com/2025/ask-birden-cok-jenny/): Geç gelen aşk. Translar için kuir bir aşk... Dünyanın sona erdiği anda gelen aşk. Seni nefes alır gibi seviyorum... Ev gibi hissettiren bir aşk istiyorum. Aşk benim için bu anlama geliyor, dünyanın sonunda, hayatımın ortasında, yarın da orada olacak bir ev. - [Estetik Dönüşe Karşı](https://corpusdergi.com/2025/estetik-donuse-karsi/): Cevher, İç Savaş, İlgi Alanı, Başka Ülke Yok; 2024 yılı, film endüstrisinin içerik ürettiği gerçek dünyayı görmezden gelemeyeceğini anladığı ancak bu dünyanın suçlarındaki etkisini ya da sorumluluğunu üstlenmeyi reddetmeyi sürdürdüğü bir yıl oldu. - [Ölümü Öldürmek](https://corpusdergi.com/2025/olumu-oldurmek/): Tanrı’nın ölümünden sonra insan, ölümü tek başına öldürür, ki bu da taşıması ağır bir yüktür. - [Trump’ın Sadist Neşesi Nereden Geliyor?](https://corpusdergi.com/2025/trumpin-sadist-nesesi-nereden-geliyor/): Gazze’ye el koyma, ikili cinsiyet politikası, göçmenlerin sınırdışı edilmesi; Judith Butler birkaç gün önce yayımlanan bu yazısında Trump’ın sadist neşesini ele alıyor. - ["Tanpınar’a Biraz Huzur Verelim"](https://corpusdergi.com/2025/tanpinara-biraz-huzur-verelim/): Tanpınar’ı hâlihazırda yarattığımız ve yaratılmış olanları keskinleştirdiğimiz kutupların, kimliğin, tamlığın içine hapsetmek, kaçınılmaz olarak yola Tanpınar’sız devam etmeyi şart kılacaktır. - [Bilgi Güç müdür?](https://corpusdergi.com/2025/bilgi-guc-mudur/): Bilgiyle ilişki kurma ve onu kullanma biçimimiz epistemik ve düşünsel doğamız hakkında çok şey anlatır. - [Dillerini Yitiren Halklar](https://corpusdergi.com/2025/dillerini-yitiren-halklar/): Avrupa her şeyden önce kendi sözcükleriyle şiirsel ve düşünsel bir ilişki kuramadığı sürece kendini tutsak ettiği açmazdan çıkamayacaktır. - [Rasyonalite Benim](https://corpusdergi.com/2025/rasyonalite-benim-steven-pinkerin-yanilsamalari/): Steven Pinker bir bilişsel psikologdan, sadık takipçilerine tam anlamıyla bir dünyagörüşü vaaz eden bir yazara dönüştü. Onun “rasyonalite”si, Soğuk Savaşı sonrası Kuzey Amerika liberalizminin son demlerinin tarihsel bir ürünüdür. - [Günümüzün Küresel Etik Anlayışı](https://corpusdergi.com/2025/gunumuzun-kuresel-etik-anlayisi-ultra-pragmatizm/): Reel politik gerçekler, hayatın naif sorgulamaları karşısında üstün hale gelirse hayatın ne anlamı kalır? Bu durumda, yaşamla ölüm arasındaki ince çizgiyi ahlaki açıdan kim çizebilir? - [Komünistler Hayatı Neden Cehennem Bilmeli?](https://corpusdergi.com/2025/komunistler-hayati-neden-cehennem-bilmeli/): Özne kendisini, öteki'ni kapsayarak aşan eksiklik içerisinde tanır; kendisini öteki'nde/öteki'ndeki eksiklikle dolayımsal olarak deneyimler. Bu bakış açısı, devrimci Marksizmin tek uygun ontolojisinin radikal bir ontolojik kötümserlik olduğuna işaret eder. - [Auschwitz’ten Bugüne Faşizm Dersleri](https://corpusdergi.com/2025/auschwitzten-bugune-fasizm-dersleri/): “Faşizm bir gecede üniformalarla gelivermez. Takım elbiseli siyasetçiler eliyle, yasa ya da kararnamelerle parça parça gelir.” Auschwitz’in özgürleştirilmesinin 80. yıldönümü vesilesiyle Jeremy Corbyn’in bugün yayımlanan yazısını okurlarımıza sunuyoruz. - [Sicim Teorisi](https://corpusdergi.com/2025/sicim-teorisi-her-seyin-teorisi-mi-matematiksel-bir-yanilsama-mi/): Sicim teorisi gerçekliğin derin yasalarını mı açığa çıkarıyor? Yoksa karşıtlarının iddia ettiği gibi, bir nesil fizikçiyi yoldan çıkaran matematiksel bir yanılsama mı? - [Gerçekliğin Dönüşü](https://corpusdergi.com/2025/gercekligin-donusu-nesne-yonelimli-ontoloji-iklim-degisikligi-ve-bruno-latour/): Ontolojik bağlılıklarımız teorik oldukları kadar politiktir de, doğru olduğuna inandığımız şeyler gerçekliğin geleceğini yaratır… 21. yüzyıla geldiğimizde, gerçekliğin dönüşü muhteşem olmuştu. - [Tanpınar'a Ortadan Başlamak](https://corpusdergi.com/2025/tanpinara-ortadan-baslamak/): Tanpınar’a dair yazılanların pek çoğunda bir kütle halinde sökün eden bayağılaşma söz konusu… Ortada tek bir katman vardır, o da Tanpınar’dır. Yahut kendi mısralarıyla izah edelim: “Her lahza başka şey ve hep kendisi” - [Aşırı Isınma ve 1,5 Santigrat Derece Isınma Hedefi](https://corpusdergi.com/2025/asiri-isinma-ve-15-santigrat-derece-isinma-hedefi/): İklim güvenliğine giden yol Gazze'den geçmelidir, yani insanlık için iklim güvenliği ancak İsrail'in Gazze ablukasının sona ermesi, İsrail apartheid rejiminin sona ermesi ve Filistin halkının bireysel ve kolektif haklarının tam olarak hayata geçirilmesiyle sağlanacaktır. - [Shakespeare’in Mezar Kazıcıları](https://corpusdergi.com/2025/shakespearein-mezar-kazicilari/): Shakespeare’in Hamlet oyunundaki mezar kazma sahnesi, çalışan insanların dünya sahnesindeki ilk görünüşüdür. Mezar kazıcının kim olduğuna bakılmaksızın etrafa fırlattığı kafatasları, Hamlet’in bütün insanlığın doğası gereği eşit olduğunu önceden dile getirdiği ölümün dengeleyici rolüyle paralellik gösterir. - [Perceptron’dan ChatGPT’ye Yapay Zekâ](https://corpusdergi.com/2025/perceptrondan-chatgptye-yapay-zeka/): Günümüzün yapay zekâsı bir zamanların yapay zekâsından oldukça farklı görünüyor ancak geçmişteki sorunlar devam ediyor. Ne demişler: Tarih tekerrür etmeyebilir ama bazen kafiye yapar. - [Lenin Leninist miydi?](https://corpusdergi.com/2025/lenin-leninist-miydi-yeniden-devlet-ve-devrim/): Miliband, 101 yıl önce bugün aramızdan ayrılan Lenin’in Devlet ve Devrim’ini yeniden ele alıyor: “Kesin olan bir şey varsa, Lenin’in devrimden sonra sözünü ettiği devletin, Devlet ve Devrim’i yazarken sözünü ettiği devlet olmadığıdır.” - [Spot Işıkları ve Işıldaklar](https://corpusdergi.com/2025/spot-isiklari-ve-isildaklar-rus-devriminde-tiyatro/): Kış Sarayının Fırtınası, Ekim 1917’de yaşananların tasviriydi ve gösteride 10.000 oyuncu ve 100.000 izleyici yer aldı. Bu sayı, tarihi olayın kendisine katılan insan sayısında çok daha fazlasıydı. - [Chomsky, Wolfe ve Ben](https://corpusdergi.com/2025/chomsky-wolfe-ve-ben-dilin-evrimi-uzerine-bir-tartisma/): Bu tartışma, insan dili ve evrimini kavrayışımız için oldukça önemli ve şu ana kadar elde edilen kanıtlar Chomsky’nin değil, benim görüşümü desteklemektedir. Anlaşılan o ki dil, doğuştan gelmiyor. Dar bir dil yetisi veya bir evrensel dilbilgisi yok gibi görünüyor. - [Antik Tarih v2](https://corpusdergi.com/2025/antik-tarih-v2-ste-croixnin-marksist-yaklasimi/): İngiliz tarihçi G. E. M. de Ste Croix, Antik Yunan Dünyasında Sınıf Mücadelesi kitabında, antik dünyanın tarihini Marksist sınıf teorisiyle yeniden yazıyor. - [Yaşayan Ölülerin Gürültüsü](https://corpusdergi.com/2025/yasayan-olulerin-gurultusu-david-lynchin-evreni/): David Lynch ölmüş olsa da, yaşayan bir ölü olarak uzun süre peşimizi bırakmayacak, diyen Slavoj Žižek’in David Lynch’in ölümü üzerine dün kaleme almış olduğu yazıyı okurlarımıza sunuyoruz. Hoşçakal Lynch! - [Felaketten Dünya, Sera Gezegen!](https://corpusdergi.com/2025/felaketten-dunya-sera-gezegen/): “Sera gezegen”in yaratılmasında en az sorumluluğu olan tropikal ve subtropikal ülkeler; kıyıların sular altında kalmasının, aşırı hava koşullarının ve tarımsal su kıtlığının en büyük yükünü taşıyor. - [Cehalet Tutkusu](https://corpusdergi.com/2025/cehalet-tutkusu/): Cehalet bilgi ya da malumat eksikliğinden ziyade kendi içinde toplumsal ve politik yapıları şekillendirme kapasitesine sahip aktif bir güçtür. Özgürleşmenin yeni türlerinin mümkün olduğuna inanmamızı sağlayan şey bilgi değil, cehalettir. - [Bizi Gömmeye Çalıştılar, Tohum Olduğumuzu Bilmiyorlardı](https://corpusdergi.com/2025/bizi-gommeye-calistilar-tohum-oldugumuzu-bilmiyorlardi/): 28,340. 13 Şubat 2024 tarihi itibariyle Filistin ve Gazze’de İsrail Silahlı Kuvvetleri tarafından katledilen insan sayısını ifade eden bu rakam 4 Ekim 2024’te Kanadalı post-rock grubu Godspeed You! Black Emperor’un sekizinci stüdyo albümünün adı aynı zamanda. - [Scorpion ile Felix ve Yeniden Marx](https://corpusdergi.com/2025/scorpion-ile-felix-ve-yeniden-marx/): Scorpion ile Felix başarılı olsaydı, onda ısrar etseydi, belki de yayın dünyasıyla bambaşka bir ilişkisi olacaktı. Gitgide daha beğenilen romanlar yazmakla uğraşacaktı mesela, Kutsal Aile’de eleştirdiği Eugene Sue gibi romanlar yazacaktı. - [Arzu İmkansızdan Beslenir](https://corpusdergi.com/2025/arzu-imkansizdan-beslenir/): Depresif performans öznesi, kendi içine çöker ve orada boğulur. Öteki, artık onun erişim alanında değildir. - [Gazze Soykırımı ve Yahudi Soykırımının Suistimali](https://corpusdergi.com/2025/gazze-soykirimi-ve-yahudi-soykiriminin-suistimali/): Günümüz Siyonizmi sömürgeci bir milliyetçiliktir. Yahudi olmayan herkesi dışlamaktadır. Yahudi soykırımının hatırası bugün de Filistinlilere yönelik baskıyı meşrulaştırmak için kullanılıyor. - [Yurttaş Marx Nasıl Komünist Oldu?](https://corpusdergi.com/2025/yurttas-marx-nasil-komunist-oldu/): Marx'ın yaptığı şey, cumhuriyetçilikten kendisine kalan mirası, yani siyasete ve demokrasiye olan bağlılığını, komünizm anlayışına dahil etmektir. Bence Marx’ın daha sonra yaptığı şey bir tür cumhuriyetçi komünizm kurmak oluyor. - [Yedinci Mühür](https://corpusdergi.com/2025/yedinci-muhur-tanrisalin-duyumlanabilirligi/): Bergman’ın şövalyesi, baldıran zehrini büyük bir soğukkanlılıkla yudumlayan Sokrates’tir. Zehri içerken bile erdemli yaşamı pratik etmeye, hakikatin önündeki örtüyü yırtıp atmaya çaba gösterir. - [Hayvanların Sessiz Dünyası](https://corpusdergi.com/2024/hayvanlarin-sessiz-dunyasi/): Hayvanlara karşı vicdani bir sorumluluğumuz olmalı ve bu sorumluluk yalnızca kötü davranmaktan kaçınmakla sınırlı olmamalı, aynı zamanda hak ettikleri saygıyı ve daha iyi yaşam koşullarını sağlamamızı da gerektirmektedir. - [Kölelik Her Zaman mı Yanlıştı?](https://corpusdergi.com/2024/kolelik-her-zaman-mi-yanlisti/): Çoğu diğer uygulama gibi kölelik hem metafiziksel hem de pratik gerekçelere sahipti. Aristoteles’e göre bu doğal bir şeydi, çünkü evrenin kendisi hiyerarşik olarak düzenlenmişti. - [Kimlik Siyaseti mi, Sınıf Siyaseti mi?](https://corpusdergi.com/2024/kimlik-siyaseti-mi-sinif-siyaseti-mi/): Eşitsizliğin nihai ölçüsü olarak farklılıkları merkeze alan günümüz kimlik politikaları, neoliberalizmin temel ilkeleriyle uyumlu hatta onu güçlendiren bir siyasete dönüşebiliyor. - [Graz](https://corpusdergi.com/2024/graz-avusturyada-bir-kizil-kale/): Uzun zamandır muhafazakârların elinde olan bir şehir ve ülkede kendini komünist olarak tanımlayanların beklenmedik başarısı gösteriyor ki, dönüştürücü fikirler de popüler olabilir. Ve çabalarımız gerçekten bir fark yaratabilir. - [Tanınma Deneyimi](https://corpusdergi.com/2024/taninma-deneyimi-hegel-honneth-ve-saygi/): Tanınmanın gerçek özgürlük için kritik bir koşul olduğu ya da diğer bir deyişle yalnızca başkaları tarafından tanındığımızda özgür olunabileceği düşüncesi genellikle G. W. F. Hegel’e atfedilir. - [Yumuşak Faşizm, Yapay Zekâ ve Utancın Çöküşü](https://corpusdergi.com/2024/yumusak-fasizm-yapay-zeka-ve-utancin-cokusu/): Kendimi artık “ılımlı muhafazakâr komünist” olarak tanımlıyorum… Bir süpervizyon durumundayız. Bu yeni bir sosyalizm biçimine yol açabilir ya da ölümcül şiddetin orta yerinde izole uygarlık minyatürlerine varan bir barbarlıkla sonuçlanabilir… En muhtemel sonuç benim “yumuşak faşizm” dediğim şeye varacak olmamız. - [Psikedeliklerin Felsefesi](https://corpusdergi.com/2024/psikedeliklerin-felsefesi/): Bu tür deneyimler genellikle başkalarına ve Doğaya karşı bir bağlılık hissiyle iç içe geçer ve böylece izolasyon veya yalnızlık hisleri azalır. - [Kozmik Gün Doğumu Esnasında Her Şey Nasıldı?](https://corpusdergi.com/2024/kozmik-gun-dogumu-esnasinda-her-sey-nasildi/): Büyük Patlama'dan sadece 320 milyon yıl sonra bile galaksiler bulduğumuz için zamanda inanılmaz derecede geçmişe gitmiş olsak da hâlâ tüm galaksilerin içinde ilk olan şeyi bulamadık. - [Devrimci Mimari Arayışı](https://corpusdergi.com/2024/devrimci-mimari-arayisi-etienne-louis-boullee/): Fransız Devrimi’nden sonra Mimar Étienne-Louis Boullée asla hayata geçirilmeyen oldukça iddialı bina tasarımları yaptı. Fikirleri hem sağı hem de solu etkiledi ve devrimci bir mimari mümkün mü sorusunu gündeme getirdi. - [Faşizm Belası](https://corpusdergi.com/2024/fasizm-belasi-trump-toplumsal-cinsiyet-ve-filistin-uzerine/): “Biz solcular insanların derindeki tutkularına nasıl hitap edeceğimizi bilmiyoruz. Çok zeki ve eleştirel olduğumuzu düşünüyoruz ama insanların tutkuyla benimseyeceği radikal tahayyül nerede?” diye soran Judith Butler’ın geçtiğimiz hafta Iker Seisdedos ile gerçekleştirdiği söyleşiyi okurlarımıza sunuyoruz. - [Marx ve Modern Mikroekonomi](https://corpusdergi.com/2024/marx-ve-modern-mikroekonomi/): Keynes, Kapital'den şöyle bahsediyordu: "Yalnızca bilimsel olarak hatalı değil, aynı zamanda modern dünyayla ilgisi veya uygulanabilirliği olmayan, modası geçmiş bir ekonomi el kitabı". - [Hayalet Parçacığın Peşinde](https://corpusdergi.com/2024/hayalet-parcacigin-pesinde-notrinolar/): Bizler, hücrelerimiz milyarlarca yıl evvel, güneş ve gezegenler oluşmadan önce ölen yıldızların kalıntılarından ibaretiz. Elli yaşına bastığınız için kendinizi hırpalıyorsanız tekrar düşünün! - [Yapay Zekâ Yaşamdır](https://corpusdergi.com/2024/yapay-zeka-yasamdir-teknolojiyi-ve-evrimi-birlikte-dusunmek/): Teknoloji, tıpkı biyoloji gibi, evrimin yokluğunda var olamaz. Yapay zekâ yaşamın yerini almıyor, bizzat yaşamın kendisidir. - [Brecht ve Savaş Belası](https://corpusdergi.com/2024/brecht-ve-savas-belasi/): Jenny Farrell, Bertolt Brecht’in ilk kez 70 yıl kadar önce Almanya’da sahne alan savaş karşıtı oyunu “Cesaret Ana ve Çocukları”nı ele alıyor. Oyun, savaş karşıtı bir uyaran olarak hâlâ geçerliliğini sürdürmektedir. - [Suriye’de Neyi Gözden Kaçırdık?](https://corpusdergi.com/2024/suriyede-neyi-gozden-kacirdik/): “Neden binlerce kişi Kabil'den kalkan son uçağa binmek için hayatlarını riske atmaya hazırdı da Taliban'la savaşmak için değildi?” Zizek’in Suriye’de Esad rejiminin devrilişi üzerine dün kaleme aldığı yazıyı okurlarımıza sunuyoruz. - [Bir Fark Olarak Hayvanı Tanımak](https://corpusdergi.com/2024/bir-fark-olarak-hayvani-tanimak-etik-politik-bir-iliskinin-kosullarini-dusunmek/): Hayvanın insana yönelik “sırrı” tarihsel bir ortaklıktan da kaynaklanır, bu dünyanın diğer ötekileriyle ilişkilenen bir yan taşır... - [Görelilik Teorisinin Dünü, Bugünü](https://corpusdergi.com/2024/gorelilik-teorisinin-dunu-bugunu/): Astronominin bir sonraki aşaması, uzak kozmik çalkantılar tarafından üretilen kütleçekim dalgalarını toplamaya odaklanabilir ve evreni tamamen yeni bir şekilde incelememize olanak tanıyabilir. - [Gerici Zamanlarda İlerici Müzik Yapmak](https://corpusdergi.com/2024/gerici-zamanlarda-ilerici-muzik-yapmak/): The Ocean Collective, 2000 yılında Berlin'de kurulmuş bir progresif/post-metal grubu. Bugüne kadar 10 albüm yayımlamış grubun şarkı sözlerinde ilgilendiği konular arasında modernite, globalizm ve çevre yer alıyor. - [Bir Kara Deliğe Düşseniz Ne Olurdu?](https://corpusdergi.com/2024/bir-kara-delige-dusseniz-ne-olurdu/): Artık kara deliklerin var olduğunu ve Jeff Bezos'un bile uzaya gidebildiğini bildiğimize göre, insanların kara deliklere uçması sadece an meselesi; şu andan itibaren çok çok uzun bir an olsa da… - [Soyut Sanat ve Temsilî Sanat](https://corpusdergi.com/2024/soyut-sanat-ve-temsili-sanat/): Soyut sanat, kültürel hatta ahlaki çürümenin bir semptomu olarak kabul edilir; oysa “doğaya dönüş” umudu, bunu umut edenler tarafından sağlığa dönüş umudu olarak doğal diye kanıksanır. - [Yapay Zekâ Çevirmenleri İşinden Edecek mi?](https://corpusdergi.com/2024/yapay-zeka-cevirmenleri-isinden-edecek-mi/): Çeviri teknolojileri DeepL gibi çevrimiçi makine çevirisi servisleri üzerinden daha geniş çapta kullanılabilir olduğundan, yayıncılar, üniversiteler ve çeviri talep eden müşteriler tüm belgeleri çevirmek için bu teknolojileri kullanmaya başladılar. - [Vokun Alacakaranlığı](https://corpusdergi.com/2024/vokun-alacakaranligi/): Günümüzün vok haçlıları, tarihi yalnızca bir dehşet geçidi olarak sunuyor. İnsanlığın ilerlemesi fikri, akıl, bilimsel gelişme, hatta matematik esasında ırkçıdır… - [Son Rüya](https://corpusdergi.com/2024/son-ruya-ben-annem-ve-diger-hayaletler/): Perdo Almodóvar, Son Rüya kitabının çevresindeki bu söyleşide, filmografisini yaratan taşrayı, annesini, komşu kadınları ve kurmacayı Guardian'dan Sam Jones'a anlatıyor: “Artık en iyi bildiğim şey kendimim; hayatım ve kendi iç dünyam." - [Kavramların Müziği](https://corpusdergi.com/2024/kavramlarin-muzigi/): Geçtiğimiz ay aramızdan ayrılan gayri-felsefenin filozofu Fransız düşünür François Laruelle'den otobiyografik bir not. - ["Yapay Zekâ Bizden Daha Zeki"](https://corpusdergi.com/2024/yapay-zeka-bizden-daha-zeki/): Ukrayna'ya ya da Orta Doğu'ya bakın. Bir iki yıla kalmadan tüm orduların yerini dronlar alabilir. - [Avangard ve Kiç](https://corpusdergi.com/2024/avangard-ve-kic/): Bugün sosyalizmi yeni bir kültür için beklemiyoruz; sosyalizme ulaştığımızda kaçınılmaz olarak ortaya çıkacak kültür için bekliyoruz. Bugün sosyalizmi şu anda sahip olduğumuz yaşayan kültürü korumak için beklemeliyiz. - [Görsel Düşünme](https://corpusdergi.com/2024/gorsel-dusunme-dusunme-formu-olarak-sanat/): Anlamlarını açık kılmak ve ifade etmek için sanat yapıtlarının uzmanlara ihtiyacı var mıdır? Yoksa bunun yerine imgeler, yorumlama ya da anlamayı değil, tümüyle farklı bir süreci yani esasen düşünmeyi talep eden düşünceleri mi harekete geçirir? - [Filistin Dünyadır!](https://corpusdergi.com/2024/filistin-dunyadir/): Bütün Filistinlileri diri diri yaksalar da, büyük ihtimalle ABD bunun İsrail’in kendini savunma hakkı olduğunu söyleyecektir, diyen Marksist feminist Silvia Federici’nin 7 Ekim 2024 tarihli söyleşisi. - [“Primitif” Resim](https://corpusdergi.com/2024/primitif-resim/): Halk sanatının çöküş sürecinin tam ortasında, resim üretimi alt tabakanın “sanatsal enerjisi” açısından yepyeni bir çıkış noktası sağlamıştı. - [Doğan Avcıoğlu’yla ‘Zamansız’ Bir Hesaplaşma](https://corpusdergi.com/2024/dogan-avciogluyla-zamansiz-bir-hesaplasma/): "Hesaplaşmak" gerekiyorsa, ıvır zıvır liberaller ve söyledikleriyle uğraşmanın marjinal getirisi artık iyice düşmüştür. - [İklim Krizine Dur Deme Cesaretini Ne Zaman Göstereceğiz?](https://corpusdergi.com/2024/iklim-krizine-dur-deme-cesaretini-ne-zaman-gosterecegiz/): İntermezzo yazarı İrlandalı romancı Sally Rooney bu hafta küresel iklim krizi hakkında yazdı: “Kapitalizm gezegenimizi yıkıma sürüklüyor… Ya uygarlığımızı tehdit eden sistemle yüzleşiriz ya da mülkiyet bize dünyaya mal olur.” - [Bir Yaratıcılık Dalgası](https://corpusdergi.com/2024/bir-yaraticilik-dalgasi-rus-devrimi-ve-muzik/): Ezilen, sömürülen ve eğitimsiz bir sınıf olarak işçi sınıfı kültürel yoksulluk koşulları altında kendi kültürünü yaratamazdı, bu kültürün burjuva egemenliğinden doğması gerekiyordu. - [Onu Yeniden Efsunla!](https://corpusdergi.com/2024/onu-yeniden-efsunla-kapitalizm-ve-kadin-emegi/): Kapitalizm, yapısal olarak kadın yaşamının değersizleştirilmesine kendini adamış bir sistemdir, diyen Marksist feminist Silvia Federici’nin 7 Ekim 2024 tarihli söyleşisi. - [Doğan Avcıoğlu Kimdir?](https://corpusdergi.com/2024/dogan-avcioglu-kimdir/): Öncelikle yanıt verilmesi gereken soru Doğan Avcıoğlu’nun kim olduğudur. Doğan Avcıoğlu hem Kemalist hem solcu hem devrimci ve hem de sosyalist olarak ilginç bir figürdür. - [Yeni Heykel](https://corpusdergi.com/2024/yeni-heykel/): Uzay şekillendirilmek, bölümlere ayrılmak ve kuşatılmak için vardır, doldurulmak için değil. - [Ördek, Ölüm ve Lale](https://corpusdergi.com/2024/ordek-olum-ve-lale-hayat-dongusu-uzerine-alisilmisin-disinda-dokunakli-bir-hikaye/): Hayatın yeşilliklerle dolu nehrine yeni dalmaya başlayanlar, bu akışın durma ihtimaliyle nasıl yüzleşebilir ki? - [Cevher](https://corpusdergi.com/2024/cevher-kendinizin-en-iyi-versiyonu-olabilir-misiniz/): Dahice bir mizah mı, dehşet verici bir şiddet gösterisi mi, yoksa tamamen kiç mi? Cevher, yalnızca Dorian Gray’in Portresi’ni yeniden yorumlamakla kalmaz aynı zamanda belki de daha fazla Frankenstein’ın dehşetini de yorumlar. - [Neye İnanıyorum?](https://corpusdergi.com/2024/neye-inaniyorum/): Dünyanın, evreninin yapısının, fiziksel nesnelerin ve fiziksel olayların bir dış ilişkiler ağı üzerindeki dağılımından başka bir şey olduğu mümkün bir dünya yoktur. - [Amerika’da Hiperpolitika](https://corpusdergi.com/2024/amerikada-hiperpolitika-amerikan-siyasi-kulturunun-morfolojisi/): Andrew Jackson'ın 1828'de ilk kez doğrudan başkanlık seçimi ile göreve gelmesinden bu yana Amerikan siyasetine sıradan insana hitabet ve plütokrasinin bir bileşimi damgasını vurdu. - [Hiçlik Sanatı](https://corpusdergi.com/2024/hiclik-sanati/): Her tablo, bambaşka dünyalara ait aydınlık bir tohumu içeren bir gizem, kutsal hiçlik bölgesinden yollanan örtük bir mesaj içeren bir yansıma. Aynı zamanda benim ve tabloları inceleyecek herkesin çözmesi beklenen gizli bir hikayedir. - [Zamanın Acelesi Ne?](https://corpusdergi.com/2024/zamanin-acelesi-ne/): Zamanın içinde varız, ona tabiyiz. Hepimizin başı, ortası ve sonu olan bir hikayesi var. - [Çelişki Ne Değildir?](https://corpusdergi.com/2024/celiski-ne-degildir-zenonun-paradokslari-ve-diyalektik-mantik/): Dimitris Moustakas, formel mantığı kullanarak Zenon’un paradokslarını ele alıyor ve Marx’ın “diyalektik mantığını” yapısökümüne uğratıyor. - [Sol En Baştan Başlamak Zorunda](https://corpusdergi.com/2024/sol-en-bastan-baslamak-zorunda/): İlk seçim zaferi rakiplerinin yaptığı taktiksel hatalardan kaynaklı olabilir ancak şimdiki zaferi şunu göstermiştir ki Trumpçı popülizm tarihsel bir zorunluluktur. - [Zalim İyimserlik](https://corpusdergi.com/2024/zalim-iyimserlik-sinifin-duygulanimsal-haritasi/): Tüm varoluşsal sancıları, imkânsız aşkları ve bağlılıkları dizgeleyen bir uzamın içindedir artık modern birey. Ve ölümcül fantezilerin… - [Baskıdan Öz-sömürüye Bir Şiddet Biçimi Olarak Emekçinin Suçluluk Duygusu](https://corpusdergi.com/2024/baskidan-oz-somuruye-bir-siddet-bicimi-olarak-emekcinin-sucluluk-duygusu/): Hiçbir kanun maddesinin tek başına kalıcı bir iş güvencesi sağlayamayacağını, asıl olanın aralıksız ve kesintisiz mücadele ve örgütlenme azmi olduğu hepimizin beynine mıh gibi çakıldı bu KHK’lardan sonra. - [Umutsuzluk Çağında Özgürleştirici Bir Pratik Olarak Kamusal Felsefe](https://corpusdergi.com/2024/umutsuzluk-caginda-ozgurlestirici-bir-pratik-olarak-kamusal-felsefe/): Kamusal felsefenin hangi biçimleri aldığı ve bunların nerelerde pratiğe döküldüğü her birimiz ve hepimiz için tekrar ve tekrar hayal edilmeye açık. Altını çizmek istediğim nokta, pratiğe dökülen felsefi ruhun önemidir. - [Leyla’nın Kardeşleri](https://corpusdergi.com/2024/leylanin-kardesleri-sinif-ve-statu-arasinda-kulturel-bir-sizofreni/): Leyla’nın Kardeşleri, özellikle toplumsal formasyon bakımından sınıf-statü karşıtlığını, işsizlik ve sosyal güvencesizlikle mücadele eden yoksul bir ailenin yaşamı üzerinden sorunsallaştırması bakımından modern İran’a ilişkin ilginç bir resim sunmaktadır. - [Tanrı Ne Kadar İyilikseverdir?](https://corpusdergi.com/2024/tanri-ne-kadar-iyilikseverdir-aci-problemi-ve-ateizm-lehine-bir-arguman/): Diyelim ki bir insan, bir milyon masum insanın öldürülmesini engelleme gücüne sahip, ancak bunu soğukkanlılıkla reddediyor, onun haklı olarak bir canavar olarak yargılanması kuvvetle muhtemeldir. - [Uzaylı Sorunu Hakkında](https://corpusdergi.com/2024/uzayli-sorunu-hakkinda-evrende-dunya-disi-akilli-yasam-formlari-var-mi/): Eğer uzaylılar bir noktada dünyaya geldiyseler tek bir işaret bile bırakmadılar. Sayısız UFO görüntüsü, bazı şaşkın askeri ve özel pilotun beyanları bilimsel kanıt sayılmazlar. - [Schmittyen Perspektiften Popülizm](https://corpusdergi.com/2024/schmittyen-perspektiften-populizm/): Schmitt'in perspektifinden popülizmi okumak, popülist liderlerin stratejilerini ve retoriklerini daha iyi anlamamızı sağlar. Schmitt'in egemenlik, istisna hali, dost-düşman ayrımı ve liberal demokrasi eleştirisi gibi kavramları, popülist hareketlerin dinamiklerini açıklamak için güçlü araçlar sunar. - [Kermit'in Düşleri](https://corpusdergi.com/2024/kermitin-dusleri-bir-filozofun-yapay-zeka-ile-hasbihali/): Günümüzde ‘konuşma’yı canlı varlıkların alanından almış gibi görünen bu varlık hakkında Aristoteles’in ne söyleyeceğini bilmiyorum. Elbette, Sophie’nin anlamadığı pek çok şey var. - [Spoylırlar Neden Tat Kaçırır?](https://corpusdergi.com/2024/spoylirlar-neden-tat-kacirir-kuskucu-bir-gun-sinemaya-gider/): Mutlu sonla bitmeyen ya da net bir sonla bitmeyen bir hikâyeden zevk alabiliyorsanız, ancak zaman dünyayı olduğu gibi takdir edebilir ve anlamak için çabalayabilirsiniz. - [Claude Monet’den İki Manzara](https://corpusdergi.com/2024/claude-monetden-iki-manzara/): Monet, seksenli yıllara kadar resminin olgun haline ulaşmayı başarmıştı ve bu iki yağlı boya, tarzının başlangıcını gösteriyor. - [Gezegensel Olanı Siyasallaştırmak](https://corpusdergi.com/2024/gezegensel-olani-siyasallastirmak-yeni-bir-ekolojik-pusula/): Toprak bütünlüğü, özel mülkiyet, sınırsız büyüme, risk yönetimi, demokratik meşruiyet; tüm bu kavramlar dünyanın istikrarlı, değişmez ve sınırsız kaynaklarla kutsanmış olduğunu varsayan bir siyasi tahayyül içinde üretilmişti. Artık küresel siyaset bu varsayımların çöküşüyle karşı karşıyadır. - [Gerçekliğin Dolanık Doğası](https://corpusdergi.com/2024/gercekligin-dolanik-dogasi-einstein-bohr-ve-kuantum-tartismasi/): Einstein’a göre doğa rasyonel olmalıydı. Ne var ki kuantum fiziği bize bunu yapmanın her zaman tek yolu olmadığını gösterdi. - [Müzenin Bakışı Altında](https://corpusdergi.com/2024/muzenin-bakisi-altinda/): Susan Sontag bir keresinde Karl Marx'ın kısmen haklı olduğunu yazmıştı: dünya bugün yalnızca anlaşılamaz değildir, aynı zamanda değiştirilemezdir de. Yapılabilecek tek şey dünyayı toplamaktır. - [Rawls’un Çıkmazları](https://corpusdergi.com/2024/rawlsun-cikmazlari-marksist-bir-okuma/): Rawls’un tüm metodolojik hataları, “Gordion’un düğümünü” liberal iktisadın içinde çözmeye çalışmasından kaynaklanmaktadır. - [Kavram Mühendisliği Olarak Felsefe](https://corpusdergi.com/2024/kavram-muhendisligi-olarak-felsefe/): Kavram mühendisliği, felsefenin temel alanlarını yeniden kavramsallaştırmak için umut verici ve ilginç bir rota sunar. Bunu da, felsefeyi bilimle rekabet içerisine sokma tehlikesinden ve felsefi çalışmaların saçma veya sıkıcı olduğu hissinden kaçınarak yapar. - [Japon Sosyalizminin Destansı Kökenleri](https://corpusdergi.com/2024/japon-sosyalizminin-destansi-kokenleri/): Meiji Restorasyonundan samurayların sınıfsal düşüşüne, Kanto Depreminden Japon kadın hareketine dek, Japonya’nın sosyalist mücadele tarihine özlü bir bakışa ne dersiniz? - [TikTok’ta Neden Popülerim?](https://corpusdergi.com/2024/tiktokta-neden-populerim/): Dünyanın sonunu hayal etmek, kapitalizmin sonunu hayal etmekten çok daha kolaydır. - [David Hume ve Şüpheli Akıl Sağlığımız](https://corpusdergi.com/2024/david-hume-ve-supheli-akil-sagligimiz/): Bertrand Russell’ın “Eğer onu çözemezsek akıl sağlığı ile delilik arasında hiçbir entelektüel ayrım yoktur” dediği problem ne idi? Endüksiyon problemi. Kötü haber şu ki, bu felsefi problem henüz çözülebilmiş değil. - [Çürümeden Umuda Bir Yol Var mı?](https://corpusdergi.com/2024/curumeden-umuda-bir-yol-var-mi/): Ağırlıkla biyoloji ve fizyolojinin hatta adli tıbbın konusu olan çürüme mevzusu, içinde yaşadığımız zamanlarda bizi fena halde ilgilendiriyor. Zira çürümeye başlayan her bünye yok olmaya mahkûmdur. - [Yahudiliğin Sonu](https://corpusdergi.com/2024/yahudiligin-sonu/): Yahudilerin Mesih'in gelişini beklediği Tevrat'ın öngördüğü devletin, modern ulus devletle uzaktan yakından alakası yoktur, merkezinde Tapınağın yeniden inşası ve İsrail devletinin adını bilmek duymak istemeyeceği kurbanların ihyası anlatısı mevcuttur. - [Kayıp Zamanın İzinde](https://corpusdergi.com/2024/kayip-zamanin-izinde-alti-fotografta-cagdas-zaman-deneyimi/): İşimizin veya ekranların zamanımızı bu kadar kolay çalmasına neden müsaade ediyoruz? Zamanı tüm boyutlarıyla yeniden kazanmamız mümkün olabilir mi? - [Dokunma Tabusu](https://corpusdergi.com/2024/dokunma-tabusu/): Hiçbir mahkeme takıntılı bir kişinin suçuna ilişmez. Burada mahkeme Öteki’dir: kişisel, dolaysız ve sürekli olarak etkileşimde olduğu bir mahkemedir bu. - [Zamanın Siyaseti](https://corpusdergi.com/2024/zamanin-siyaseti-dansa-siyasetle-bakmak/): Dansa bu özgül perspektiften yaklaşırsak, müşterek yaşam biçimlerinin sömürülmesi kavramını ele almadan dansın siyasetle ilişkisini kavramak mümkün değildir. - ["Tiyatroda Devrim Yapın!"](https://corpusdergi.com/2025/tiyatroda-devrim-yapin/): Oğuz Atay, toplumsal yaşamı baştan aşağı bir “kötü oyun” örneği olarak çizer. Bu kurguda yaşama katılmayı reddeden oyun kişileri, sığ buldukları dünyayı dışlayarak, bu dünyanın yozluğuna bulaşmadan yaşayabilecekleri oyun dünyaları kurgularlar. - [Cinlerle Muhabere](https://corpusdergi.com/2025/cinlerle-muhabere/): 1850’lerde Amerika’da ortaya çıkıp hızla Avrupa’ya yayılan bir inanç olan ispiritizmacılık ölülerin ruhlarıyla iletişim kurulabildiğini iddia eder. Bu inanç neredeyse eşzamanlı olarak Osmanlı toplumuna da sirayet etmiştir. Bu inancı benimseyenlerle farklı nedenlerle reddedenler arasındaki tartışmalar bilim, din, inanç gibi kavramlar üzerine düşünmek için elverişli bir zemin teşkil ediyor. - [Bilim Yoluyla, Vatan İçin](https://corpusdergi.com/2025/bilim-yoluyla-vatan-icin/): Geç Osmanlı bilim tartışmaları, toplumsal iktidar ilişkilerinden bağımsız düşünülebilir mi? İslam ve terakki arasında Ahmet Mithat Efendi ve Münif Paşa’nın metinleri bugüne ne söyler? - [Aşk Çiçek Açarken](https://corpusdergi.com/2025/ask-cicek-acarken/): “Şehvetsiz, hırssız, hatta kıskançsız bir aşk... Nail bir koltuğa yaslandı. Cigarasını yaktı. Enis piyanosuna oturdu. Yeni bir vals çalmaya başladı. Aşk çiçek açarken!” Molla Davutzade, Baha Tevfik, Ziya Gökalp… Geç Osmanlı’da ortak bir entelektüel hayal olarak üretilen duygusuz insanın verimlilikle bağı ne olabilir ki? - [Gençsin, Bazen Kaybolursun](https://corpusdergi.com/2025/gencsin-bazen-kaybolursun/): En son ne zaman kayboldunuz? Dert etmeyin, insanız sonuçta. Hepimiz hayatımızın birkaç uğrağında kayboluruz ve bir şeylerin bizi gelip almasını bekleriz; belki beyaz atlı bir prens, belki bir merhaba, belki de bir devrim kim bilir. Ama her ne olursa olsun kesin olan bir şey var: Gençken kaybolmanın tadı başkadır. - [Tüm Küçük Şeyler](https://corpusdergi.com/2025/tum-kucuk-seyler/): Epikuros’a göre değersiz bir evrende yaşamak varoluşsal sancılarımızı, hatta gündelik stresimizi hafifletmeli mi? Belki de akıl, zaman ve mekânın uçsuz bucaksızlığını sindirmeye çabalarken bir noktada öyle allak bullak olur ki sarhoşmuşçasına gevezeliğe başlar. - [Hapishanenin Doğuşu](https://corpusdergi.com/2025/hapishanenin-dogusu/): Yeni iktidar biçimleri görünmez bir şekilde işler; sınıfların düzeni, hapishanelerin mimarisi, hatta şehirlerin planlaması ve çalışma günlerimizi düzenleyen programlar içerisinde saklıdır. Bu güçler, insanların gündelik davranışlarını, beklentilerini ve kendilik algılarını temelden şekillendirir. - [Geleceğe Ne Borçluyuz?](https://corpusdergi.com/2025/gelecege-ne-borcluyuz/): MacAskill, iklim değişikliğinin ötesinde, önemli çöküş veya yok olma riskiyle birlikte gelen üç somut tehlikeyi ele alıyor: dünya savaşları, tasarlanmış salgınlar ve yapay genel zekânın (AGI) ortaya çıkışı. - [Ustama Veda](https://corpusdergi.com/2025/ustama-veda/): Bugün Marksist ortodoksi sığ ezberlerin ötesinde kendi özgün kaynaklarından ve ayağını bastığı özgül bağlamdan beslenerek ayağa dikiliyorsa; ve sosyalizm düşüncesi ezoterik tarikatların tasallutundan kurtulup ülke çapında emekçilerle buluşuyorsa bunda hem payı hem de çabası olan kişilerin başında Metin Çulhaoğlu gelmektedir. - [Abisiz Kaldığımız Günden Beri](https://corpusdergi.com/2025/abisiz-kaldigimiz-gunden-beri/): Metin abi daima Ankaralıydı. Şehir, onun evi gibiydi. Bir insan evinin içinde nasıl bir rahatlıkla yaşarsa Metin abi de Ankara’da öyle yaşardı. - [Mahremiyetin Evrimi](https://corpusdergi.com/2025/mahremiyetin-evrimi/): Her türden ilgi çekme çılgınlığı o denli yaygın ve mahremiyetin ihlali o kadar umursanmaz hale geldi ki, pek çoğumuz geçmişte mahremiyetin saygısızca ihlali olarak algılanacak şeyleri bırakın önemsemeyi, artık fark etmiyoruz bile. - [Yamyam Kapitalizm](https://corpusdergi.com/2025/yamyam-kapitalizm/): Ekolojik durumun kötüye gitmesinin, demokrasinin çökmesi ve toplumsal yeniden üretimin tehdit altında olmasıyla aynı anda gerçekleşmesi tesadüf değildir… Bir bakıma sermayenin yamyamca yediği yemeğin ana yemeğiyiz. - [Zihnini Cehennemde Tut](https://corpusdergi.com/2025/zihnini-cehennemde-tut/): Gillian Rose’a göre felsefenin görevi, kapitalizmi ayakta tutan ve adaletsizliği yücelten mitlerle ve kör noktalarla yüzleşmekti. Sonuç, her türlü politik dogmaya düşman bir Marksizm oldu. - [Raymond Williams Marksist Kültür Kuramını Nasıl Dönüştürdü?](https://corpusdergi.com/2025/raymond-williams-marksist-kultur-kuramini-nasil-donusturdu/): Raymond Williams'a göre ekoloji ve feminizm gibi toplumsal hareketleri 'sınıf siyasetinin ötesine geçen' hareketler olarak görmek bir 'yanlış yorum’dur. - [Hayırseverliğe Reddiye](https://corpusdergi.com/2025/hayirseverlige-reddiye/): Yapmamız gereken bireysel bir 'hayırseverlik kültürü' yaratmak değil, kapitalizmin kurumsal yağma mekanizmasına meydan okumaktır. Peter Singer’ın örneğiyle söylersek, sermaye zaten “boğulan yabancılar” yaratır. - [Gazze’den Mektup Var](https://corpusdergi.com/2025/gazzeden-mektup-var/): "Gazze’nin kalbinden, yani açlığın tam merkezinden size sesleniyorum. Hiçbir şeyimiz kalmadı. Kanayacak kanımız bile. Dünya, bizi kurtarılmaya değer bulmadan önce daha kaç beden parçalanmalı?" - [Aşk, Hikâyeler Yaratmaktır](https://corpusdergi.com/2025/ask-hikayeler-yaratmaktir/): “Seni seviyorum” demek, örtülü bir şekilde “Seni hep seveceğim” demektir. Aşk asla aynı kalmaz, ama aşk, hikâyelere yol açar. Her aşk bir hikâyeye dönüşmek zorundadır. - [Frankfurt Okulu Marx, Nietzsche ve Freud'dan Nasıl Yararlandı?](https://corpusdergi.com/2025/frankfurt-okulu-marx-nietzsche-ve-freuddan-nasil-yararlandi/): Bloch, Horkheimer, Benjamin, Adorno; Nietzsche'nin 20. yüzyıl sol kuramcıları üzerinde muazzam bir etkisi vardı. Nietzsche niçin ilgilerini çekmişti? - [Sağ Neden Demokrasiden Nefret Eder?](https://corpusdergi.com/2025/sag-neden-demokrasiden-nefret-eder/): Sağ siyaset, Fransız Devrimi esnasında nasıl monarşiyi ve geleneksel hiyerarşileri savunarak yola çıktıysa, tarihi boyunca köklerinden hiç sapmamıştır. Schumpeter’a göre demokrasi, elitlerin halkı yönetme hakkı için seçimler aracılığıyla birbirleriyle rekabet ettiği yönetim biçimidir. - [“İnsanım, seni sana söylemek istiyorum.”](https://corpusdergi.com/2025/insanim-seni-sana-soylemek-istiyorum/): Cumartesi Anneleri’ne, sufle’ye, topik’e, Azra Erhat’a veya “kör noktaya itilmiş olanı gün ışığına çıkarmaya” dair, çünkü “hatırlamak çoğu kez acıdır…” - [Cephede Bir Filozof](https://corpusdergi.com/2025/cephede-bir-filozof/): Defterler’de şöyle yazıyordu Wittgenstein: “Dün üzerime ateş açıldı. Dağıldım! Ölümden korktum! Şimdi öylesine güçlü bir yaşama isteği duyuyorum ki!... İşte “günah” tam da budur: anlamsız bir yaşam, yaşama dair yanlış bir bakış.” - [Hasan Ali Yücel Klasikleri](https://corpusdergi.com/2025/hasan-ali-yucel-klasikleri/): Hümanizm bilmem kaç bin yıllık amentüsünü yitirdiğinde, yazı dışında yeni bir dostluğu nasıl kuracağız? - [Instagram’da Neden Bu Kadar Az Hume Paylaşıyoruz?](https://corpusdergi.com/2025/instagramda-neden-bu-kadar-az-hume-paylasiyoruz/): İyi hayat nedir? Hume’un Kant gibi buyrukları hiç olmadı. Çalışmalar yaptı, yazdı ama ayrıca bilardo oynadı ve misafirlerinin günler sonra bile konuştuğu kelle çorbaları pişirdi. - [Muktedirin “Çatlak Ses” Korkusu](https://corpusdergi.com/2025/muktedirin-catlak-ses-korkusu/): Her türlü çatlak sesin, barajın arkasında birikmiş halkın gürleyen sesine karışarak barajı yıkmaya katkı sunacağının gayet farkındadır muktedir. - [İsrail ve Soykırımcı Müstehcenlik](https://corpusdergi.com/2025/israil-ve-soykirimci-mustehcenlik/): Medya haklıydı, Gazze’nin yıkımını televizyonda yayımlanan ilk soykırımdı. “Adalet sadece uygulanmakla kalmamalı, görünür de olmalı” sloganı böylece tersine çevrilmiştir: Kötülük sadece yapılmakla kalmamalı, olduğu gibi, saf kötülük olarak görünmelidir de. - [Satranç ve Uyuşturucu Satıcıları Bize Manipülasyon Hakkında Ne Öğretebilir?](https://corpusdergi.com/2025/satranc-ve-uyusturucu-saticilari-bize-manipulasyon-hakkinda-ne-ogretebilir/): Aslında her sosyal etkileşim bir satranç oyunudur; birinin ne düşündüğünü ya da ne yapacağını anlamak için kafasının içine girmeye çalışırsınız. Bu, ilişkilerin felaketi ve pek çok çatışmanın kaynağıdır. - [Hayatı Değerli Kılan…](https://corpusdergi.com/2025/hayati-degerli-kilan/): Tüm tomurcuklarınızla ve “tuhaflıklarınızla” yaşama Spinozacı bir davet. Dün aramızdan ayrılan Helen De Cruz’un değerli anısına saygıyla. - [Visca Barça Visca Cataluna](https://corpusdergi.com/2025/visca-barca-visca-cataluna/): FC Barcelona, şüphesiz ki artık küresel bir marka. Messi’ler, Ronaldinho’lar, Neymar’lar, Yamal’lar, dev sponsorluklar… Ama bu dev yapının kalbinde hâlâ yanan bir şey var: kolektif hafıza. - [İşini Tutkuyla Yap!](https://corpusdergi.com/2025/isini-tutkuyla-yap/): “Sevdiğin işi yap!” etiğini, ulaşılması asla mümkün olmayan kapitalist bireycilik idealinin yeni miti izledi: İşini tutkuyla yap! Oysa bu, çoğu zaman kendini gerçekleştirme retoriği altına gizlenmiş bir aşırı çalıştırma kisvesidir. - [Psikanaliz ve Feminizm](https://corpusdergi.com/2025/psikanaliz-ve-feminizm/): Woolf ile Freud arasındaki bağlantı psikanaliz ve edebiyat arasındaki ilişkiyi sorgulamaktır; nasıl her ikisine de ihtiyaç duyabileceğimizi ama aralarındaki yakın ilişkiye rağmen birbirleriyle belki de kaynaşmıyor oluşlarını. - [Devrimci Rus Sanatı Kaba Bir Propaganda mıydı?](https://corpusdergi.com/2025/devrimci-rus-sanati-kaba-bir-propaganda-mi/): Jones: “Lenin'in devrimini pembe gözlüklerle ‘iyi bir şey’ olarak, sadece ‘kötü’ Stalin her şeyi mahvettiği için yanlış giden ‘ütopik’ bir rüya olarak görmek, peri masallarına inanmaktır.” Attard: “Sakin ol tatlım, onlar sadece resim.” - [Gazze’deki Soykırım Hakkında Bilme(me)niz Gerekenler](https://corpusdergi.com/2025/gazzedeki-soykirim-hakkinda-bilmemeniz-gerekenler/): Gazze’de “insanlık krizi” mi? Gerçekten mi? Nazilerin ölüm kamplarındaki, Auschwitz ve Treblinka'daki kitlesel imhalara “insanlık krizi” der miydiniz? - [Şimdinin Tiranlığı](https://corpusdergi.com/2025/simdinin-tiranligi/): Innis çağdaş toplumun, mekânı fethetme takıntısıyla zaman duygusunu yitirdiğini düşünüyordu. Silme teknolojileri olarak TikTok, Instagram ya da X’te artık geçmiş veya gelecek yok, sadece şimdi var. - [Yürüyorum, Öyleyse Düşünüyorum](https://corpusdergi.com/2025/yuruyorum-oyleyse-dusunuyorum/): Yazmak ve yürümek bir ve aynı şeylerdir. Çünkü şiir, şairin bir ayağını diğerinin önüne attığı anda doğar. Serres bizi, düşüncenin ortaya çıkışının başlangıcı olan bu temel ritmi, içsel bir şarkı olarak dinlemeye davet ediyor. - [Yengeç Sepeti](https://corpusdergi.com/2025/yengec-sepeti/): İzmir’deki grev, yalnızca emeğin sesini değil, sınıfsal tahayyülün artık ne kadar yabancılaştırıldığını da ortaya koymuştur. Grev, “doğal” bir hak olmaktan çok, “anormal” bir hareket olarak kodlanmıştır. - [Balinalar Uzaylılarla Konuşmamıza Nasıl Yardım Edebilir?](https://corpusdergi.com/2025/balinalar-uzaylilarla-konusmamiza-nasil-yardim-edebilir/): Yeryüzündeki karmaşık iletişimi çözmeyi öğrenmek, zeki bir uzaylının bizimle temas kurması durumunda biz insanlara avantaj sağlayabilir. - [Bir Hakikat Bükücü Olarak Günümüzün Makbul Akademisyenleri](https://corpusdergi.com/2025/bir-hakikat-bukucu-olarak-gunumuzun-makbul-akademisyenleri/): Bilime inanmaz, cehaleti kutsar, paraya tapar, makam odasını mabedi gibi görür. Toplumsal eşitsizliğin tarihsel değil doğal bir fenomen olduğu savını hiç kuşku ve sorgulama ihtiyacı duymadan içselleştirebilir bu makbul akademisyenler. - [Bastırılanın Dönüşü](https://corpusdergi.com/2025/bastirilanin-donusu/): Sevgi Hazır’ın editörlüğünde; Sırbistan, Yunanistan, Endonezya, Türkiye’deki gençlik hareketlerini Elis Berber, Bilge Su Aksu, Elifnaz Yüksel’in çevirileri ve Öykü Varol vd. yazılarıyla “Bütün Mümkünlerin Kıyısında” dosyası için soruşturduk. - [Hiç Kimse ya da Herkes](https://corpusdergi.com/2025/hic-kimse-ya-da-herkes/): Theoriadan sızıp theatronda demlenen bir delişmen yol elbet polisten, yaşamı birlikte kurmaktan geçer. Bu yüzden tiyatro o polisi, çocuğu olduğu yeryüzünün bir parçası olarak görenlerindir. - [Dijital Kapitalizm Kâbusundan Çıkmak](https://corpusdergi.com/2025/dijital-kapitalizm-kabusundan-cikmak/): Kapitalizm, ekonomik makinenin özerkliği içinde eriyen bir toplumun kalıcı “kâbusu”dur. İnsanların arzulama gücü, tavsiyelerine uyduğumuz müzakere organları haline gelen sermaye makineleri tarafından ele geçirilmiştir. - [“Hayallerimin Hatırı Kaldı”](https://corpusdergi.com/2025/hayallerimin-hatiri-kaldi/): “Öldürülmüş hayallerin hayaleti” olarak rap dünyasına musallat olmak üzere çıktığı yolculuğunda devrimi ve aşkı, rüyayı ve kavgayı zengin imgelemiyle harmanlamaya devam ediyor teşkilatsız eşkıya. - [Uyarlama İhanet midir?](https://corpusdergi.com/2025/uyarlama-ihanet-midir-yuzyillik-yalnizlik-uzerine/): Uyarlama ihanet midir? Gabriel Garcia Márquez'in Yüzyıllık Yalnızlık eserinin Netflix'te yayınlanan dizi uyarlamasını Seçkin Selvi, Asuman Kafaoğlu-Büke, Fuat Sevimay, Can Öktemer ve Nihat Nuyan'la konuştuk. - [Hegel Makinelere Karşı](https://corpusdergi.com/2025/hegel-makinelere-karsi/): Sonunda düşünen bir makine inşa etmeyi başarabilmiş miydik? Dreyfus, Wittgenstein ve Heidegger’in fikirlerine dayanarak yapay zekâ araştırmalarına eleştirel yaklaşır. Ancak ondan yaklaşık yüz sene önce sıradışı yaklaşıma sahip biri daha vardır: Hegel. - [Evrenin Başlangıcının Sesini Duyabilir miyiz?](https://corpusdergi.com/2025/evrenin-baslangicinin-sesini-duyabilir-miyiz/): Kütleçekimsel dalgalar, iki karadeliğin çarpışması ya da Büyük Patlamanın korkunç gümbürtüsünün sebep olduğu kaotik uzay zaman bükülmeleri gibi alanları inceleme fırsatı sunabilir. - [Floransalı Ressam ve Heykeltıraş Leonardo da Vinci’nin Yaşamı](https://corpusdergi.com/2025/floransali-ressam-ve-heykeltiras-leonardo-da-vincinin-yasami/): Leonardo'nun sanat anlayışı nedeniyle birçok projeye başladığı ama hiçbirini bitiremediği, kafasının tasarladığı eserlerin sanatsal yetkinliğe elinin yetmeyeceğini düşündüğü açıktır, zira o kadar ince, harikulade ve zor problemler tasarlamıştır ki, son derece becerikli olsalar da elleri aciz kalacaktır. - [İsyan ve Melankoli Arasında Walter Benjamin](https://corpusdergi.com/2025/isyan-ve-melankoli-arasinda-walter-benjamin/): Benjamin, Baudelaire üzerine yazdığı bir metninde şunları söyler: “İlerleme kavramını felaket düşüncesine dayandırmak gerekir. Her şeyin ‘böylece sürüp gitmesi’, işte felaket budur.” - [Sinemada Diyalektiğin Direnişi](https://corpusdergi.com/2025/sinemada-diyalektigin-direnisi/): Dünyayı anlamanın yolu kaçınılmaz bir şekilde onu değiştirmekten geçer. Vertov’un çağrısı bu şekilde gerçek anlamına kavuşur. Dünya temsil edilmeyi değil değiştirilmeyi beklemektedir, onu değiştirmenin yegâne yöntemi ise diyalektiktir. - [Spartaküs’ün Gölgesi](https://corpusdergi.com/2025/spartakusun-golgesi/): MÖ 73’te, Roma’nın güneyinde bulunan Capua şehrindeki bir gladyatör okulunda, yaklaşık 70 köle, zincirlerini kırarak kaçmayı başardı ve ilk kıvılcımı yaktı. Başlarında Trakyalı bir köle, Spartaküs vardı. - [Grevi Yeniden Kuşanmak](https://corpusdergi.com/2025/grevi-yeniden-kusanmak/): Bir grevi neyin etkili kılacağını, toplumu neyin durduracağını yapmadan bilemezsiniz. Ama her şeyden önce yapmanız gereken bir şey var: Örgütlenin! - [Çorak Ülke](https://corpusdergi.com/2025/corak-ulke/): Bu yeni dünyada emtianın kazancı dikkat süresince belirlenir; medya sahiplerine, fenomenlerine ödediğimiz parayla değil, geçirdiğimiz zamanla ödeme yapar; emeğimizle değil, zamanımızla hizmet ederiz. - [Kapitalizmin Kurbanları](https://corpusdergi.com/2025/kapitalizmin-kurbanlari/): Kafka’nın Gregor’unun grotesk dönüşümü, işçinin yalnızca bir üretim aracına acımasızca indirgenmesinin ürpertici bir metaforudur. Sisteme katkı sağlamayanın toplumda yeri yoktur. - [Kork(ma) La, Biziz, Halk](https://corpusdergi.com/2025/korkma-la-biziz-halk/): 19 Mart direnişi, Gezi’den sonra bir kez daha bir ‘halk’ın performatif oluşumunun nüve halindeki ifadesidir. Direnişin, birleşik bir halk cephesi olarak örgütlenemiyor oluşu en kritik sorundur. - [Sokağın Dili, Liselilerin Mücadelesi](https://corpusdergi.com/2025/sokagin-dili-liselilerin-mucadelesi/): Son ders çıkışında koridorda bir slogan patladı. Bahçe kapısına geldiğimde bizim gençler ağır adımlarla hareket ederek çoğalmaya çalışıyor. Kapı önünde sloganlar: “Faşizme karşı omuz omuza!” - [Rousseau TOMA'lara Karşı](https://corpusdergi.com/2025/rousseau-tomalara-karsi/): Mustafa Kemal’in kalpaklı fotoğrafı, Che Guevara’nın purosu, Gezi’nin Kırmızılı Kadını gibi; halktan kopuk bir iktidar aygıtının copu, gazı, sopası karşısında halkın, Ranciere’in tabiriyle bir uğultu sayılan “ses”ini, saygın bir “söz”e dönüştürerek dinletmeye zorladığı ânın resmi bu. - [Post-Hegemonik Dünyaya Doğru](https://corpusdergi.com/2025/post-hegemonik-dunyaya-dogru/): Küresel güç ilişkileri yeniden biçimleniyor. Bugün sözde demokrasi savunuculuğu, insan hakları müdafaası ve özgürlüğü koruma iddialarından bile tamamen vazgeçilmiş durumda. - [Bu Benim Hikâyem](https://corpusdergi.com/2025/bu-benim-hikayem/): Bozkurt yapanların “isyan, devrim, özgürlük” sloganları onların çelişkilerini değil, simgeselleşmemiş politik arzularını ya da egemen-olanın hayatlarında yetemediği bir dünyayı göstermektedir. - [Kan ve Toprak](https://corpusdergi.com/2025/kan-ve-toprak/): Hamsun’a göre Hitler bir haçlıydı, reformcu bir liderdi; Norveç’in önemli bir rol oynayacağı “büyük bir Germen dünya topluluğu” kurmaya kararlıydı. Buchman ise şöyle yazıyordu: “Bu ileri görüşlü kâhin bize çıkış yolunu gösterebilir.” - [Arendt'in Kahkahası](https://corpusdergi.com/2025/arendtin-kahkahasi/): Trump, “Dışarıdan gelenler Springfield’de kedileri ve köpekleri yiyorlar” diyerek göçmenlerin evcil hayvan yediklerini iddia etti. Bu ifadeler göçmenlerin yozlaşmışlığını ifşa etmek yerine, onların yoksulluğunu gizlemeyi amaçlıyordu. - [İçkin Bir Kopuş Olarak Umut Siyaseti](https://corpusdergi.com/2025/ickin-bir-kopus-olarak-umut-siyaseti/): Umut siyaseti, barbarlığın gölgeleriyle mücadele ederken karanlığın kalbindeki savaşta yalnız olmadığımızın farkında olmakla başlar. Badiou’nun olay kavrayışı, olanaksız olanın olasılığını açan bir eylemliliktir. - [Cahil Hoca](https://corpusdergi.com/2025/cahil-hoca/): Hiçbir kurum insanları özgürleştirmez. Özgürleşme, başka bir zaman anlayışının kurumsallaşmasıdır. - [Direnişin Termodinamiği](https://corpusdergi.com/2025/direnisin-termodinamigi/): Kafka’nın hikâyesinde olduğu gibi kapının önünde beklemek yerine o kapıdan girmeyi seçebiliriz. Direniş “olmak”ı seçmektir. - [Zor Problemi Çözmek](https://corpusdergi.com/2025/zor-problemi-cozmek/): Genel kanı dünyanın salt maddeden oluştuğu yönündedir ancak salt madde nasıl bilinç sahibi olabilir? Galen Strawson bilincin zor problemine ilk kez duyacaklar için epey ilginç bir düşünce şeması sunuyor. - ["Yeni Bir Kültür, Yeni Bir Etik İnşa Etmeliyiz"](https://corpusdergi.com/2025/yeni-bir-kultur-yeni-bir-etik-insa-etmeliyiz/): Her şeyi talan ediyoruz, ihtiyacımız olmayan şeyleri satın alıyoruz ve sonra da çaresizlik içinde fatura ödeyerek yaşamlarımızı sürdürüyoruz. Başka bir yaşam biçimi önermemiz gerekiyor! - [Z Kuşağının Sistem Karşıtı Girişimleri](https://corpusdergi.com/2025/z-kusaginin-sistem-karsiti-girisimleri/): Bu yazıyı bir yapay zekâ modeliyle birlikte yazıyoruz. Analitik kısmı o yazıyor, sentetik tarafı ise ben kaleme almaya çalışıyorum. Bir çeşit insan makine hibriti veya bir siborg gibi, yarı makine yarı organik bir bedende beraberce çalışıyoruz. - [Sahadan Silinen Direniş](https://corpusdergi.com/2025/sahadan-silinen-direnis/): Evet “Diktatörlere çalım atmak, savunmacılara çalım atmaktan çok daha zordur.” Yine de Socrates’in ayak izinden yürüyenlerin cesaretine, Gezi tribünlerinin isyanına ve halkın kendi oyununun sahibi olma iradesine yeniden ihtiyaç var. - [Mart Yükselişi Üzerine Gözlemler](https://corpusdergi.com/2025/mart-yukselisi-uzerine-gozlemler/): Mart Yükselişi’nin ana eksenlerinden birinde İslamcı burjuvazinin zamansal sınırları ümmet-i Muhammediye ve hatırat-ı Osmaniye’ye doğru geri çekme teşebbüsü ile buna karşı koyan halk güçlerinin Cumhuriyete yaslanarak onun ötesine sıçrama cüretkârlığı arasındaki çelişki yatmaktadır. - [İdiotes Yerine Polites Olmak](https://corpusdergi.com/2025/idiotes-yerine-polites-olmak/): Katılma ve muhalefet etme hakkı, kişi ve yurttaş olarak haysiyetimize sahip çıkmanın ifadesidir. Gerçek yurttaşlık, dünyaya karşı sorumluluk duymak anlamına gelir. Can alıcı soru, akıntıya kapılıp sürüklenen gemi enkazları mı, yoksa akıntıya yön verecek özneler mi olmak istediğimizdir. - [Bizi Ancak Bir Tanrı Kurtarabilir](https://corpusdergi.com/2025/bizi-ancak-bir-tanri-kurtarabilir/): Bugün felsefe ve diğer tinsel güçler -şiir, din, sanat, politika; Batı halklarının yaşamlarını sarsma veya yönlendirme kabiliyetini yitirmiştir. İnsanlık tinsel meselelerin tayin edici konumundan feragat etmiş ve bunları çevrelemek için özel bir alan yaratmıştır: kültür. - [Hamlet Davası](https://corpusdergi.com/2025/hamlet-davasi/): Şekspir, Muhsin Ertuğrul, Halide Edip, Peyami Safa; ülkenin bir zamanlarki kültür sanat ikliminden bir acayip hikâye. Bana kalırsa, işte bütün mesele bu. - [Simone Weil Kimdi?](https://corpusdergi.com/2025/simone-weil-kimdi/): Weil 1936'da savaşmak için İspanya'ya gittiğinde, yoldaşları zamanlarının çoğunu, içlerinden birini öldürmesin diye onu silahlardan uzak tutmaya çalışarak geçirdi. - [D(i)renaj Hattı](https://corpusdergi.com/2025/direnaj-hatti/): Direnişin gerçekten sürdürülebilir ve dönüştürücü olabilmesi için, hatırlamanın yüzleşmeye, yüzleşmenin ise hesaplaşmaya evrilmesi gerekir. - [Dayanışma Bugün Bize Ne İfade Eder?](https://corpusdergi.com/2025/dayanisma-bugun-bize-ne-ifade-eder/): Siyasal dayanışma gerçekten mevcut hiyerarşik siyasi yapıların işleyişini sekteye uğratabilir mi? Onu kurumsal siyaset alanına hapsetmeden, toplumsal yapıları dönüştürücü boyutu içinde nasıl düşünebiliriz? - [Varlığın Yeniden Dansı](https://corpusdergi.com/2025/varligin-yeniden-dansi/): Umutsuzluğun içinden bir varlık çıkarma çabasıdır bu isyan. Boşluğun imkânsızlığından çıkma, onu ayaklarımızın altına alıp üzerinde dans etme, dünyayı veya coğrafyayı yeniden icat etme şansı… - [Gündelik Hayatta Devrim](https://corpusdergi.com/2025/gundelik-hayatta-devrim/): 1980’lerde sol aktivizm neredeyse tamamen şiddet içermeyen bir hal aldı. Tüm bu sesli yeraltı hareketleri nihayetinde metalaştırıldı, parti siyasetinden ve işçi hareketinden büyük ölçüde kopuk hale geldi. Radikal bir şekilde idealist, ancak silahsızlandırılmış ve bölünmüş… - [Tarihsel Mirasın Reddi](https://corpusdergi.com/2025/tarihsel-mirasin-reddi/): MÖ 2. yüzyılda İspanya’daki Kartagena gümüş madenlerinde çalışanların sayısı 40 bini buluyordu. Bugün madencilerin her sabah ocağa inerken hissettiği ürperti ve sıranın ne zaman kendilerine geleceğine dair yanıtı olmayan korkunç soruların nedeni bu geçmişte yatar. - [Teknik ve Zaman](https://corpusdergi.com/2025/teknik-ve-zaman/): Stiegler’in teknik teorisi, dünyamızın halihazırda teknoloji tarafından nasıl şekillendirildiğini layıkıyla anlayabilmemiz için felsefe, sanat ve siyaset tarihini yeniden düşünmeye bir davettir. - [Anti-Žižek](https://corpusdergi.com/2025/anti-zizek/): Žižek'in melankolik komünizm okuması nihayetinde depolitize edici bir hamledir; devrimci mücadelenin aciliyetini azaltmakta ve onu bir tür varoluşsal terapiye indirgemektedir. - [Sırbistan’da Öğrenciler Hükümeti Nasıl Düşürdü?](https://corpusdergi.com/2025/sirbistanda-ogrenciler-hukumeti-nasil-dusurdu/): Sırp öğrenciler toplumda iyileştirici bir güç haline geldiler, yurttaşlara ayaklanmaları ve kendi meclislerini örgütlemeleri için ilham verdiler. Aylarca süren halk hareketi hükümeti düşürdü, ancak talep net: köklü dönüşüm. - [Hegel Gazze’de](https://corpusdergi.com/2025/hegel-gazzede/): Hegel külliyatı Avrupalı olmayanlara dair utanmazca ırkçı tasvirlerle dolu… Gazze’de yaşanan trajedilerin anlaşılmasını engelleyen şey Minerva’nın Baykuşu’nun bilgeliğine duyulan sabırsızlık değil, Baykuş’un İsrail’in “demir ışın” patlayıcı mermisiyle vurulmasıdır. - [Başarılı Bir Boykot Nasıl Örgütlenir?](https://corpusdergi.com/2025/basarili-bir-boykot-nasil-orgutlenir/): Boykotlarda tüm mesele insanların militanlığını ve yaratıcılığını ortaya çıkarmaktır. Öyle ki patronların her gün bir sonraki adımda neyle ve nereden vurulacakları endişesiyle uykuları kaçsın. - [Faşizm ve Üniversiteler](https://corpusdergi.com/2025/fasizm-ve-universiteler/): Üniversiteler ya faşist politikalara karşı bir siper olarak durur ya da faşist politikacıların elindeki bir silahtır. - [Emeğin Son Çaresi](https://corpusdergi.com/2025/emegin-son-caresi/): Boykotun en gerekli olduğu zaman işçilerin öz örgütlülüğünün zayıf olduğu andır. Sadece tüketici boykotları ve medya kampanyalarına bel bağlayan bir işçi mücadelesini uzun ve zorlu bir yol bekliyor demektir. - [Kahramanın Düşü](https://corpusdergi.com/2025/kahramanin-dusu/): Yaşantının kuşatılmasının veya yalnız bırakılmışlığın aşılmasının imkânı, sesin/yazının müştereklerin inşasına cüret eden delilikle yarattığı kırılımla, iradenin yeniden temellüküyle mümkün olacaktır. - [Siyasetin/İktidarın Bittiği Yerde Şiddet Bütün Dilleri Mühürler, İktidarınkini Bile…](https://corpusdergi.com/2025/siyasetin-iktidarin-bittigi-yerde-siddet-butun-dilleri-muhurler-iktidarinkini-bile/): İktidarın elindeki şiddet aracı yoğunlaştıkça, bütün simgelerini kaybetmiş ve anlatacak hikâyesi bitmiştir. Mevcut yönetim, iktidar olma niteliğini yitirmiş, saf şiddet haline gelmiştir. - [Keder İçindeki Varlığın Çığlığı](https://corpusdergi.com/2025/keder-icindeki-varligin-cigligi/): Munch gökyüzüne kırmızı bir şeritle şunu yazar: “Kan kun være malet af en gal mand” (Yalnızca bir deli tarafından resmedilmiş olabilir). Bu esasında uçuruma sürüklenen bir dönemin deliliğidir. - [Belleğe Dair Bilmeniz Gereken Hemen Her Şey](https://corpusdergi.com/2025/bellege-dair-bilmeniz-gereken-hemen-her-sey/): Bellek nedir? Epizodik ve semantik bellek ne anlama gelir? Günün birinde belleğimizi ve bilincimizi sabit disklere aktararak ölümsüzlüğe kavuşmak mümkün mü? Amerikalı nörobilimci Larry R. Squire açıklıyor. - [Demokrasi ve Oligarşi](https://corpusdergi.com/2025/demokrasi-ve-oligarsi/): Demokrasiyi, sunulan görüşler arasında bir seçim yapmaya indirgemek mümkün değildir… Güvenlik tehdidi, oligarşik iktidarın kendini meşrulaştırma biçimidir. - [Mücadeleci Bir Müfredatı Nasıl İnşa Edebiliriz?](https://corpusdergi.com/2025/mucadeleci-bir-mufredati-nasil-insa-edebiliriz/): Tarih boyunca bilim insanları ve bilimsel kurumlar, ezilen halkları araştırmalarında nesneleştirmiş, ayrımcılık ve ırkçılık temelli teorileri meşrulaştırarak baskıcı sistemlere hizmet etmiştir. - [Biz ve Ben](https://corpusdergi.com/2025/biz-ve-ben/): Bir başkasıyla ilişki kurmak ve ona sen olarak hitap etmek, biriyle, bir benle ilişki kurmaktır, böylece o da benimle bir sen olarak ilişki kurar. - [Evrenin Krizi](https://corpusdergi.com/2025/evrenin-krizi/): Bir zamanlar, doğanın karşı konulamaz ve mutlak gücüne karşı mücadele ettiğimizi düşünüyorduk. Bugün ise denklem tersine döndü; tükenebilir bir doğa karşısında kendimizi sonsuz sanıyoruz. - [Hippiler ve Halide Edip](https://corpusdergi.com/2025/hippiler-ve-halide-edip/): İstanbul'u Katmandu yolunun durağı haline getiren Hippilerin Halide Edip Adıvar heykelini temizlediklerini aktaran gazete haberine bir başlık atılır: "Kendileri pis, fakat vicdanları temiz." - [Kant’ın Devrimci Metafiziği](https://corpusdergi.com/2025/kantin-devrimci-metafizigi/): Kant’a göre "Tanrı vardır" gibi bir sav en az iki temel problem içerir… Ne ampirik araştırma veya deneyim ne de mantıksal analiz, Tanrı’nın varlığı gibi bir iddiayı doğrudan anlamlandırabilmek için yeterli değildir. - [Neden Bu Kadar Çirkinim?](https://corpusdergi.com/2025/neden-bu-kadar-cirkinim/): Bir “görünüş kaygısı pandemisi” ve “mükemmel" vücuda sahip olma baskısıyla kuşatılmış durumdayız. Herkes kendi bedeni hakkında kötü hissediyorsa asıl sorun bedenlerimizde olmayabilir mi? - [Bilim Siperlerinde ve Laboratuvar Tezgâhlarında Felsefe](https://corpusdergi.com/2025/bilim-siperlerinde-ve-laboratuvar-tezgahlarinda-felsefe/): Bürokratlardan, anlamsız tekrarlayan görevlerden, artık arzu edilen çıktılarla hiçbir ilişkisi olmayan niceliksel verimlilik ölçütlerine takıntılı bir bilim yarattık. Karl Marx'tan uyarlayacak olursak: “Bilim felsefecileri şimdiye dek bilimi çeşitli şekillerde yorumlamadılar; oysa aslolan, onu değiştirmektir.” - [Dünyanın Gecesi](https://corpusdergi.com/2025/dunyanin-gecesi/): Milliyetçilik belli bir noktaya kadar işe yaradı ama bugün onda küresel anlamda özgürleştirici bir potansiyel bulamayız… Adorno popüler kültürü tamamen kültür endüstrisi olarak reddetti, ki bu bana göre son derece sığ ve yanlış bir analiz… - [Doğayı Toplumsallaştırmak](https://corpusdergi.com/2025/dogayi-toplumsallastirmak/): Doğa sadece üretimin bir diğer unsuru, uyarlanacak bir girdi ve belirlenecek bir değer değildir; var oluşumuzun koşulu ve sınırıdır. Peki birbirimizi sömürmeden birlikte nasıl yaşayabiliriz? - [Sisifos Uzayda](https://corpusdergi.com/2025/sisifos-uzayda/): Sonsuza dek taşını yuvarlayan Sisifos bile evsizlikte bir yuva kurmanın bir yolunu bulmuştur. Bizler, galaksilerle aynı elementlerden ibaret birer yıldız tozuyuz, ama yine de onlardan sürgün edilmiş gibi hissediyoruz. - [ChatGPT’nin Sahte Vaatleri](https://corpusdergi.com/2025/chatgptnin-sahte-vaatleri/): Dilde doğru açıklamalar karmaşıktır ve sadece büyük verilerin içine gömülerek öğrenilmeleri mümkün değildir… ChatGPT kötülüğün sıradanlığı gibi bir şey sergiliyor: intihal, ilgisizlik ve geçiştirme. - [Almanya Seçimleri](https://corpusdergi.com/2025/almanya-secimleri/): Pek çok seçim anketine göre yüzde 5’lik seçim barajının ya kıl payı üstünde ya da kıl payı altında görünen Die Linke, Almanya federal seçimlerinin en büyük sürprizini yaparak sandıktan neredeyse yüzde 9’la çıktı. - [Sadece Beni Sev](https://corpusdergi.com/2025/sadece-beni-sev/): Federici'nin de dediği gibi, kadınlar mücadele eden işçiler olarak değil, dırdırcı kaltaklar olarak görülür. Peki aşkı bir emek biçimi olarak kuramsallaştırmak ne anlama gelir? - [Modern İnsanın Psiko-Politik Felaketi](https://corpusdergi.com/2026/modern-insanin-psiko-politik-felaketi/): “Yetersiz” dendiğinde geri çekilmeye, “tükenmiş” dendiğinde durmaya, “uyumsuz” dendiğinde susmaya alıştırılırız. Yalnızca bu adları reddetmekten bahsetmiyorum. Onları üreten dili, o dili mümkün kılan yaşamı ve o yaşamın kurduğu ilişkileri görmek gerekir. - [Bireyciliğin Laneti](https://corpusdergi.com/2026/bireyciligin-laneti/): Empati, dayanışmanın işlevini karşılayamaz. Birinin nasıl hissettiğini anlamak, kaynakların daha adil dağıtılmasına veya güç eşitsizliklerinin giderilmesine nasıl yardımcı olacak? - [Ölü Deniz'in Kaldırma Kuvveti](https://corpusdergi.com/2026/olu-denizin-kaldirma-kuvveti/): Boşluksuz bir dramaturjiyle kendi kendini anlatmaya devam eden, kendisiyle birlikte yaşayan bir hikayenin görkemine tanıklık ediyoruz. - [Ali İsmail’in Kıyısız Denizi](https://corpusdergi.com/2026/ali-ismailin-kiyisiz-denizi/): Dönmeyişini, gecenin bir türlü güne varmayışını ve o kör olası sokağa attığın her adımı santim santim hissetmek nasıl bir yük bilemezsin çocuk. - [Şiddetin Günah Keçileri ve Toplumsal Öfkenin Paratonerleri](https://corpusdergi.com/2026/siddetin-gunah-kecileri-ve-toplumsal-ofkenin-paratonerleri/): Fail bulunur, nedenler belirlenmiştir; mesele kapanır. Toplum ve elbette hesap verme konumundakiler derin bir nefes alır, her şey yerli yerine oturur. - [Okunamayanın Hermenötiği](https://corpusdergi.com/2026/okunamayanin-hermenotigi/): “Bir yazı okun(a)madığında neye dönüşür? Yazıdan sıyrılmış bir sayfa hâlâ bir ‘okuma nesnesi’ olarak varlığını sürdürebilir mi?” Hâle Albayrak’ın küratörlüğünü üstlendiği “Okunamayan” sergisi bir meydan okuma sunuyor. - [Zekâmızla Düşünüp Yapay Zekâmızla Yazmak (mı)?](https://corpusdergi.com/2026/zekamizla-dusunup-yapay-zekamizla-yazmak-mi/): Yazıyı bir emek süreci olmaktan çıkarıp bir çıktıya dönüştürdüğümüzde, yalnızca dilimizi değil, düşünme biçimimizi de dönüştürmeye başlıyoruz. Ve belki de bu yüzden, yeniden başa dönmek gerekiyor: Kalemi bir kürek gibi tutup, yüzeyi değil derini kazmaya razı mıyız? - [Çoğunluk’un Sessizliğinde](https://corpusdergi.com/2026/cogunlukun-sessizliginde/): Ayrımcılık yüksek sesle işlenmez, hayatın olağan akışının parçası görünümdedir. İktidar temsilinin gönüllü sağırlığında, eşitsizliği sinsice sıradanlaştıran sessizlik sınıfın dilsizliğini de perdeye sessizce verir. - [Aki Kaurismäki Sinemasında İşçi Sınıfı](https://corpusdergi.com/2026/aki-kaurismaki-sinemasinda-isci-sinifi/): Kaurismäki’nin karakterleri, çoğu zaman kaybeder gibi görünür; yere düşer, yalnız kalır, yorulur. Yine de o karakterlerde kolay kolay yok olmayan bir çekirdek vardır: Kendileri olma isteği. Bu çekirdek, işçi sınıfının sinemadaki en değerli temsil biçimlerinden birini yaratır. - [Tırışkadan İşler](https://corpusdergi.com/2026/tiriskadan-isler/): Tırışkadan iş, yabancılaşmanın yerine geçen değil, onun belirli bir tarihsel biçimini açığa çıkaran daha dar bir kavram olarak kullanılmalıdır. Her tırışkadan iş yabancılaşmış emeğin özgül bir biçimidir; ama yabancılaşmış emeğin her biçimi tırışkadan iş değildir. - [Arzunun Sınıra Çarptığı Yer](https://corpusdergi.com/2026/arzunun-sinira-carptigi-yer/): Mahremiyet, kendilik duygusuna da sahip çıkabilme kudretidir. İnsan kendi üzüntüsünü, öfkesini, yakınlık ihtiyacını, dinlenme arzusunu, susma hakkını bile meşrulaştırmak zorunda kalıyorsa, orada mesele kişilik değil sınıftır. - [Sınıfın Öznelliğine Farklı Bir Pencereden Bakmak](https://corpusdergi.com/2026/sinifin-oznelligine-farkli-bir-pencereden-bakmak/): Amacı, sınıfın kapitalizmle birlikte kendini yıkmasına katkı sunmak olan bir sınıf siyaseti, kendini, sınıf sürecindeki aracı faktörlerden biri olarak ele alarak, bu süreçler üzerindeki etkisini anlamaya ve bu etkiyi ilerletici olma yönünde dönüştürmeye çalışabilir. - [Kutsal Meta](https://corpusdergi.com/2026/kutsal-meta/): Türkiye, sınıf mücadelesinin bir haysiyet mücadelesine dönüşebileceği, sınıf bilincinin bir haysiyet bilinci biçimini alabileceği bir uğrağa yaklaşıyor. - [Bedenler Nasıl Sınıf Olur?](https://corpusdergi.com/2026/bedenler-nasil-sinif-olur/): Sınıfın duygusu ancak sınıflılık deneyimi içinde anlaşılabilir. Sınıflılık deneyiminin mayası ise bedenler arasında kurulan etkileşime dayalı duygulanımsal ekolojilerdir. - [Sınıfın Duyguları Hakkında Üç Kitap](https://corpusdergi.com/2026/sinifin-duygulari-hakkinda-uc-kitap/): Çalışma ortamındaki hiyerarşi yalnızca ücret farkı değil, birinin saygınlık, ötekinin utanç biriktirdiği bir mekanizmadır. - [Malumatın Büyüsü ile Hakikatin Riski Arasında Bir “Entelektüelin” Krizi](https://corpusdergi.com/2026/malumatin-buyusu-ile-hakikatin-riski-arasinda-bir-entelektuelin-krizi/): Özcü bir pozisyona düşmeyi göze alarak şöyle bir saptamada bulunarak başlayayım yazıma: “Bizim topraklarda bilgi sahibi olmakla (bu bağlamda bilgin olmak da denilebilir) hafızlık arasında ciddi bir benzerlik var.” Daha doğrusu, özellikle tarih alanında çok fazla tarihsel detayı ezbere bilmek ve bu bilgileri insanlara akıcı ve retorik bir üslupla aktarabilme yeteneğine sahip olmak bilginlik olarak görülüyor. Bu nedenle böyle bir maharete sahip tarihçiyle bir din adamı/vaiz arasında nüans denebilecek incelikte bir fark vardır. Yine bu nedenle tarihin tozlu sayfalarından çoğu zaman gizil detayları ilgi çekici anekdotlarla dinleyiciye aktaran tarihçi ile dini kurallara uymanın ne denli önemli olduğunu geçmiş din âlimleri ve […] - [Biyo-iktidar, Psiko-iktidar ve Günah Keçisi Mantığı](https://corpusdergi.com/2026/biyo-iktidar-psiko-iktidar-ve-gunah-kecisi-mantigi/): Dikkatin teknolojik yöntemlerle kontrol edilmesi tüm kıtaları, tüm kuşakları ve toplumsal katmanları etkileyen, dünya çapında yaygın ve oldukça yeni bir fenomendir. ABD’de ekran başında geçirilen süre günde altı saate ulaşmıştır. Katherine Hayles’in hiper dikkat olarak adlandırdığı ve dikkatin aynı anda birden fazla mecra arasında bölünmesine yol açan bu durum, Kaiser Aile Vakfı’nın verilerini yeniden ele almasına neden olmuştur. Amerikan gençlerinin ekran karşısında geçirdiği ortalama süre günde sekiz buçuk saate çıkmıştır. İnsanlık daha önce bu denli eşzamanlı ve hiper-gerçekçi bir kolektif halüsinasyon olgusuyla karşılaşmamıştır. Bu olguların ruhsal ve kolektif bireyleşme üzerindeki sonuçları henüz yeterince kuramsallaştırılmamış olmasına karşın bu sonuçlar psikopatoloji çalışmaları ve […] - [Felsefe Nedir? Felsefesizlik Nedir?](https://corpusdergi.com/2026/felsefe-nedir-felsefesizlik-nedir/): Felsefe nedir, felsefe insan hayatında neden önemlidir, nasıl bir yer tutar, yokluğu ne anlama gelir ya da hangi anlam boşluklarına işaret eder? 21. yüzyıl insanının -hatta daha öncekilerin- pragmatik ve tüketimci hayatında felsefeye yer olmadığı gerçeği karşısında bu sorular sonsuzca çeşitlendirilebilir elbet. Felsefenin hayatlarımızdan silinip süpürüldüğü, Akademi’nin kısıtlayıcı ve dar sınırlarına sıkıştırılmış bir alana, olsa olsa profesyonellerin ilgisine hapsedildiği tarihsel koşullarda, bu durumun insanı ve insan toplumlarını ne ölçüde eksilttiği üzerinde düşünebilmek, tek bir döneme, tarihe, coğrafyaya, kişiye indirgenemeyecek birden çok cevapla yüzleşmeyi, bunlar arasında yol almayı, felsefenin bu güzergâhından dününe ve bugününe bakabilmeyi gerektirir. Thales, Miletoslular ve Felsefenin Doğumu Yaklaşık […] - [İran'da Rejim Çöküyor mu?](https://corpusdergi.com/2026/iranda-rejim-cokuyor-mu/): “Kurunun yanında yaş da yanar”, bir kere başlamış yangının herkesi etkileyeceğini anlatan bir Fars deyimidir. Yangın bir kere başlayınca suçlu ve masum, fail ve kurban arasındaki farklılıklar yok olur. İsrail ve ABD’nin İran’a karşı başlattığı savaş bilinçli ve kibirli bir şekilde başlatılmış bir savaştır. İran’ın aceleyle nükleer bomba üretimine yönelik bir girişimde bulunduğuna veya yakın zamanda bir saldırı planladığına dair bir emare, varsayımın ötesinde bir kanıt bile yoktu. Bu tarz iddialar üzerine biraz düşünülünce kendi kendini çürütür ve sık sık tekrarlandığında da bütün inandırıcılığını yitirir. Şu anda şahit olduğumuz şey Benjamin Netanyahu’nun on yıllar boyunca çeşitli şekillerde lobiciliğini yaptığı ve ısrarcı […] - [Bilimsel Otoritenin Gücü](https://corpusdergi.com/2026/bilimsel-otoritenin-gucu/): Paul Feyerabend 1975’te yayımlanan Yönteme Karşı kitabından önce, bir dizi ders ve makalesinde bu monografinin provokatif ve polemik yaratan iddialarını prova etmişti. Yönteme Karşı kitabı yüzünden Feyerabend talihsiz bir şekilde Nature sayfalarından “günümüzde bilimin en kötü düşmanı” unvanını ve New York Times’tan da “bilim karşıtı filozof” lakabını almıştı. Fakat kitabın ruhu, bilimsel bilginin otoriter gücünü kendine özgü bir şekilde eleştirmesi, “How to Defend Society Against Science” [“Bilime Karşı Toplum Nasıl Savunulur?”] isimli daha erken bir makalesinde bulunulabilir. İlk başta halka açık bir konuşma olarak sunulan bu tahrik edici deneme, Feyerabend’in argümanlarının temelini oluşturan “bilim bir dindir” varsayımını açıkladığı ateşli bir girişle […] - [Kurtlukta Düşeni Yemek Kanun mudur?](https://corpusdergi.com/2026/kurtlukta-duseni-yemek-kanun-mudur/): Venezuela, 2000’lerin başında Chavez’le birlikte yönetimi siyasî-askerî elit tarafından devralınmış, doğal kaynak hâkimiyetini ABD’ye kaptırmamaya çalışan, devletin ekonomiyi elinde bulundurduğu ve bu nedenle sürekli olarak “otoriter”, “istikrarsız” ya da “başarısız” olarak kodlanan bir ülke. Ancak bu tanımlar, Venezuela’yı anlamaktan çok, onu dünya sistemindeki yerinden koparmaya sebep oluyor. Asıl soru şu: Venezuela neden bu kadar “tehdit” olarak görüldü ve Maduro’nun başına gelenler neden bu şekilde gerçekleşti? Donald Trump yönetiminin Maduro müdahalesi muhtelif açılardan değerlendirildi, ancak uluslararası ilişkilerdeki liberal normlar, uluslararası hukukun egemenlik hakkına saygı ve realist dış politika anlatısındaki “tehdide karşı dengeleme” siyasetleri tam olarak olayların hangi motivasyonla gerçekleştiğini ve ABD’nin Venezuela’yla […] - [Uğultulu Tepeler’den Kurak Ovalara](https://corpusdergi.com/2026/ugultulu-tepelerden-kurak-ovalara/): Emerald Fennell imzalı Uğultulu Tepeler’in gösterim tarihi yaklaşırken, film etrafında dönen envaiçeşit komplo teorisini görmek beni kuşkulandırsa da şaşırtmadı. Yönetmenin ilk uzun metrajlı filmi Promising Young Woman (2020); geç de olsa polisin günü kurtardığı, çekingen bir tecavüz-intikam hikâyesiydi. İkinci filmi Saltburn (2023) ise şehvet düşkünü bir Liverpoollu’nun (Barry Keoghan), aşırı zengin arkadaşı Felix Catton’ı (Jacob Elordi) ve ardından neredeyse tüm ailesini katlettiği, sözümona bir “sınıf hicvi”ydi. Seyircinin, Saltburn’ün sınıf meselesi hakkında ne söylemeye çalıştığı ya da Fennell’ın hangi karakterle empati kurmamızı beklediği konusunda kafasının karışması son derece doğaldı. Üstelik Fennell’ın, Felix’i sırtında melek kanatlarıyla öldürerek âdeta ilahlaştırmayı tercih etmesi de bu […] - [Sınıf Demenin Sorunları](https://corpusdergi.com/2026/sinif-demenin-sorunlari/): Bugün anti-Marksist teoriler sınıf üzerinden itibarsızlaştırılırken, bu teorilerin dayandığı sorunlar ise boşlukta kalmaktadır. - [“Beğenmeyi Unutmayın”](https://corpusdergi.com/2026/begenmeyi-unutmayin/): “İnsanı tatmin etmeyen bir uğultunun içinde her şeye hızlıca göz gezdirmekle yetiniyoruz.” – Johann Hari, Çalınan Dikkat Çocukluğumdan bugüne kadar pek çok teknolojinin dönüşümüne şahit oldum: Kilolarca ağırlıktaki dizüstü bilgisayarlardan tutun da, tuşlu telefonlara, ele avuca sığmayan kameralara ve ardından dokunmatik telefonlara, akıllı saatlere, mobil flört uygulamalarına ve çok çeşitli işlevi olan sosyal medyaya kadar… Bu cihazlar ve onların kullanım imkânlarının getirdiği iletişim ve etkileşim, gündelik hayatımızın işlevini dönüştürdü. En önemli dönüşüm ise, bilgiyle olan ilişkimizde ve gündelik hayatı bir performans olarak sergilememizde yaşandı. Başkalarının hayatlarıyla neden bu kadar meşgulüz? Açısı ayarlanmış ve video kayıt tuşuna basılmış bir telefonun çektiği bir […] - [İktidarın Ahlakı](https://corpusdergi.com/2026/iktidarin-ahlaki/): Sert bir “mukaddes kabukla” kaplanmış bir benlik, mütedeyyin bir maskeyle örtülmüş bir yüz, yerli-milli bir ağla örülmüş bir muhit… İktidarın bütün bileşenlerine sirayet eden nasıl bir ahlak anlayışı? - [Uyanmak İstediğimiz Rüya Hangisi?](https://corpusdergi.com/2026/uyanmak-istedigimiz-ruya-hangisi/): Hakikat dediğimiz şey, şu garip çağda iyice yorucu bir uğraşa dönüştü. Yorucu derken, ağır bir yükü sırtlanmanın ya da meşakkatli bir yolculuğa çıkmanın getirdiği o fiziksel bitkinlikten bahsetmiyorum; daha çok, bir konuyu gerçekten anlamak için bir süre susup beklemeyi, sadece bakmayı gerektiren o ince sabırdan söz ediyorum. İnsan bu yolda önce “bilmiyorum” demeyi öğreniyor, sonra da çekine çekine “pek emin değilim” demeye başlıyor. Ancak ne yazık ki bu iki cümle artık eski itibarını yitirdi. Onların yerine daha ışıltılı, daha kestirme yargılar her yanı sarmış durumda: Ben o meseleyi “çözdüm,” veya artık klasikleşen “Büyük resmi fark edin” klişeleri. Bu tip sözlerin insanı […] - [Hamnet](https://corpusdergi.com/2026/hamnet/): Ölüyü tutmak muazzam bir güç gerektirir. – Hegel Klinik yaptığımız dönemde, iki ders arası kısa bir arada, hayat deneyimi bizden daha büyük, kendi analizinde, bir o kadar da kendi gerçekliğinde olan sınıf arkadaşımız gayriihtiyari dinlediğimiz bir konuşma içinde ona kendisinin ilişkisel bir kaybını anlatan diğer arkadaşımıza dönerek; “ee yasını tuttun mu?’’ diye soruverdi. Bir teneffüs arasında gündelik bir sohbette bu kadar doğal bir şekilde duyduğumuz bu soru bizi şaşırttı. Bir gülümseme yerleşti yüzümüze. Sonrasında da “ee yasını tuttun mu?” bizimle kaldı. Bion’un grup çalışmalarında gösterdiği gibi; biri temas ederek konuştu, biri soruyu formüle etti, diğerleri şaşırarak kaydetti. Grubun üyeleri, yaşayan ortak […] - [Kirli Meseleler](https://corpusdergi.com/2026/kirli-meseleler/): Çıplak kıçın bayat idrarla ani ve buz gibi temasından daha rahatsız edici ne olabilir? Her arızalı veya berbat tuvalet, toplumsal sözleşmenin bozulmasının bir örneğini teşkil eder. Gimpelevich umumi tuvaletlerin kamusal ve politik tarihini toplumsal cinsiyet açısından ele alıyor. - [Görünümler](https://corpusdergi.com/2026/gorunumler/): Dan Nadasan, yapay zekânın hayatlarımız üzerinde yarattığı sarsıcı etkinin, görünüşün konumuyla bağlantılı olduğunu söylemekte haklı. Bu bağlamda, görünüşün sembolik anlamı ile hayali simülasyon olarak görüntüsü arasındaki farkı ortaya koymalıyız. Simülakr bir şeyi o kadar özüne sadık kalarak taklit etmeye çalışır ki, onu o şeyin ta kendisi olarak kabul etmeye, daha doğrusu öyle olmadığını bildiğimiz halde sanki o şeyin kendisiymiş gibi onunla etkileşime girmeye sürüklenebiliriz. Dijital olarak üretilen bu yapay gerçekliğe kendimizi o kadar kaptırırız ki, bu bizi (duygusal, libidinal olarak) o şeyin kendisi gibi etkiler: eylemin (cinsel, vahşi dövüş…) içindeymişiz gibi hissederiz. Sadece ünlü isimleri birbirleriyle sevişirken gördüğümüz sahte cinsel içerikli […] - [Bad Bunny, Politik Sanat ve Anti-Kolonyalizm](https://corpusdergi.com/2026/bad-bunny-politik-sanat-ve-anti-kolonyalizm/): Donald Trump’ın, Bad Bunny’nin Super Bowl devre arası gösterisine öfkelenmesine şaşmamak gerek. Porto Rikolu trap yıldızı, politik bir sanatçı rolüne büründü ve müziğinin yaratıcılığı, MAGA’nın (Trump’ın sloganı) kalitesizlikle dolu kültürel çoraklığına karşı ağır bir eleştiri niteliğinde. 8 Şubat Pazar gecesi, Amerika Birleşik Devletleri ve Latin Amerika genelinde milyonlarca insan, Ulusal Futbol Ligi’nin (NFL) Super Bowl LX (60.) karşılaşmasını izlemek için ekran başına geçti. İzleyicilerin birçoğu oyunun kendisinden çok, Porto Rikolu pop kralı Bad Bunny’nin merakla beklenen devre arası gösterisiyle ilgileniyordu. Gösteriden bir önceki hafta Benito Martínez Ocasio, sahne adıyla Bad Bunny, “En İyi Albüm” dalında Grammy kazanmıştı. Yalnızca İspanyolca konuştuğu ve […] - [Marx’ı Unutan Sol; Gramsci’yi Anlayan Sağ](https://corpusdergi.com/2026/marxi-unutan-sol-gramsciyi-anlayan-sag/): Günümüz solu sanki Gramsci’nin fikirleri kurumsallaşmış bir devrimden artakalan hatıralarmış gibi sözlerinden alıntılar yapıyor. “Aklın kötümserliği, iradenin iyimserliği” üniversite kafelerinde, seçim kampanyalarında, ilerici kişisel gelişim kitaplarında ve daha birçok yerde bir slogan gibi tekrarlanıp duruyor. Bu sırada aşırı sağ ise Gramsci’nin fikirlerinden dersler çıkarıyor, örgütleniyor, toplumsal bir sağduyu inşa ediyor ve seçimleri kazanıyor. Daha da kötüsü, bizler için seçim kazanmak sadece sağdan artakalan “yakılıp yıkılmış topraklar”da mümkün olabiliyor. Kendi politik söylemleriyle kriz anlarından çıkmayı bilen ilk ilerici dalganın aksine, bugün biz başkalarının yıktıklarını toparlamak üzere, ortada taş üstünde taş kalmadığında ancak devreye giriyoruz. Fakat yıkıntıları yönetmek, aslında yönetmek değildir; bu sadece […] - [Eşitsizliğin Divan Üzerindeki İzleri](https://corpusdergi.com/2026/esitsizligin-divan-uzerindeki-izleri/): Kim Divana Uzanabilir? Psikoterapi meselesine yaklaşırken öncelikle şunu kabul etmek gerekiyor: Bu alan bir statü ekonomisi, bir sembolik sermaye alanıdır. Michel Foucault’nun (2018) klinik tıbbın arkeolojisinde gösterdiği gibi, modern terapötik pratikler aslında iktidar ilişkilerinin, normalleştirme süreçlerinin ve özne inşasının araçlarıdır. Türkiye’de psikoterapinin sosyolojisi, terapötik yöntemlerin bilimsel tartışmalarından çok daha karmaşık bir manzara sunuyor. Burada hem mesleki sınırların bulanıklığı hem de bu bulanıklığın yarattığı hiyerarşik düzenlemeler var. Eva Illouz’un (2024) duygusal kapitalizm üzerine yaptığı çözümlemeler, bu noktada Türkiye bağlamında da son derece aydınlatıcı hâle geliyor: Terapötik kültür, neoliberal öznenin kendini yönetme, optimize etme ve piyasalaştırma pratiklerinin merkezine yerleşmiştir. Dolayısıyla psikoterapi çağdaş kapitalizmin […] - [Dile Gelmeyen ve Görünmeyenlerin Mesafesinde](https://corpusdergi.com/2026/dile-gelmeyen-ve-gorunmeyenlerin-mesafesinde/): Hayatının keskin bir şekilde ikiye bölündüğü bilgisiyle baş etmenin yolu kelimelerden geçerken, ağzından çıkacak sözlerin yitimi ve yeniden kazanma çabası da kaybı ve kaybın akabinde önce o derin sessizlikler içinde benliğini koruma ve belki dil edinimi ile birlikte yeniden kurmaya dair bir çabadır. - [Kıyameti Kim Durdurabilir?](https://corpusdergi.com/2026/kiyameti-kim-durdurabilir/): “Giderek daha fazla insan ya dışlanıyor, ötekileştiriliyor, göz ardı ediliyor ya da enerjilerinin tamamını veya bir kısmını feda ederek sistemden kopmaya doğrudan motive ediliyor. Bu durum, zorunlu olarak bir stratejinin ortaya çıkmasına neden oluyor.” – Rudolf Bahro “60’lardaki gibi örgütlenemeyiz, hatta 30 yıl önceki, 20 yıl önceki gibi bile örgütlenemeyiz. Yeni bir siyasi zemin açmalı, yeni bir siyasi teori ve yeni siyasi taktikler geliştirmeliyiz.” – Lorenzo Kom’Boa Ervin Epstein dosyalarının parça parça yayınlanması, ABD manşetlerinde geniş yankı buldu. Finansçı ve insan kaçakçısı Epstein’in canavarlıklarını ortaya koyan ve suçlayan bu ifşaatın daha büyük sonuçlar doğurması bekleniyor. Davanın ayrıntıları, politikacıları, partileri, ideolojileri hatta […] - [Bir Kitabın Hazin Tanıklığı](https://corpusdergi.com/2026/bir-kitabin-hazin-tanikligi/): Bundan yaklaşık dört yıl önce sendikalı kadınların deneyimlerini bir kitapta toplamaya karar verdiğimde Çanakkale’den Diyarbakır’a uzanan bir rotayla yola çıkmıştım. Farklı illerden yirmi dört kadınla planladığım röportajları onların yerellerinde ve yerelin atmosferiyle yapmanın önemli olacağını düşünüyordum. İyi ki de öyle yapmışım ve iyi ki teknolojinin görüntülü konuşma, mail vs. nimetleri yerine göz göze diyalogu tercih etmişim. Yoksa bilir ama anlayamazdım. Kırgınlıkları, mutlulukları, umutları, hayal kırıklıklarını ve hatta kentleri… Bilmekle hissederek anlama arasındaki o kalın çizginin konforlu alanından yazsaydım, kelimeler tanıklığın aklı ve duygusunu değil yalnızca analizin soğuk aklını bürünürdü muhtemelen. Bu yolculukta duraklarımdan birisi de Diyarbakır’dı. Çok kısıtlı bir zamanım olduğu […] - [Kaybettiklerimizin Ardından](https://corpusdergi.com/2026/kaybettiklerimizin-ardindan/): Kolektif unutturma politikalarına karşı en etkin direniş biçimlerinden biri büyük hikâyelerde ince çatlaklar oluşturan, direnen bir eylem hermenötiği geliştirmektir. - [Chomsky Epstein ile Dostluğunu Nasıl Savundu?](https://corpusdergi.com/2026/chomsky-epstein-ile-dostlugunu-nasil-savundu/): Hiçbir dostluğundan pişman olmadığını ifade eden Chomsky, Epstein’le dostluğunu şöyle savunmuştu: “Epstein cezasını çekti ve temiz bir sayfa açtı.” Cinsel şiddeti görmezden gelen Chomsky’nin tutumu, sol ve “ilerici” siyasete dair çok şey söylüyor. - [Epstein ve Çaresizliğimiz](https://corpusdergi.com/2026/epstein-ve-caresizligimiz/): Epstein vakası yeni bir büyü. Peki yeryüzünün lanetlilerinin elinde Epstein belgelerini ölesiye doomscroll etmek ve bu koca dünyadaki çaresizliğimizi düşünmek dışında ne var? - [Aşk Kişiliği Arzular](https://corpusdergi.com/2026/ask-kisiligi-arzular/): Küresel felaket ve sonuçları hakkında yazılmış beş roman, düşüncelerimi derinden etkilemiştir. En eskisiyle başlayayım: Güneş radyasyonunun artması sonucu ortaya çıkan küresel ısınmanın, Dünya gezegeninin büyük bir bölümünü yaşanamaz hâle getirdiği J.G. Ballard’ın The Drowned World (1962) romanı, kıyamet sonrası bir geleceği anlatır. Hikâye, sular altında kalan Londra şehrinde çevresel gelişmeleri araştıran bir grup bilim insanını anlatır. Romanı eşsiz kılan, Ballard’ın toplumsal olanın ve medeniyetin çöküşünü yeni algılama biçimleri, bilinçdışı dürtüler ve anlam dizgeleri peşinde koşmak için bir fırsat olarak değerlendiren karakterler sunmasıdır. Kısacası çoğu insan için büyük bir felaket olan bu durum, kahramanlarımız için, öznelliğimizin sınırlarını ortadan kaldıran bir saadete kendilerini […] - [Bazı Aşklar 12 Saatliktir](https://corpusdergi.com/2026/bazi-asklar-12-saatliktir/): Trendesiniz ve karşınızda sizinle Viyana’da bir gece geçirmek isteyen bir yabancı var. Bu teklifi kabul eder misiniz? Céline kabul etti ve o trenden Jesse ile beraber indi. Ve on iki saat başlamış oldu. Richard Linklater’ın 1995 yapımı filmi Before Sunrise, sinema tarihinde anlık, geçici ve saf aşkın en içten ve konuşkan portrelerinden biri olarak parlıyor. Bir trende başlayan ve Viyana’da geçen tek bir geceye sığan bir aşk hikâyesinden çok daha fazlası o. Belki de onu, “an”ın, kaderin ve rastlantının büyüsüne dair felsefi bir deneme olarak tanımlamak daha doğru olur. Amerikalı gezgin Jesse (Ethan Hawke) ve Fransız üniversite öğrenci Céline (Julie Delpy), […] - [“Kalp Sadece Kalbin İstediğini mi İster?”](https://corpusdergi.com/2026/kalp-sadece-kalbin-istedigini-mi-ister/): Amia Srinivasan, Oxford’daki All Souls College’de Sosyal ve Politik Teori alanında Chichele profesörüdür. İlgi alanları geniştir; ölümden ahtapotlara, soybilimden üniversiteye kadar uzanır. Yeni kitabı The Right To Sex [Seks Yapma Hakkı], cinselliğin politikası üzerine soruları araştırıyor. Arzularımız toplumsal olarak inşa ediliyorsa, bunlar politik incelemeye tabi tutulmalı mıdır? Rıza kavramı, cinselliğin cinsiyet, sınıf, ırk ve iktidarla karmaşık şekilde etkileşimini yeterince incelikli biçimde kuşatabilir mi? Bu söyleşide, Adam Ferner ile pornografi, kategoriler ve böylesine narin bir konuyu analiz etmenin zorlukları üzerine konuşuyor. Röportaj anlaşılırlık amacıyla düzenlenmiştir ve bazı okuyucuların rahatsız edici bulabileceği cinsel konulara atıflar içerir. Kitabınız, cinsel arzuların nasıl inşa edildiğini ve […] - [Antroposen ve Evrensel Hayvan Hakları](https://corpusdergi.com/2026/antroposen-ve-evrensel-hayvan-haklari/): İnsanlar her yıl trilyonlarca insan-olmayan canlıyı öldürüyor. Bu davranışları, pandemi ve iklim değişikliği gibi küresel sağlık ile çevre tehditlerini daha da kötüleştiriyor. Aslında bütün hayvanlar kısmen rasyonel, kısmen de irrasyonel oldukları hâlde biz, insan olmayan canlıların tümünü irrasyonel, insanların çoğunu ise rasyonel olarak görerek bu davranışı rasyonalize ediyoruz. Hayvanlara hak ettikleri şekilde davranabilmek için, onları farklı şekillerde görmeyi öğrenmeliyiz. İnsan faaliyetleriyle yeniden şekillenen bir dünyada uyum sağlamaya çalışan, ahlaken dikkate değer çıkarlara, ihtiyaçlara ve kırılganlıklara sahip bireyler olarak onlara dikkat kesilmeliyiz. Antroposen veya İnsani Yıkım İnsanlar bugün dünyanın dört bir yanında insan-olmayan hayvanları öldürüyor. Her yıl, endüstriyel hayvancılıkta 100 milyardan fazla […] - [Bilimsel Araştırmada Aptallığın Önemi](https://corpusdergi.com/2026/bilimsel-arastirmada-aptalligin-onemi/): Önemli bir araştırma yapmak gerçekten zor ve disiplinel, kurumsal veya ulusal politikaları değiştirmek bu içsel zorluğu azaltmayı başaramaz. Bunu zorlu kılan şey ise belirsizliğin içine dalmak. Bilim bizi mutlak aptallıkla yüzleştirir. - [Modernleşme Bozumu Tuzakları](https://corpusdergi.com/2026/modernlesme-bozumu-tuzaklari/): Kapitalizmin ışıltılı yol göstericiliği gerilerde kaldı: Zamanın nüfuzlu ülkeleri artık üçüncü dünya ülkelerinin ekonomik seviyesine gerilemiş durumda; gelişmekte olan devletler Batı’nın ilerleme vizyonuna can atıyor değiller. Geçmişe saplantıdan ve ütopik ideallere takılıp kalmaktan vazgeçerek, çevresel yıkımı bütünüyle önleyecek elverişli bir alternatif mümkün mü? Nostalji günümüzü tanımlayan bir özellik gibi görünüyor. Bariz bir şekilde dört bir yandan nostalji taşıyor: popüler kültür, moda, sanat hatta politika bile geçmişe duyulan melankolik hayranlığı, geçmişin yeniden hayat bulmasının yarattığı bulanık pusla çevrili ya da en azından bunun girişimleriyle. Yasın olmadığı bir dünyayı tahayyül etmek güç. Özneler olarak yaratılışımız bizi kolayca salıveremeyeceğimiz geçmişin hayaletlerine tutunmaya zorluyor daima. […] - [Yapay Zekâ ve Doğal Aptallık Üzerine](https://corpusdergi.com/2026/yapay-zeka-ve-dogal-aptallik-uzerine/): Yapay zekâ ile ilgili sorun onun “yapay” olması değil, düşünen veya düşünmesi gereken öznenin zihninin dışında konumlanmasıdır. Bu bakımdan yapay zekâ, İbn Rüşd’ün “ayrık zekâ”sına benzer. - [Pluribus](https://corpusdergi.com/2026/pluribus/): Pluribus fenomenine aşina mısınız? Muhtemelen öylesiniz. Yayınlandığı ilk günden itibaren izleyiciyi iki keskin kampa ayıran o yapımdan bahsediyorum: Bir yanda onu yılın başyapıtı ilan edip her detayı üzerine teoriler üretenler, diğer yanda ise bu ani popülariteye refleksif bir direnç gösterip onu “şişirilmiş bir balon” olarak yaftalayanlar. Derin mi derin “Balon mu değil mi?” tartışması bir yana bu dizi üzerine yeterince düşündük mü merak ediyorum. Yoksa konforuna alıştığımız “izleyici profili” algoritmalarına uymadığı için Pluribus’u düşünme kısmını çoktan geçtik mi? Şimdi sizi, o konfor alanından dışarıya, dizinin tekinsiz aydınlığına davet ediyorum. Çokluktan Birliğe: İronik Bir Ütopya İşe ismin arkeolojisiyle başlayalım. Pluribus, ABD’nin kuruluş […] - [Tüttürenlerin Komünizmi](https://corpusdergi.com/2026/tutturenlerin-komunizmi/): Sigara tüttürenlerin, tıpkı proletarya gibi, bir yurtları yoktur, ama nerede ortaya çıksalar anında özgürleşmiş bölgeler yaratırlar. Bir dal sigaranın ömrü kadar bir süre içerisinde dünyayı yorumlar ve değiştirirler. - [Hissiyatın Siyasal Terbiyesi](https://corpusdergi.com/2026/hissiyatin-siyasal-terbiyesi/): Cumhuriyet’in kuruluşu yalnızca bir siyasal ya da kurumsal devrim değil, aynı zamanda aşağılık duygusundan şeref duygusuna, utançtan gurura, ıstıraptan saadete uzanan bir duygusal rejim inşa etme çabasıdır. - [İşlevsel Modeller](https://corpusdergi.com/2026/islevsel-modeller/): Model; tam da dokunuş, doku ve yakınlık aracılığıyla kendine özgü bir mantık iddia eder. Belirlenmiş hiyerarşileri sarsar ve en temel insani yetenekleri onaylar: dokunmak, keşfetmek, yaşamak. - [5 Soruda İran'daki Protestolar Ne Anlatıyor?](https://corpusdergi.com/2026/5-soruda-irandaki-protestolar-ne-anlatiyor/): İran’da neler oluyor? Bu 17 günlük süreci kısaca özetler misiniz? 2025 yılının son günlerinde daha da şiddetlenen ekonomik kriz, İran’ı büyük bir sosyal ve politik patlamaya sürükledi. Yıllardır süregelen ekonomik problemler ve uluslararası yaptırımlar, hükümetin yönetme kapasitesini ciddi şekilde zayıflatmıştı. Yaptırımlardan dolayı petrol gelirlerindeki azalma, enerji krizleri, işsizlik oranlarının yükselmesi ve kronik enflasyon gibi ekonomik zorluklar, halkın yaşam standartlarını düşürürken, hükümete olan güveni de sarsıyordu. Bu krizle birlikte, halk arasındaki hoşnutsuzluk çok daha görünür hâle geldi ve özellikle gençler, kadınlar ve çalışan kesimler arasında büyük bir öfke birikti. Bilhassa 2025’in son çeyreğinde, hayat pahalılığı ve hükümetin ekonomik reformlara yönelik başarısız çabaları, […] - [İran’da Neler Oluyor?](https://corpusdergi.com/2026/iranda-neler-oluyor/): 28 Aralık’ta Tahran’da dükkân sahipleri ve çarşı esnafının işyerlerini kapatarak sokaklara dökülmesiyle başlayan son protestolar, rejim içindeki derin ayrışmaları bir kez daha açığa çıkardı. Protestoların doğrudan tetikleyicisi, İran para birimi riyalin tarihinin en düşük seviyelerine gerilemesi ve hızla artan enflasyon sonucu İran halkının geniş kesimleri için temel tüketim maddelerini erişilemez hâle gelmesi oldu. Batı medyasında artık manşetlerde yer bulmuyor olsa da protestolar, ülkenin 31 eyaletinin en az 27’sine yayılmış durumda. Aralık 2024 ile kıyaslandığında riyal, ABD doları karşısında önemli değer düşüşü yaşadı. Bu, ani ya da beklenmedik bir şoktan ziyade, bir yıl boyunca döviz kurunun giderek artan istikrarsızlığını yansıtıyordu. Uzun süreli […] - [Beni Ben Yapan Mikroplar](https://corpusdergi.com/2026/beni-ben-yapan-mikroplar/): Araştırmacılar yakın zamanda, mikropların -bakteriler, virüsler ve diğer çeşitli küçük yaşam formlarının- vücudumuzun tüm yüzeylerinde ve içinde çok büyük sayılarda toplandığını keşfettiler. İstatistikler şok edici. “İnsan Mikrobiyom Projesi”’ne göre, ortalama bir insan bedeni, insan hücrelerinin on katına kadar mikrobiyal hücre içerir. Bu da bizi sadece %10 insan yapar! Jamie Lorimer’in dediği gibi, “bizim büyük bir kısmımız biz değiliz!” Bu durum, her türlü rahatsız edici sonuçlara yol açabilir: Sadece %10 insansam, başarılarımın övgüsünü gerçekten “ben” mi almalıyım? Yazdığım makale için mikrobik işbirlikçilerime de teşekkür etmeli miyim? Sadece %10 insansam kontrol kimin elinde? O pizzayı ben mi sipariş ettim, yoksa mikroplarım mı beni […] - [Kapitalizm Kapitalizmdir](https://corpusdergi.com/2026/kapitalizm-kapitalizmdir/): Kapitalizmin öldüğünü ilan etmek, yalnızca ondan fayda sağlayan küresel seçkinlere yarar. Kapitalizm, hâlâ kapitalizm, sadece farklı bir biçimde. - [Žižek Nerede Yanılıyor?](https://corpusdergi.com/2026/zizek-nerede-yaniliyor/): “Ama Maduro da berbat” demek, asli çelişkiyi görünmez kılan, saldırganın elini rahatlatan bir siyasal aymazlıktır. Tarih bize “berbat” seçenekler arasında tercih yapma zorunluluğunu dayattığında pusula bellidir: Emperyalizmin yenilgisini öncelik edinmek. - [“Anne Ne Aptalım!”](https://corpusdergi.com/2026/anne-ne-aptalim/): “Aslında sadece her gün, yaz da olsa kış da bir kuyuya gidip oradan su çekmenin zorluklarını göstermek istedim. Bu kadar basit.” Hoşça kal Tarr! - [Donald Vlademiroviç Trump’ın Venezuela’ya “Sınırlı Askeri Operasyonu”](https://corpusdergi.com/2026/donald-vlademirovic-trumpin-venezuelaya-sinirli-askeri-operasyonu/): “Trump mı Maduro mu daha kötü?” sorusunun cevabı şudur: İkisi de berbattır. İdeal bir dünyada, önce Putin, Netanyahu ve Trump’ı tutuklamalıyız. Maduro ile birlikte, hepsi Lahey’deki Uluslararası Ceza Mahkemesinde aynı hücreyi paylaşmalıdır. - [Venezuela Neden Hedefte?](https://corpusdergi.com/2026/venezuela-neden-hedefte/): Mevcut kıtasal durumu ve özellikle Washington’ın Karayipler’deki son askeri yığılmasını ve saldırılarını nasıl değerlendiriyorsunuz? Latin Amerika uzun zamandır çatışmalı bir kıta olarak tanımlanıyor ve bugün bu çatışma her zamankinden daha keskin. Bölge, ABD’nin yeni güç kazanan aktörlere karşı kontrolü yeniden sağlamaya çalıştığı küresel bir mücadelenin en önemli arenası haline geldi. On yıllarca Washington, yarımküreyi yönetmek için büyük ölçüde yumuşak güce güvendi. Ancak şimdi tanık olduğumuz şey, açık bir şekilde sergilenen kaba askeri kuvvettir. Hatta bunun, Ekim 1962 Füze Krizi’nden bu yana bölgemizdeki en büyük emperyalist hava-deniz askeri yığılması olduğunu söylemeye cesaret edebilirim. Neden mi? Çünkü dünya sistemi dramatik bir dönüşüm geçiriyor. […] - [Kendini Yak Kendi Ateşinde](https://corpusdergi.com/2026/kendini-yak-kendi-atesinde/): Söz vermek, belirsiz bir geleceğe sahip çıkmanın bir yoludur… Zerdüşt’ün dediği gibi, “Kendi ateşinde kendini yakmaya hazır olmalısın: Küle dönüşmeden nasıl yeniden doğacaksın?” - [Gerçeğin Sayfiyesine Hoş Geldiniz](https://corpusdergi.com/2025/gercegin-sayfiyesine-hos-geldiniz/): “Bilinçdışı dil gibi yapılandırılmıştır” Jacques Lacan’ın meşhur ifadesi, büyük dil modellerine dayalı yapay zekânın yükselişiyle birlikte yeni ve şaşırtıcı bir yankı bulmaktadır. Bu noktada, belki de biraz çılgınca bir soru sormak geliyor içimizden: Yapay zekâ sistemlerine yüklediğimiz muazzam boyutlardaki dil (ve “söylem”) göz önüne alındığında, bu metinlerde işleyen –ya da söz konusu olan– bilinçdışını da onlara yüklemiş olduk mu?  Esasında bu, iki soruyu içinde barındırır. Bir yandan şunu sorar: Mesela bu metinlere kazınmış bilinçdışı fantezileri ve formasyonları (tanımları gereği öznelleştirilmemiş, yani kendilerine ait olduğunu iddia edecek bir “sahibi” olmayan fanteziler ve formasyonları) yükledik mi? Sözgelimi gelecekteki Gazze Sayfiyesi’ni tasvir eden yapay […] - [Halkın “Çocuk Kalbi”](https://corpusdergi.com/2025/halkin-cocuk-kalbi/): Çocuk sahibi olup, onunla makul bir diyalog kurmanın, ona makul bir dille ulaşmanın öneminin farkına vardıkça sosyolojik ve politik bir gerçekliğin de ayırdına varmaya başladım. Bu gerçeği uzun yıllar belki inkâr ettim, hatta bu gerçeğe uygun şekilde politik tercihlerde bulunan ve değerlendirme yapanları hep eleştirdim. Doktora tezim bile bu eleştiri üzerineydi. Türk modernleşmesinin tepeden inmeci mantığının eleştirisine dayanan doktora tezimde, özellikle incelediğim “tek adam rejiminin önde gelen anlatıcı ve deşifre edicilerinden” olan Falih Rıfkı Atay’ın “halkı bir çocuk gibi masum, temiz ve bir hamur kadar yoğurulmaya müsait” olarak görmesini “elitist” bir politik tavır olarak eleştirdim. Keza bu dönemin ve hâlâ devletin […] - [Felsefeyi İbrahim Kalın’dan Okumamanız İçin 37 Neden](https://corpusdergi.com/2025/felsefeyi-ibrahim-kalindan-okumamaniz-icin-37-neden/): resulullah yolda ebu bekir’i görse ‘es selamu aleyküm ya sıddık’ derdi ben yolda ebu bekir’i görsem tanımam ah muhsin ünlü TikTok’u kapattığımda zihnimde yankılanan Cem Yarmuş sesinden midir yoksa mevzu Heidegger olduğunda bir anda bitiveren Nazizm tartışmalarından gelen gınanın daha üstü olamaz derken Heidegger’in bu sefer de İslamcı mistik bir tutkala evriltilmesinden midir bilinmez, uyku tutmadı. Tam o esnada aklıma Roland Jaccard’ın “Wittgenstein’ı Sevmek İçin 50 Neden” makalesi düşüverdi. Bu yazı o makaleden esinlenmekle kalmamış, hemen tüm maddeler buradan uyarlanmıştır da, tırnak içiler buraya gönderme. Öte yandan yazı, Alper Canıgüz’ün Ah Muhsin Ünlü ile arasındaki farklar gibi Wittgenstein’la aradaki farklara evriliverdi. […] - [Geri Dönüşün Zorluğu](https://corpusdergi.com/2025/geri-donusun-zorlugu/): Nasıl dersek diyelim; önümüzde gerçekten kaybolunmuş bir zamandan geriye dönüş meselesi var. Her türlü var olmama hâlinden sonra geri dönüşün yarattığı karmaşıklığın acı verici doğası ile karşı karşıyayız. Geri dönüş fiziksel dünyada işaretlenebilen işaretlerle yaşandığında öznesi onu nispeten daha kolay kateder. Söz konusu ruhsallığın dehlizlerinden bir geri dönüş başladığında her şey görünmezdir. Adım adım dönülen bir yolun katedilmesinden çok ilmek ilmek yaratılan bir yolla geri dönüş söz konusu olur. Bir madde kullanıcısı madde etkisi altında geçirdiği zamandan sonra bir geri dönüş yoluna girdiğinde asla direkt olarak şimdiki zamana çıkmaz. Geri dönüşü zorlaştıran budur. Buna zamansızlıktan zamana dönüş de diyebiliriz. Narsisizmin pençesine […] - [Buz ve Ateşin Şarkısı](https://corpusdergi.com/2025/buz-ve-atesin-sarkisi/): Amerikalı yazar George R. R. Martin’in devam eden epik fantezi serisi Buz ve Ateşin Şarkısı, çoğunlukla ilk kitabının ismi olan Taht Oyunları ile anılır. Serinin küresel ünü, büyük ölçüde Taht Oyunları adıyla televizyona uyarlanması ve bu isimle bir popüler kültür ikonuna dönüşmesiyle başlamıştır. Bu yazıda, George R. R. Martin’in “Buz ve Ateşin Şarkısı” evrenine dair incelememi, popüler televizyon uyarlamasından ziyade, doğrudan roman serisinin kendisi üzerinden yapmayı tercih ediyorum. Çünkü bana kalırsa, “Taht Oyunları” ismiyle bilinen bu dünyanın asıl derinliği ve politik zenginliği, bu sayfalarda saklı. Diziden farklı olarak, kitapların sunduğu karmaşık karakter iç dünyaları, genişletilmiş olay örgüleri ve tarihsel arka plan, […] - [Dünya Nasıl Değişir](https://corpusdergi.com/2025/dunya-nasil-degisir/): Hobsbawm, gelecek için yazdı; daha umut vadeden zamanlar için. Hayatının son bir iki yılında şekillenmeye başlayan dünya için yazdı. Geleceğin sosyalizme ait olduğuna dair inancını hiçbir zaman kaybetmedi. - [Ekran Devrimi](https://corpusdergi.com/2025/ekran-devrimi/): Orwell kitapları yasaklayacak olanlardan korkuyordu. Huxley’in korkusu ise kitapları yasaklamaya gerek duyulmayacağı, çünkü artık kitap okumak isteyecek kimsenin kalmayacağı şeklindeydi. – Neil Postman, Televizyon: Öldüren Eğlence Matbaa Çağı Modern tarihin en önemli devrimlerinden biriydi; ancak ne bir kan dökülmüştü, ne bombalar atılmıştı, ne de bir hükümdarın kellesi alınmıştı. Belki de hiçbir büyük toplumsal dönüşüm bu denli sessizce gerçekleşmemiştir. Bu dönüşüm, sallanan koltuklarda, kütüphanelerde, kafelerde ve derneklerde gerçekleşti. Olan şey şundan ibaretti: 18. yüzyılın ortalarında çok sayıda sıradan insan okumaya başladı. Matbaanın icadını takip eden birkaç yüzyıl boyunca okuma, büyük ölçüde bir seçkin uğraşı olarak kaldı. Ancak 1700’lü yılların başına gelindiğinde, eğitimin […] - [Mamdani’nin İkilemi](https://corpusdergi.com/2025/mamdaninin-ikilemi/): “Müslümanım. Demokratik bir sosyalistim. Ve en önemlisi, tüm bunlar için özür dilemeyi reddediyorum” diyen Mamdani kazandı. Ancak sınıf düşmanlarına kur yapmak tehlikeli bir oyundur ve Zohran’ı yeni bir seçim bekliyor. - [Çocuk Emeği ve Kapitalizm](https://corpusdergi.com/2025/cocuk-emegi-ve-kapitalizm/): 1906 yılında yaşlı Kızılderili şefi, New York’a ilk ziyaretini gerçekleştiriyordu. Bir muhabir, şefe şehir gezisi esnasında onu en çok neyin şaşırttığını sordu. Şefin yanıtı kısaydı: “Çalışan küçük çocuklar!” - [Felsefeye Neden İhtiyacımız Var?](https://corpusdergi.com/2025/felsefeye-neden-ihtiyacimiz-var/): Badiou, Sokrates’ten bu yana felsefenin işlevinin gençliği yozlaştırmak, onları egemen ideolojik-politik düzenden uzaklaştırmak olduğunu söyler. Böyle bir “yozlaşmaya” özellikle bugün, liberal-hoşgörücü Batımızda ihtiyaç var. - [Ah Bu Sevda!](https://corpusdergi.com/2025/ah-bu-sevda/): Baha Tevfik’in “Ah bu Sevda!”’da kısık sesle ima ettiği şekliyle, politik ve ekonomik atmosferin gölgesinde, tatsız, lezzetsiz, aşksız, ilişkisiz, yalnızca ara ara “mutlu” olan, hesaplı, yüksek ihtimalle ise çoktan kendi doğasına ve çevresine yabancılaşmış bir insan ideali doğuyordu. - [Kölelik ve Kapitalizm](https://corpusdergi.com/2025/kolelik-ve-kapitalizm/): David McNally’nin yeni kitabı Kölelik ve Kapitalizm Atlantik köle ticaretinin kapitalist karakterine ve kölelik ile kapitalizm arasındaki ilişkiye dair yeni bir Marksist tarih perspektifi sunuyor. - [Mamdani’nin Zaferi](https://corpusdergi.com/2025/mamdaninin-zaferi/): Popülist/neoliberal ajandalarla yönetilen ülkelerde geleceğe dair iyimserlik, ancak dar politik ya da kimliksel yakınlıkların güven ve konfor dünyasının ötesine açılacak bağların bugünden kurulmasıyla hak ettiği yeri, hacmiyle doldurabilir. - [İktidar ve İtiraz](https://corpusdergi.com/2025/iktidar-ve-itiraz/): Bu ölüm kalım savaşında gerekirse askerliğiyle (ve yeni zamanların silahlarını kullanarak) zaten hizmet verecek vatandaş, özellikle iktisadi savaş bağlamında devlete, vatana, millete hizmet etmek istiyorsa, dünyayı ve kendini yeni bilimler gözünden görmeyi, yeni teknolojiler vasıtasıyla deneyimlemeyi öğrenmeliydi. - [Yayıncılıkta Sansür, Otosansür ve Kültürel Hegemonya](https://corpusdergi.com/2025/yayincilikta-sansur-otosansur-ve-kulturel-hegemonya/): İslamcı sermaye yayıncılıktan ne umuyor? Bu bir kültürel hegemonya girişimi mi? Türkiye’de sansürün tarihi üzerinden Berardi sansürü ne ifade eder? Editör ve çevirmen Seçkin Selvi, Işık Ergüden, Rojhat Turgut ve Kaya Tanış ile konuştuk. - [%37 Kuralı](https://corpusdergi.com/2025/37-kurali/): Bir prens bulma şansınızı garantilemek için kaç kurbağa öpmeniz gerekir? Aşk söz konusu olduğunda da geçerli olan, matematik ve psikolojiyi birleştiren bir cevabımız var: optimal durma problemi. - [Bekârlar Manifestosu](https://corpusdergi.com/2025/bekarlar-manifestosu/): “Tek ve biricik” olanı aramak yerine, dostluğun muazzam kıymetinin farkına varacağım. Bekârlar olarak, büyük talihimizin farkına varmak için bu manifestoyu hazırlıyor ve yürürlüğe koyuyoruz... - [Performatif Erkeklik](https://corpusdergi.com/2025/performatif-erkeklik/): Performatif erkek, geleneksel erkeklik rolün neredeyse bir antitezidir. Bu figür, kendine has bir erkeklik biçimi rutinini sembollerle yineleyerek sahneye koyar. - [Çevirmen Ali Karatay ile Konuştuk](https://corpusdergi.com/2025/cevirmen-ali-karatay-ile-konustuk/): Ketebe’den çıkan Berardi’nin İkinci Geliş kitabında geçen “İslamofaşist diktatör” ibaresinin Türkçe çeviriden çıkarılmasını, sansürü ve otosansürü kitabın çevirmeni Ali Karatay ile konuştuk. - [Dijital Cinselliğin Ontolojisi](https://corpusdergi.com/2025/dijital-cinselligin-ontolojisi/): Evde yalnızım ve seks yapma dürtüsü duyuyorum ve profilimi bir platforma koyuyorum. Diğer geliştirmelerin yanı sıra “akıllı kondom” adlı bir cihaz takıyorum ve ilişkiye giriyoruz… Beden artık utanç verici bir fazlalık, kurtulmaktan memnuniyet duyacağımız bir kütle haline geliyor. - [Yoksullar Homofobik midir?](https://corpusdergi.com/2025/yoksullar-homofobik-midir/): Didier Eribon’un sosyolojik bir metin olarak kaleme aldığı Reims’e Dönüş ile Edouard Louis’nin otobiyografik romanı Babamı Kim Öldürdü? kitapları benzer yaşam öykülerinin benzer sıkışmışlıklarını, karşıtlıklarını ve izleklerini barındırıyor. Louis, hocası olan Eribon’un hayatından hayli etkilenmiş. Şüphesiz benzer yaşam çizgilerine sahip olmalarının bunda payı büyük. Bunu destekleyecek şekilde Reims’e Dönüş kitabının Şule Çiltaş çevirisiyle Tellekt yayınlarından çıkan arka kapağında da Edouard Louis’nin şu sözlerine yer verilmiş: Bu kitap beni çok etkiledi. Hayatımın hikayesini okuduğumu hissettim. Neredeyse bu iki yazar aynı babaya sahip kardeşler gibi. Çözümleri, yorumları, tutumları ve öfkelerine kadar aynı ruh hali içindeler. Sadece nüans düzeyinde farklılıklarla geçirdikleri süreçler var. İki […] - [Boşluk ve Açıklık](https://corpusdergi.com/2025/bosluk-ve-aciklik/): Bu yazıda Asuman Susam şiiri, ontolojik, anlamsal ve dilsel boyutlarıyla ele alınmaktadır. İlk olarak şiirin ontolojik imkânı Heidegger’in alethéia ve açıklık kavramları çerçevesinde incelenmiştir; çünkü Asuman Susam’ın şiiri hakikati ve varoluşu sorgulayan bir şiirdir ve ontolojiden ayrı düşünülemez. Ardından, şiirde anlamın sabit ve verili olmadığı; alımlayıcı tarafından keşfedilmeyi bekleyen, çoğul bir yapıya sahip olduğu vurgulanmış ve bu bağlamda Derrida’nın différance kavramı devreye sokulmuştur. Son olarak, şiirin ve dilin politik ve etik işleyişi ele alınmış, Foucault’nun söylem kavramı üzerinden Asuman Susam şiirinin iktidar sistemlerinin hakikat rejimlerine karşı hakikat rejimlerinin başka imkânlarını aralayıp aralamadığı sorgulanmıştır. 1. Şiirin Ontolojik İmkânı Asuman Susam’ın şiiri, boşluk […] - [“Keşke günün birinde Türkiye de Boğaziçi gibi olsa”](https://corpusdergi.com/2025/keske-gunun-birinde-turkiye-de-bogazici-gibi-olsa/): Bilişsel bilimci Yunus Şahin, teorik bilgisayar bilimci, akademisyen Cem Say ile Büyük Dil Modelleri’nden yapay genel zekâya, oralardan Boğaziçi Kültürü’ne varan sohbette #CorpusBilimSöyleşileri için bir araya geldi. - [Otoriter Yönetimlerin “Kapo”ları Olarak Yaralı Kimlikler ve İstisnanın Olağanlaşması](https://corpusdergi.com/2025/otoriter-yonetimlerin-kapolari-olarak-yarali-kimlikler-ve-istisnanin-olaganlasmasi/): İktidar partisine transfer olan belediye başkanları, geride kalanları kriminal bir topluluk olarak işaretlemek zorunda kalmışlardır. Bu işaretlemenin kamplardaki kapoların hemcinslerine gönül rahatlığıyla işkence etmelerinden, en pis işleri içtenlikle yapmayı kabul etmelerinden farkı yoktur. - [Felsefe Nedir?](https://corpusdergi.com/2025/felsefe-nedir/): Felsefenin bilgiyle ilişkisi olmadığını söyleyemeyiz –bu tamamen saçma olurdu– ama felsefenin kendisinin bir bilgi olup olmadığını sormalıyız. - [Çakıl Taşıyla Sohbet](https://corpusdergi.com/2025/cakil-tasiyla-sohbet/): Tatil dönüşü ritüelleri, çakıl taşları veya bizim muhteşem hızlı yaşamımız üzerine bir deneme. - [O Sabah Oradaydık](https://corpusdergi.com/2025/o-sabah-oradaydik/): O sabah oradaydık. Garın önünde, birbirimize benzeyen yüzler içinde, aynı sözcüğü söylüyorduk: Barış. Ankara Garı’nın önü artık o sabahki gibi değil. 10 Ekim sabahı kimse kahraman değildi; kimse kime son kez baktığını bilmiyordu. Cebimiz araklayıp geri veremediğimiz çakmaklarla doldu. Ama hepimiz, bu memleketin hâlâ sevilebileceğine inanıyorduk. Belki de o yüzden oradaydık: Çünkü inanmayı, hâlâ mümkün belliyorduk. Suruç Katliamı’nın üzerinden yalnızca birkaç ay geçmişken, ülke yeniden seçime sürükleniyordu. Kürt illerinde sokağa çıkma yasakları, bombalanan mahalleler, çökmekte olan bir barış süreci vardı. Garın önü o sabah, savaşın değil yaşamın sesini duyurmak isteyen insanların buluşma yeriydi: işçiler, sendikacılar, öğrenciler, sanatçılar, emekliler… Patlama, o halkın […] - ["İçeride" Hepimize Yer Var mı?](https://corpusdergi.com/2025/iceride-hepimize-yer-var-mi/): Nazi kamplarına yerleştirilen muzır yurttaşlar yani “dışarıdakiler”, insanlar olarak değil, Hitler’in ilan ettiği gibi, “bitler olarak”, çıplak hayat olarak yakıldılar. Peki bugünün “içeri alınmalar”ı Foucault, Agamben ve Arendt gözüyle ne anlama gelir? - [Her Şeyin Şafağı](https://corpusdergi.com/2025/her-seyin-safagi/): Her Şeyin Şafağı bir bilim kurgu romanı gibi okunsa da, asıl kurgusal olan, insanlık tarihine dair yerleşik anlayışımızdır. Peki Steven Pinker, Jared Diamond, Francis Fukuyama veya Yuval Noah Harari’den farklı olarak sunduğu nedir? - [Bir Ankara Ansiklopedisi Yazmak Mümkün mü?](https://corpusdergi.com/2025/bir-ankara-ansiklopedisi-yazmak-mumkun-mu/): “Bir kentte hayran kaldığın şey, onun yedi ya da yetmiş yedi harikası değil, senin ona sorduğun bir soruya verdiği yanıttır” diyordu Italo Calvino, meşhur Görünmez Kentler kitabında. Umumi kullanıma ait bir alanın, yani şehrin salt yapısal gerçekliğinin yanında kişiye bıraktığı tesirle hayranlık verici hale gelmesi, o şehre borçlu da bırakabilir insanı. Belleği devamlı şekillendiren, her adımda yeni imgelerle soluklanan, sorulara tatmin edici cevaplar vermeye çalışan şehir, tüm kültürel birikiminin zikredilmesini talep edebilir; gerek yaşam biçimleriyle gerekse sanatla. İstanbul için kültürel belleğin çınladığı yerlerden biri şüphesiz, kırka yakın yazarın yardımıyla yazılmış, Reşad Ekrem Koçu’nun on bir ciltlik yarım kalmış dev eseri İstanbul […] - [Japon Sinemasına Tek Yön Bilet](https://corpusdergi.com/2025/japon-sinemasina-tek-yon-bilet/): Japon sineması, evrenin absürtlüğünü saklamaz, onu vitrine koymaz, güzelleştirmez. Onu alır, öper, bir çay demler ve “hoş geldin dünyam” der. Ve işte karşınızda bu muhteşem dünyadan 6 film. - [Gülmek de mi Yasak?](https://corpusdergi.com/2025/gulmek-de-mi-yasak/): İktidarlar, özellikle de otoriter olanlar, varlıklarını ciddiyet, saygı ve sorgulanamaz bir yanılmazlık halesi üzerine inşa ederler. Lider kutsaldır, devlet ulvidir ve bu düzenin sorgulanması en büyük günahtır. Arendt'in dediği gibi, otoritenin en büyük düşmanı kahkahadır. - ["Karanlığa duman diyorsun!"](https://corpusdergi.com/2025/karanliga-duman-diyorsun/): Eğer teatrallik, bir başkasının bakışına teslim olmaksa, radyo oyunlarında teatrallik, bu kez başkasının işitme algısına yapılan vurgudan doğar. - [Adventure Time](https://corpusdergi.com/2025/adventure-time/): Finn ve Jake’in dünyası, absürdün yalnızca bir eğlence değil, başka bir toplumsallığın denemesi olduğunu gösterir. Bu dünya, Gezi’deki mizahın ve 19 Mart sürecindeki yaratıcı pratiklerin hatırlattığı şeyle yan yana düşünülmez mi? - [Perperişan Devlet](https://corpusdergi.com/2025/perperisan-devlet/): Depremlerde, yangınlarda, sellerde ortadan kaybolan devlet, söz konusu olan Manifest, Mabel Matiz veya Akbelen olduğunda nasıl birden türeyiveriyor? Peki bu, zafiyet değil de, kapitalist birikim stratejisinin bir parçası olabilir mi? - [“Sanki Auschwitz’i TikTok’tan izliyor gibiyiz”](https://corpusdergi.com/2025/sanki-auschwitzi-tiktoktan-izliyor-gibiyiz/): Edward Said'in etik hümanizmi Gazze soykırımı bağlamında “bugün” ne anlama gelir? “Kurbanlar” söylemi içerisinde, ezen ile ezilen, sömürgeleştiren ile sömürgeleştirilen arasındaki bariz etik ayrımı nasıl koruyacağız? - [Marksist Sosyal Bilimin Yüz Yılı](https://corpusdergi.com/2025/marksist-sosyal-bilimin-yuz-yili/): Marksizmin üç ölümcül günahı metodolojik kolektivizm, işlevsel açıklama ve diyalektik çıkarımdır. Marksistlerin hedefi Marksizmin sönümlenmesi mi olmalı? Kısa ve orta vadede bunun olacağına veya olması gerektiğine inanmıyorum. - [Joyce ve Atay](https://corpusdergi.com/2025/joyce-ve-atay/): Lise yıllarımda, Joyce’un modernist yazı tekniklerinin ne olduğunu henüz bilmezken, bu teknikleri Oğuz Atay’da okuyup severek başlayan merak, Atay’ın Joyce’u nasıl, nerelerde kullandığına, nerelerde ona göz kırptığına yıllar boyu dikkat ederek sürdü benim için. - [Yüzde Bir İçin Mimarlık](https://corpusdergi.com/2025/yuzde-bir-icin-mimarlik/): Çağdaş mimarlık, Gehry, Hadid ve diğer “star mimarlar”, sıradan insanların hayatlarını iyileştirmekten çok, elitler için devasa projeler üretmekle meşgul. %99 için ihtiyacımız olan, tam da o “b*ktan” yapılar. - [Üzerimize Kalan Yükler ve Gerçeklik Krizi](https://corpusdergi.com/2025/uzerimize-kalan-yukler-ve-gerceklik-krizi/): Büyümek bugün artık elzemdir. Belki de anlamlı bir değişim için yapmamız gereken ilk şeydir... Ama yetişkinlik ille de kendine yabancılaşmış bir mutsuzluk hali olmak zorunda değildir. - [Mücadelelerden Öğrenmek](https://corpusdergi.com/2025/mucadelelerden-ogrenmek/): Toplumsal cinsiyet ve ırksallaştırma temelli ayrımcılık ve marjinalleştirme, tıpkı sınıf ilişkileri gibi kapitalist toplumun ve onun üretim biçiminin temel yapı taşlarıdır. - ["Atlıkarıncalar Dönüyordu!"](https://corpusdergi.com/2025/atlikarincalar-donuyordu/): Uykusunu böldükleri için Yahudi direnişçilere kızgın olan Katolik bir kadın şöyle diyordu: “Bütün gece makineli tüfek sesleri duyuyorum… Şu Yahudiler ne düşünüyor ki? Nasıl olsa ölecekler. En azından teslim olabilirlerdi.” ## Pages - [Yasal](https://corpusdergi.com/yasal/) - [Katkıda Bulunanlar](https://corpusdergi.com/katkida-bulunanlar/) - [AnaSayfa_Mobil](https://corpusdergi.com/anasayfa_mobil/) - [Medya](https://corpusdergi.com/medya/) - [Corpus Kampüs Bilgi Formu](https://corpusdergi.com/corpus-kampus-bilgi-formu/) - [Modal Mobile](https://corpusdergi.com/modal-mobile/) - [Modal Desktop](https://corpusdergi.com/modal-desktop/) - [Ana Sayfa](https://corpusdergi.com/) - [Corpus Bilgi Formu](https://corpusdergi.com/corpus-bilgi-formu/): Bu içerik parola ile korunuyor. Görüntülemek için lütfen aşağıya parolanızı yazın. Parola: - [Çevirmen Ol](https://corpusdergi.com/cevirmen-ol/) - [Okuma Listesi](https://corpusdergi.com/okuma-listesi/) - [Etkinlikler](https://corpusdergi.com/etkinlikler/) ## Optional - [Agent (MCP protocol)](websites-agents.hostinger.com/corpusdergi.com/mcp) [comment]: # (Generated by Hostinger Tools Plugin)